فلسفه بیمه كارگران ساختمانی یكی از مفاد اولیه اعلامیه مشروطه در ۱۰۳ سال پیش و یكی از انگیزه های اصلی برای تاسیس صندوق بیمه كارگران راه سازی در سال ۱۳۰۵ بوده است. آیین نامه نهایی بیمه كارگران ساختمانی كه در ۲۶ اردیبهشت ماه ۸۹ از سوی دولت ابلاغ شد، هم اكنون در برخی شهرهای كشور از جمله اصفهان به صورت آزمایشی به اجرا درآمده كه نتایج اولیه آن، رشد ۳۰برابری سهم بیمه در هزینه صدور پروانه ساختمانی بوده است!
****
طبق ماده ۶ آیین نامه بیمه کارگران ساختمانی، انبوه سازان قبل از صدور پروانه باید به ازای هر مترمربع، معادل ۴درصد حداقل دستمزد ماهانه را به عنوان حق بیمه كارگران به دولت پرداخت كنند كه این محاسبه جدید، بار مالی ۱۲ هزار تومانی برای هر متر ساخت وساز به سازنده ها تحمیل كرده است.
بیمه جدید كارگران ساختمانی با كش و قوس های فراوان، در حال اجراست و مسئولان ذیربط مدعی هستند که با افزایش حق بیمه، از کارگران حمایت می کنند، در حالی که بسیاری معتقدند که در این بین تنها فقط سازمان تامین اجتماعی که بزرگ ترین سازمان اقتصادی کشور است، نفع می برد و با تعطیلی ساخت و سازها در اثر نتیجه این افزایش، تعداد زیادی از کارگرها حتی درآمدی برای امرار معاش ندارند.
بیمه گرانتر از پروانه ساختمان!
بنا به نظر رییس شورای اسلامی شهر اصفهان، بیمه های ساختمانی از مهم ترین مشکلات شهروندان اصفهانی است و روند کنونی بیمه های ساختمانی مشکلات عدیده ای را برای مردم به وجود آورده به طوری که در مقابل اخذ بیمه ها هیچگونه خدماتی ارائه نمی شود.
عباس حاج رسولیها هزینه های بیمه ساختمانی را بیش از هزینه صدور پروانه ساختمان می داند و می افزاید: هزینه های فعلی بیمه ساختمانی ظلم به مردم است و در این مصوبه هر چند به ظاهر زیبا، عدالت نیست.
این در حالی است که نمایندگان مجلس برای تعدیل هزینه های بیمه ساختمانی دفاعی قابل قبولی نکردند.
وی با تاکید بر این که بنا به نظر علما و روحانیون هزینه بیمه ساختمانی شبه شرعی دارد چرا که این مبلغ در جایی دیگر هزینه می شود،می افزاید: روند کنونی بیمه های ساختمانی مشکلات عدیده ای را برای کل مردم به وجود آورده به طوری که شهروندان علاوه بر پرداخت هزینه های عوارض، پروانه ساخت، تراکم، تفکیک و ناظر باید مبلغی برای بیمه ساختمان بپردازند.
حاج رسولیها تصریح می کند:از آنجا که نقشه های ساختمان های ساخته شده برای بیمه باید توسط بیمه گر شناسایی شود و این هزینه بیمه گر را بالا می برد، بیمه ساختمان برای همه ساختمان های مسکونی و احداث شده مقرون به صرفه نیست.
رییس شورای اسلامی شهر اصفهان با بیان این که با تصویب طرح بیمه ساختمانی به مردم اجحاف شده است ادامه می دهد: در حال حاضر با اجراي اين قانون تخلفات ساختماني بيشتر شده است چرا كه هزينه بيمه دو برابر مبلغ پروانه ساختماني بيشتر مي شود و مبلغ دريافتي از کارفرمايان به بيمه کارگران اختصاص نمييابد، به همین دلیل لازم است اصلاح این طرح از سوی مجلس در دستور کار قرار گیرد.
حاج رسولیها بر لزوم کمکهاي دولتي براي حمايت از کارگران ساختماني، تاکید کرده و معتقد است دولت بايد سهمي از درآمد حاصل طرح هدفمندي يارانهها را به بيمه کارگران ساختماني اختصاص دهد و نبايد ارايه چنين خدماتي را به دوش شهرداريها بگذارد.
وي با اعلام اين كه تعديل نرخ بيمه كارگران ساختماني در كميسيون عمران مجلس تاييد شده، اظهار می دارد: متاسفانه اين طرح مورد قبول اعضاي كميسيون بهداشت مجلس نيست از اين رو از تمامي نمايندگان مجلس مي خواهيم به اين مهم رسيدگي كنند.
بیمه شدن ۲۴ هزار کارگر ساختمانی
از زمان اجرای قانون بیمه کارگران ساختمانی، سازمان تامین اجتماعی موظف شده ۲۰۰ هزار کارگر ساختمانی را در سراسر کشور تحت پوشش بیمه قرار دهد که در سال گذشته سهم استان اصفهان ۲۴هزار و ۶۰۰ نفر بود و به گفته مدیر کل تامین اجتماعی استان اصفهان به صورت کامل محقق شده است.
اجرایی شدن قانون بیمه کارگران ساختمانی در استان اصفهان در شهریور سال ۸۹ به تصویب هیات وزیران رسید و پس از آن برای اجرا به سازمان تامین اجتماعی ابلاغ شد که بر اساس این قانون مقرر شد در سال ۹۰ کارفرماها برای هر متر زیر بنا حداقل ۳۶۰۰ و حداکثر ۶۶۰۰ به حساب تامین اجتماعی واریز کند و در مناطق روستایی از کارفرمایان ۵۰ درصد این هزینه دریافت شود.
مديركل تامين اجتماعي استان اصفهان با بیان مطلب فوق می افزاید: در حال حاضر بیمه تامین اجتماعی همه تعهدات خود را نسبت به اجرای قانون بیمه کارگران ساختمانی اجرایی کرده است.
علی اصغر دادخواه با اشاره به این که کارگران ساختمانی برای استفاده از خدمات بیمهای باید ۷ درصد از حداقل دستمزد اداره کار را پرداخت کنند، تصریح می کند: در حال حاضر هر کارگر ساختمانی ماهیانه ۲۳ هزار و ۱۰۰ تومان برای حق بیمه به حساب تامین اجتماعی واریز میکند.
وي مدارک لازم برای استفاده از بیمه کارگران ساختمانی را ارایه کارت آموزش از فنی و حرفهای اعلام کرد و افزود: کارگران ساختمانی میتوانند از خدمات ۱۸ گانه بیمه تامین اجتماعی به ویژه درمان و بازنشستگی استفاده کنند.
آیین نامه، نیازمند تجدید نظر
مهمترین ضعف آیین نامه بیمه كارگران ساختمانی، تعیین رقم ثابت برای حق بیمه، بدون در نظر گرفتن تعداد كارگران مورد استفاده در هر پروژه است. همچنین دریافت كل مبلغ حق بیمه در لحظه صدور پروانه به جای تقسیط آن در طول دو سال مراحل ساخت، فشار مالی زیادی به سازنده ها وارد می كند.
انبوه سازان با بیان اینكه ممكن است در طول مراحم ساخت، به هر دلیل كار با تعلیق مواجه شود و در نتیجه پروانه لغو شود، خواستار تجدید نظر دولت در آیین نامه مربوط به بیمه كارگران ساختمانی هستند.
طبق ماده ۶ آیین نامه، ضریب حق بیمه از ۲/۲ تا ۴ درصد متغیر است كه بر اساس ارزش معاملاتی هر مترمربع عرصه تعیین می شود. به این صورت كه برای ساخت وسازهایی كه زمین آن مترمربعی كمتر از هزار تومان است، این ضریب ۲/۲ و برای زمین با قیمت بیشتر از ۲۰ هزار تومان، ضریب ۴ درصد اعمال می شود. به این ترتیب از آنجا كه عمده زمین ها به لحاظ قیمت مشمول ضریب ۴ درصد می شوند، هزینه بیمه ای كه سازنده ها باید برای بیمه كارگران بپردازند، مترمربعی ۱۲ هزار تومان برای هر متر مربع تعیین شده است.
