مسافران تابستاني حركت ميكنندگردشگري ساحلي چشم در راه بستر سازيالناز خمامي زادهچند روزي بيشتر به آغاز فصل تابستان نمانده است و با تعطيلي مدارس، دانشگاهها و آغاز فصل گرما ميل و توجه به مسافرتهاي تابستانه اوج گرفته و گردشگري داخلي کشور دوباره به روزهاي رونق خود نزديک ميشود.در اين فصل از سال، سواحل و به طور اخص سواحل شمالي کشور به دليل گرماي تابستان در کانون توجه دوستداران سفر و گردشگري قرار ميگيرند.
گردشگري ساحلي و جايگاه آن در جهانگردشگري که دريا را به عنوان هدف گردشگري خود برگزيده و براي گشت و گذار و تفريح به استانهاي حاشيه دريا مسافرت ميکند گردشگر ساحلي نام دارد . گردشگري ساحلي به عنوان قديميترين نمونه گردشگري جهان يکي از بزرگترين فعاليتهاي جهان به شمار ميآيد و امروزه اين پديده فرهنگي با رشد شتابنده اي که در پيش گرفته است به فعاليتي چند منظوره مبدل گشته چنانکه توسعه گردشگري ساحلي و تفريحات جانبي آن به الگوي توسعه کشورهاي حاشيه دريا مبدل گشته و از اين رو به منبعي سرشار از مزاياي اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و محيطي تبديل شده است .اما مسلم است که امروزه با توسعه روزافزون تأسيسات گردشگري ساحلي در جهان، گردشگر ساحلي ديگر به آفتاب لب ساحل و شنها و خدمات پيش پا افتاده ساحلي اکتفا ننموده و خدمات متنوعتري را ميطلبد که خاستگاه آن ايجاد زيرساختها و سرمايه گذاريهاي کلان در زمينه ايجاد تسهيلات و ارائه خدمات مناسب به گردشگران است.
گردشگري ساحلي ايراندر حال حاضر بسياري از کشورهاي حاشيه خليج فارس بهرغم آنکه از امکانات طبيعي هم سطح ايران براي رونق اين صنعت برخوردار نيستند اما با ساخت جزاير مصنوعي و تسهيلات متنوع دريايي در راستاي توسعه گردشگري دريايي کشورشان قدم برداشتهاند ؛ اين در حالي است که کشورمان ايران با داشتن پتانسيلهاي بالقوه در توريسم دريايي هنوز در ميان کشورهاي فعال اين حوزه از جايگاه مناسبي برخوردار نيست. در اين بين نيم نگاهي به گردشگري ساحلي و دريايي استانهاي نمونه ساحلي در حاشيه درياي خليج فارس و درياي خزر نيز گوياي آن است که امکانات رفاهي در نظر گرفته شده جهت ارائه به گردشگران ساحلي اگرچه رفع نياز نموده اما در حد خدمات اوليه است و لذا پاسخگوي نياز روز افزون گردشگران ساحلي کشور نيست. در اين راستا نيم نگاهي به مقاصد گردشگري ساحلي کشور مياندازيم و از نزديک در جريان طرحهاي تابستانه قرار خواهيم گرفت.
گيلان :هر سال با اوج گرفتن گرما و آغاز فصل تابستان، گشت و گذار در نقاط مختلف کشور به اوج خود ميرسيده و در بحث گردشگري ساحلي و دريايي، سواحل درياي خزر و موضوع دريا در کانون توجه گردشگران قرار ميگيرد.«استان گيلان با وجود ظرفيتها و پتانسيلهايي که دارد هر ساله پذيراي خيل عظيمي از گردشگران در نوار ساحلي خود ميباشد به طوري که بيش از 70 درصد گردشگران ورودي به استان، گردشگري ساحلي را به عنوان مقصد خود انتخاب ميکنند.»اين بخشي از سخنان ..... عليزاده، معاون گردشگري استان گيلان است که در خصوص طرحهاي تابستانه و گردشگري ساحلي اين استان که از اول تيرماه آغاز به کار خواهد کرد، ميگويد: در حال حاضر حدود 20 طرح گردشگري در محدوده نوار ساحلي استان گيلان وجود دارد که بيشترين طرحها در شهرستانهاي آستارا، بندر انزلي، لنگرود و رودسر متمرکز شده است و با خدماتي که از سوي شهرداري و بخش خصوصي پيش بيني شده است در تابستان امسال به گردشگران خدمات خوبي متناسب با هنجارهاي ديني و اسلامي ارائه خواهد شد که از آن جمله ميتوان به جداسازي طرح شناي دريا اشاره کرد که ناجيان غريق ما از هم اکنون در اين طرحها مستقر شدهاند و نيروهاي امدادي، نيروي انتظامي و تمامي عواملي اجرايي که بسترهاي سالم سازي دريا را پشتيباني ميکنند، آماده به آغاز کار هستند تا امسال ما با کمترين تلفات و کمترين نگراني ها در جهت پذيرايي از مسافرين تابستاني گام برداريم . از سويي در بحث تفرجگاههاي ساحلي نيز کمپينگهايي و در برخي از طرحهاي سالم سازي دريا دوش حمام و سايه بانهايي را براي گردشگران در نظر گرفته ايم .ستاد تسهيلات سفرهاي استاني که از سوي معاونت گردشگري سازمان ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي در نظر گرفته شده است از جمله ارگانهايي است که در تعطيلات نوروز، تمهيدات لازم براي سفرهاي داخلي را فراهم نمود .عليزاده در ادامه ضمن اشاره به ادامه فعاليت ستاد تسهيلات سفرهاي استان گيلان ميگويد: جشنواره هاي فرهنگي در نقاط ساحلي 20 طرح گردشگري استان گيلان همچون چمخاله، ساحل قو بندر انزلي، صدف آستارا، رودسر و چابکسر از جمله اقدامات فرهنگي اين ستاد است که به محض آغاز به کار طرحهاي تابستانه، برنامههاي خوبي را براي پر کردن اوقات فراغت گردشگران اجرا مينمايند.»معاون گردشگري استان گيلان در کنار خدمات گردشگري که از آن سخن ميگويد به طرحهاي آتي ساحلي استان گيلان نيز نيم نگاهي مياندازد: در سالهاي آينده گسترهي سرمايه گذاري و خدمات گردشگري در استان فراتر از اين خواهد بود چنانچه ما در صدد آن هستيم که بر اساس مصوبات هيأت محترم وزيران در بيش از 17 منطقه نمونه گردشگري به سمت سرمايه گذاريهاي کلان در بخش ساحلي حرکت نماييم و زمينه را جهت ايجاد زير ساختهاي لازم براي سرمايهگذاري در اين مناطق فراهم کنيم. در اين سرمايهگذاري نگاهمان اين است که گردشگري ساحلي را براي تمامي فصول سال پيش بيني کنيم».
گلستاناستان گلستان يکي ديگر از استانهاي ساحلي کشورمان است که در حاشيه درياي خزر قرار گرفته و همچون گيلان هر ساله در تابستان ميزبان گردشگران ساحلي است . به گفته معاون گردشگري اين استان، ميزان ورود گردشگر به شهرهاي ساحلي گلستان به مراتب بيش از ساير شهرستانهاست . از سويي به دليل فاصله کم استان گلستان و استانهاي خراسان رضوي و خراسان شمالي غالب گردشگراني که در مسير اين استان هستند از رفتن به استان همجوار مازندران صرف نظر نموده و براي سپري نمودن ايام خود در کنار دريا در ميانه راه به استان گلستان سفر ميکنند .در اين ميان از جمله پتانسيلهاي گردشگري ساحلي گلستان آن است که تنها خليج درياي خزر در حاشيه اين استان قرار گرفته است و از اين روي اين استان داراي درياي بسيار آرام و بدون جزر و مدي است که کمترين ميزان تلفات و غرق شدگان را به خود اختصاص داده است و نيز در کمتر از 30 دقيقه ميتوان دشت، دريا، بيابان، کوه و جنگل را به همراه آبشارهاي بسيار زيبا در کنار هم مشاهده کرد.جزيره آشوراده، تنها نگين و جزيره درياي خزر از ديگر جاذبه هاي ساحلي استان گلستان است . معاون گردشگري استان گلستان در ارتباط با اين جزيره ميگويد : «با توجه به قابليتهاي موجود در خصوص تنوع زيست محيطي و اکوسيستمي موجود در آشوراده، اماکن اقامتي را در آنجا تعريف نموده ايم تا با هماهنگي دستگاههاي مختلف، خدمات خوبي را به گردشگران ارائه دهيم ضمن آنکه در کنار اين اقامتگاههاي تابستانه، امکانات رفاهي، توريستي و گردشگري همچون قايقهاي تفريحي را نيز در ساحل ايجاد نموده ايم تا امسال خانواده ها در تابستان از تفريحات کنار ساحل نيز بهرهمند شوند .بندر ساحلي گميشان از ديگر شهرهاي زيباي فرهنگي و تاريخي است که داراي ظرفيتهاي بالقوه فراواني در بحث گردشگري ساحلي ميباشد چنانچه در فاصله بسيار کمي از ساحل گميشان، گلفشان بسيار زيبا و منحصر به فرد گميشان قرار دارد که علاوه بر داشتن جاذبه تفريحي و گردشگري، نقش گردشگري سلامت را نيز ايفا ميکند و لذا با انجام سرمايه گذاريهاي مناسب ميتواند سالانه بر تعداد گردشگران ورودي به استان گلستان بيفزايد، چنانچه به گفته معاون گردشگري اين استان بخش اعظمي از سوئيتهاي استيجاري استان گلستان علاوه بر بندر گزا و ترکمن صحرا در ساحل بندر گميشان واقع شده است .جشنواره هاي فرهنگي که مطابق با ساير استان ها از ابتداي تيرماه آغاز به کار خواهد کرد. در بندر گز، بندر ترکمن و گميشان برگزار خواهد شد و در کنار آن نمايشگاهها و بازارچه هاي هدف صنايع دستي به معرفي آثار سنتي اين استان خواهند پرداخت .اجراي موسيقي فرهنگي و برگزاري آيين و رسوم محلي استان گلستان توسط قوميتهاي مختلف استان ،ايجاد آلاچيقها و سفره خانههاي ترکمن و نيز ارائه صنايع دستي مخصوص بندر ترکمن همچون زيور آلات و البسه زيباي محلي اين بندر ساحلي از ديگر جاذبه هاي فرهنگي گلستان است ؛ ضمن آنکه طرح شنا در درياي استان گلستان نيز از اول تيرماه و از ساعت 9 الي 7 بعدظهر پذيراي گردشگران ساحلي خواهد بود.
هرمزگاناستان هرمزگان داراي تابستانهاي بسيار گرم ميباشد و با وجود آنکه بوستانها و کمپينگهاي پذيرايي از گردشگران در شهر بندر عباس، نوار ساحلي قشم و جزيره هرمز همواره آماده پذيرايي از گردشگران است، ميزان ورود گردشگر به اين استان به علت رطوبت و گرماي شديد هوا بسيار کاهش مييابد. با اين حال معاون گردشگري اين استان ميگويد که مردم اين استان مانند مردم ساير نقاط کشور زندگي ميکنند و امورات روزمره و تفريحاتشان به دليل گرماي زياد مختل نمي شود چنانچه اگر به بندر عباس سفر کنيد و به هنگام شب به شهر سري بزنيد، خيابانهاي شلوغ و شور و نشاط خانواده هايي که تا پاسي از شب را در آلاچيقهاي بوستانها و تفريحگاهها سپري ميکنند، توجه شما را به خود جلب ميکند.نوار ساحلي بندر عباس چه در فصل تابستان و چه در زمستان از امکاناتي نظير بوستانهاي پذيرايي همچون بوستان غدير، دولت و بوستان خليج فارس برخوردار است که به بخش خصوصي واگذار شدهاند و هر يک به تنهايي داراي فضاهاي بازي کودکان، نانوايي سيال، آلاچيق و چادرهاي مسافرتي، کمپينگ، رستوران، سفره خانه هاي سنتي ميباشند هر چند که تعداد کمپينگها به دليل شرايط خاص آب و هوايي و استقبال اندک مردم در ايام تابستان کمتر است. معاون گردشگري استان هرمزگان در ارتباط با امکانات گردشگري ساحلي اين استان ميگويد : «استان هرمزگان در ايام گرم تابستان از مسافرين در پلاژهاي ساحلي سيمين قشم و پلاژهاي داخلي کيش پذيرايي ميکند و مسافريني که اين پلاژها را به عنوان مقصد گردشگريشان انتخاب ميکنند ميتوانند از امکانات تفريحي ساحلي نظير جت اسکي، قايقهاي تفريحي، محلهاي اقامتي همچون متل و واحدهاي پذيرايي و سرپوشيده برخوردار شوند همچنين بازيهاي تابستانه و بازيهاي ساحلي همچون واليبال ساحلي، ماهيگيري، شنا و قايقراني و همچنين برگزاري جشنواره هاي بومي همچون جشنوارهي خرما در ماه مرداد نيز از ديگر جاذبه هاي تابستانه اين استان گرمسير به شمار ميآيد.از جمله طرحهاي در دست انجام در سواحل بندر عباس که وي به آن اشاره ميکند، طرح ساخت بزرگترين پارک آبي سرپوشيده و سرباز منطقه خاورميانه و کشور است که 40 درصد آن در داخل دريا و 60 درصد آن در داخل ساحل طراحي شده است و رقمي حدود 63 ميليارد تومان نيز براي ساخت آن برآورد گشته است که طي سه سال ديگر به بهره برداري ميرسد و گردشگران در تابستان سالهاي آينده به انگيزه و اميد اين پارک منحصر به فرد به استان هرمزگان سفر خواهند کرد.همچنين طرح ساحلي آکواريوم دريايي خليج پارس، منطقه نمونه گردشگري ساحل شرق و طرح رونق بخشيدن بر تورهاي گردشگري دريايي از طريق بالفعل، ساختن طرح کشتي هاي تفريحي توريستي و طرح هتل کشتي دريايي نيز از ديگر طرحهاي عمراني و زيرساختي گردشگري استان است.