چندي بعد از پيشرفتهاي شهرسازي در كابل و ديگر ولايات، مستند جذابي ساخته و فرستاده بود براي همان جشنوارهها اما هيچ كدام حتي اجازه شركت و نمايش كارش را در هيچ يك ندادند. دبير يكي از جشنوارهها زنگ زده بود، بعد از كلي مقدمهچيني و تمجيد از خوشساختي اثر، به اين دوست ما فهمانده بود كه سياست آنها نمايش فقر و فلاكت و كمبودها در افغانستان است، نه آنچه او ساخته است!
بر هيچكس پوشيده نيست كه هر جشنوارهاي، حتي اسكار، اولويتهايي دارد. حرفهاي و استاندارد بودن آثار پذيرفته شده و برتر در درجه دوم توجه آنهاست. بديهي هم هست، سوابق آنها نيز نشانگر اين رويه است. ما نيز در داخل جشنوارههاي متعدد ادبي و هنري داريم. يكي از آنها جشنواره فجر است. اين جشنواره از سالهاي نخستين پس از انقلاب، در دهه فجر برگزار ميشود. هدف آن بود تا آثار سينمايي مبلغ و ترسيمكننده باورهاي انقلابي ما در داخل و خارج كه با كيفيت مناسب توليد ميشوند، در اين جشنواره شركت كنند. تشويق و به مردم معرفي شوند. به مرور اما آن هدف اوليه كمرنگ شد، يعني توجه همزمان به كيفيت و محتوا، جاي خود را به شعارهاي معمول جشنوارههاي خارجي داد. غافل از آنكه جشنوارهها هم در عمل،عامل به هيچ كدام از آن ادعاهاي خود نيستند. ضمن آنكه ما يادمان رفت، قرار داشتيم از اين راه در سينماي جهان و داخل، جريانساز باشيم تا سينماگران با معيارهاي آرماني ما اثر توليد كنند.
چند سال قبل يك اثر سينمايي خوش ساخت، اما با محتواي متفاوت از آمال و شعاير انقلاب اسلامي همزمان در جشنواره فجر و اسكار جوايزي را گرفت. جالب آنكه مسئولان سينمايي ما كلي خوش به حالشان شد و در اظهاراتشان اين تقارن را نتيجه استانداردهاي عالي و بيطرفي داوريها در جشنواره فجر دانستند. اما نظر به آنچه آمد، اين اتفاق نظر داوران فجر و اسكار چه معنايي دارد؟ يعني ما نيز با معيارهاي اسكار دوست داريم فيلم بسازيم و همان را به سينماگرانمان توصيه ميكنيم؟ يعني اسكاريها انقلابي شده و به فيلمي با محتواي انقلابي و مورد وثوق ما نظر مثبت و مساعد دارند؟ آيا جشنوارههاي ادبي و هنري فجر يك جشنواره صرف است؟ آيا بيطرفي محتوايي در داوري آثار رسيده به اين جشنوارهها نكته قابل افتخاري است؟ برعكس، ما اصلاً بيطرف نيستيم. نبايد باشيم، ما طرف شعاير انقلابي خود و در تضاد با جشنوارههاي دشمنان خويشيم؛ جشنوارههايي كه آرزومندند ما را تنها بدبخت و فاسد و به بنبست رسيده نشان دهند. اگر روزي نظر ما با آنها يكي شود، يعني از تمام آرمانهايي كه مدعياش بودهايم، دست شستهايم. اين البته به معناي توليد هر اثري با پول بيتالمال و جايزه دادن به آبكيترين و نازلترين توليدات سينمايي به بهانه ارزشي بودن آنها نيست. عرض كردم بنا بود جشنوارههاي فجر در خدمت افزايش كيفيت آثار انقلابي باشند. آيا با اين افق، راه را درست ميرويم؟ اگر منحرف شدهايم، دليلش چه بوده و چرا به طي طريق در اين مسير انحرافي ادامه ميدهيم؟ به كجا ميرويم؟
