جوان آنلاین: در حالی که بازار سهام به دلیل مدیریت ریسکتعطیل است، صندوقهای سرمایهگذاری رکوردهای تازهای ثبت کردند. کارشناسان معتقدند رشد همزمان بازارها بر جابهجایی سریع نقدینگی میان داراییها اثر گذاشته و به خروج پول از صندوقهای درآمد ثابت و روانه شدن نقدینگیها به سمت صندوقهای سرمایهگذاری منجر شده است.
در فروردین ماه و اوایل اردیبهشت عمده توجه سرمایهگذاران به صندوقهای درآمد ثابت متمرکز شده بود؛ جایی که دستکم در شرایط ثبات نرخ ارز و طلا مأمنی برای سود تقریباً ۳۰ تا ۴۰درصدی بود، اما طی چند روز گذشته توجهات از صندوقهای درآمد ثابت به صندوقهای طلا و مستغلات متمایل شده است. در جریان معاملات اولین روز هفته، صندوقهای درآمد ثابت با وجود افزایش ۵/۲ ساعته زمان معاملات، برای چهارمین روز متوالی با خروج پول حقیقی مواجه شدند. ارزش معاملات خرد روزانه این صندوقها به ۴۰هزارو۱۷۰میلیارد تومان رسید که دومین رکورد تاریخی محسوب میشود.
رونق صندوقهای طلا
در سمت مقابل، صندوقهای طلا بار دیگر رکورد ورود پول را جابهجا کردند. با این اتفاق، تراز مالکیت حقیقی این صندوقها از ابتدای جنگ و پس از ۲۸روز به محدوده مثبت و به سطح ۱۶/۱۲ همت رسید.
ارزش معاملات خرد روزانه طلا نیز از ۳۱همت عبور کرد و از میان ۳۱صندوق فعال، تنها سه صندوق با خروج پول مواجه شدند.
صندوقهای نقره در مرکز توجه
همسو با صندوقهای طلا، صندوقهای نقره نیز به روند جذب نقدینگی ادامه دادند. این صندوقها در محدوده مثبت ۵/۴ تا ۵/۵ درصد معامله شدند و با ثبت ۵۸۱میلیارد تومان ورود پول حقیقی، بار دیگر توجه سرمایهگذاران را به خود جلب کردند. ارزش معاملات این گروه نیز به ۳هزارو۱۱۶میلیارد تومان رسید.
ورود موج نقدینگی به صندوقهای املاک و مستغلات
معاملات صندوقهای املاک و مستغلات نیز که با شروع جنگ رمضان (۹ اسفند ماه ۱۴۰۴) بسته شده بود، بعد از دو ماه از سر گرفته شده است.
این وقفه زمانی موجب شده بود ارزش ذاتی (NAV) صندوقهای املاک و مستغلات از قیمت واقعی عقب بیفتد. این عقبماندگی موجب شد نقدینگی از صندوقهای درآمد ثابت خارج و به صندوقهای املاک و مستغلات ورود کند. با توجه به اینکه دامنه نوسان صندوقهای سرمایهگذاری املاک و مستغلات ۳درصد است، احتمالاً تا پایان هفته این صندوقها همچنان در صف خرید باشند تا عقبافتادگی قیمتی خود را جبران کنند.
بورس چشمانتظار تصمیمات جدید
بر خلاف صندوقهای سرمایهگذاری که روزهای پرمعاملهای را پشت سر میگذارند، بازگشایی بازار سرمایه همچنان در ابهام است و طبق آخرین خبرها تصمیمگیری درباره بازگشایی آن بعد از تعطیلی بیش از ۶۵ روزه به آخر هفته موکول شده است. چند مانع در این باره وجود دارد. گزارشها نشان میدهد با وجود دو ضربالاجل رسمی سازمان بورس برای بهروزرسانی گزارشهای تفسیری مدیریت، تنها نیمی از شرکتهای بورسی و فرابورسی حاضر به شفافسازی شدهاند؛ موضوعی که بازگشایی بازار سهام را به تعویق انداخته است. از سوی دیگر ملاحظاتی نیز از سوی سیاستگذاران همچنان وجود دارد که باید دید در نهایت در جلسه مربوط به بازگشایی چه نتایجی حاصل میشود.
در این باره نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس میگوید: بازگشایی بازار سهام باید زمانی انجام شود که سهامداران خرد با رفتارهای هیجانی متضرر نشوند.
مهدی طغیانی در ادامه میگوید: در جریان بازدید مدیران سازمان بورس از فولاد مبارکه، ایدههایی برای بازسازی صنعت فولاد از جمله ایجاد صندوق بازسازی مطرح شد. صنایع آسیبدیده میتوانند از محل سرمایهگذاریهایی که انجام میشود به سرمایهگذاران در صندوق بازسازی سود پرداخت و در پایان اوراق فروخته شده را باز خرید کنند. در این مسیر هم شرکتها به چرخه تولید بازمیگردند و هم سرمایهگذاران بازده مناسبی دریافت میکنند.
این نماینده مردم در مجلس عنوان کرد: اصل تأمین هزینه بازسازی به ویژه برای صنایعی که در جریان جنگ به طور مستقیم هدف قرار گرفتهاند بر عهده دولت است، اما بازار سرمایه نیز نقش مکمل را در این حوزه ایفا میکند.
نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس اظهار کرد: قوانین تسهیلکننده برای کمک به صنایع آسیبدیده در جنگ وجود دارد، اما استفاده از این ظرفیتها نیازمند ابتکارهای اجرایی است و دستگاههای ذیربط مثل سازمان بورس باید از ظرفیتهای قانونی بهره بگیرند. مجلس نیز در رفع موانع فعال است و پیگیر اقدامات لازم خواهد بود.
وی افزود: بازگشایی بازار سهام باید زمانی انجام شود که سهامداران خرد با رفتارهای هیجانی متضرر نشوند. بازگشایی بازار سهام باید با واقعیتهای موجود تطبیق داشته باشد و در نقطهای بهینه صورت گیرد.
محمد نوربخش، کارشناس اقتصادی نیز با تأکید بر اینکه به دلیل ابهامات، زمان بازگشایی بورس باید تا روشن شدن کامل شرایط به تعویق بیفتد، راهکاری عملی برای رفع نیاز مالی سهامداران خرد ارائه داد: برای پاسخ به فشارها جهت تأمین نقدینگی، به جای بازگشایی زودهنگام بازار، میتوان به سهامداران خرد وامی معادل درصدی از ارزش پورتفوی آنها (مثلاً ۱۰درصد) پرداخت کرد و همان سهام بستهشده را به عنوان وثیقه در نظر گرفت.
بسیاری از کارشناسان بازار سرمایه نیز بازگشایی سهام در شرایط فعلی را در گرو رعایت الزاماتی میدانند که شفافسازی از مهمترین آنهاست.
محمدمهدی زارعپور یکی از این کارشناسان است. وی در این باره میگوید: عدهای موافق بازگشایی بازار هستند چراکه گفته میشود تعطیلی طولانیمدت نقدشوندگی را مختل و فضای شایعه را گسترده میسازد.
این کارشناس بازار سرمایه میافزاید: همه این نکات درست هستند، اما تنها تا جایی که پیشفرض حیاتی وجود اطلاعات حداقلی برقرار باشد، در این شرایط نمیتوان انتظار داشت سهامدار تصمیمی مبتنی بر تحلیل بگیرد، بنابراین با افزایش دادهها و تحلیل باید جای شایعه گرفت تا تصمیمگیری سهامدار به واکنشهای احساسی گره نخورد. مسئله دیگر به سازوکار بازگشایی بازار در روزهای نخست بازمی گردد که باید ظرفیت جذب نوسان را داشته باشد. در کنار ملاحظاتی برای تداوم تعطیلی بورس کارشناسان چند سناریو برای بازگشایی بازار ارائه کردهاند؛ از جمله بازگشایی تدریجی و مرحلهای، شروع معاملات با دامنه نوسان محدود و همچنین فعالسازی ابزارهای کنترلی برای مدیریت هیجانات احتمالی که باید دید در نهایت چه تصمیمی برای بازگشایی بورس اتخاذ میشود.
کارشناسان تأکید دارند که بازگشت بورس به مدار معاملات در کنار مدیریت صحیح و مرحلهای، میتواند از انتقال فشار به بازارهای موازی از جمله دلار و سایر بازارهای مالی جلوگیری و به بازگشت تعادل به فضای اقتصادی کمک کند.
