جوان آنلاین: برخی مدیران سالنهای سینما با توجیه صرفه اقتصادی نداشتن سالنداری، مخاطبان را مجبور به خرید از بوفه سینما میکنند و اجازه نمیدهند که از بیرون خوراکی تهیه شود. مجبور کردن مخاطبان سینما به خرید از بوفه و عدم اجازه ورود به افراد همراه با خوراکی که از بیرون تهیه کردهاند، شاید توجیهی داشته باشد، اما با این بهانه نمیتوانند بلیت مخاطب را ابطال کنند، چه اینکه ابطال، یعنی هیچ پولی به مخاطب بازگردانده نمیشود، در حالی که طبق قانون، سینمادار موظف است در قبال خرید بلیت، خدماتی به خریدار ارائه بدهد که در اینجا نمایش فیلم است، نه خرید از بوفه سینما! اینگونه اقدامات نه تنها کمکی به اقتصاد سینما نمیکند، بلکه موجب میشود درصد قابلتوجهی از مردم به خاطر بالا بودن هزینهها، سینما رفتن و فیلم دیدن را از سبد هزینههایشان خارج کنند. اگرچه بیکیفیتی آثار سینمایی و قفل شدن روی ژانر کمدی به خودی خود باعث دلزدگی مخاطبان شده، تا جایی که طبق آمار سایت سمفا (سامانه مدیریت فروش و اکران) مخاطبان سینماها در بهار امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۵ میلیون نفر کمتر شده است.
به گزارش «جوان»، گرانیهای تصاعدی یا بهاصطلاح اهل فن، بالا رفتن شارپی قیمتها باعث شده بسیاری از مخارج خانوادهها تعدیل یا حذف شود؛ سینما رفتن و هزینه کردن برای کالاهای فرهنگی که دیگر تکلیفش معلوم است.
با این حال تصور کنید با خانواده قرار گذاشتهاید که آخر هفته به سینما بروید و برای صرفهجویی بیشتر و توجه به بحث اقتصاد خانواده از بازار مقداری ذرت کیلویی ۳۰۰ هزار تومانی تهیه و آن را در منزل برای سرگرمی بچهها در سالن سینما به پاپکورن تبدیل میکنید. بعد از رسیدن جلوی سینما از گیشه بلیت را تهیه میکنید و در کمال ناباوری با این جملات عجیب و توهینآمیز که روی آن و از زبان رئیس سینما درج شده است، مواجه میشوید: «ورود با هرگونه خوراکی غیر از خوراکیهای تهیه شده از بوفه به سالن نمایش ممنوع است.» در ادامه بعد از تذکرات دیگر، نوشته شده است: «رعایت نکردن قانونی [!]و بینظمی موجب اخراج شما از سالن میشود.»
اینکه اوضاع درآمدی همه افراد دچار نوسانات کمرشکن شده و گرانیهای بیضابطه موجب بیشتر شدن آلام و رنجهای مردم شده؛ درست، اما اینکه هر کس برای خودش جزیرهای متصور باشد که در آن تحت عنوان کار اقتصادی یا درآمد میتواند به مردم توهین کند، بحث دیگری است.
براساس آنچه در آییننامههای صنوف در مورد سالنهای سینما و نحوه سالنداری وجود دارد، هیچ کجای آن نوشته نشده در سالن سینما که طبق همان قوانین جزو مکانهای عمومی محسوب میشود، میتوان حقوق شهروندی و اساسی اشخاص را به بهانههای واهی مخدوش یا نقض کرد.
آییننامهها چه میگویند؟
اولاً سالنهای سینماها و تماشاخانهها در کنار بوفه سینما و تئاتر، طبق آییننامه اماکن عمومی مصوب ۱۳۶۳/۰۳/۲۳ جزو اماکن و مؤسسات عمومی محسوب میشوند. ثانیاً با توجه به قوانین آزادیهای مدنی و حقوق شهروندی افراد، هیچ صنف یا دستگاهی نمیتواند دستورات یا قوانینی ابلاغ و اجرا کند که ناقض قوانین بالادستی و اصلی باشد. ثالثاً سینماها و بوفههای آنها در بهترین شرایط اجازه دارند از ورود خوراکیهایی که از بیرون تهیه شدهاند، جلوگیری کنند و حق ابطال بلیت مخاطبان را ندارند، چه اینکه معنای ابطال بلیت از سوی سینما یا مسئول آن، این است که بعد از ابطال هیچ وجهی به شخص مسترد یا بازگردانده نمیشود که این مورد هم یک اقدام خلاف قانون است و سینمادار نمیتواند چنین کاری انجام دهد. در واقع این تضییع کردن حق مخاطب است، چه اینکه براساس قانون، سینمادار در قبال وجهی که از مخاطب میگیرد موظف به ارائه خدماتی به مخاطبان است که آن حق در اینجا، تماشای فیلم است و سالندار موظف به ارائه این خدمت است.
در بخش دیگر، اگر قرار باشد آوردن خوراکی که از بوفه سینما تهیه نشده از طرف مخاطبان ممنوع باشد، باید قبل از خرید بلیت آن را به خریداران و مخاطبان بگویند که این مورد هم مجوز ابطال بلیت مخاطب از طرف سینمادار را نمیدهد و در بدترین حالت باید از ورود خوراکی به سالن سینما جلوگیری شود یا در صورت اصرار، هزینه بلیت به مخاطب بازگردانده شود.
اخراج از سینما
موهنترین بخش این مسئله آنجاست که اگر شما نسبت به آوردن خوراکی از بیرون به داخل سینما اعتراضی داشته باشید و در صورتی که متصدی سینما اقدام شما را بینظمی تشخیص بدهد، از سینما اخراج خواهید شد! صرفنظر از اینکه در سالنهای سینمای دیگر کشورها چه الزاماتی وجود دارد، اما اصل مراعات شأن، شخصیت و حرمت افراد (طبق آنچه در قوانین موجود است) کجای این اقدامات قرار میگیرد؟ سؤال مهمی که دوستان وزارت ارشاد باید پاسخگوی آن باشند.
البته همه میدانیم که رفتن به یک مکان فرهنگی قوانین و آدابی دارد که باید از سوی مخاطبان رعایت شود. از جمله این آداب که در سینماهای دیگر کشورهای دنیا نیز رعایت میشود، میتوان به بیصدا کردن گوشی تلفن همراه، ریختن آشغال در سطل زباله و همچنین نخوردن خوراکیهایی که سروصدا ایجاد میکنند، اشاره کرد.
برای اینکه در بررسی ماجرا یکطرفه قضاوت نکنیم، باید این نکته مهم را بگوییم که مسئله اقتصاد هنر و درآمدزایی سالنهای سینما برای همه موضوعی پذیرفته شده است، خصوصاً شرایط بدی که سالنهای سینما این روزها به آن گرفتار شدهاند و طبق آمار سمفا (سامانه مدیریت فروش و اکران) مخاطبان سینماها در بازه سه ماهه بهار امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۵ میلیون نفر کمتر شده است. اما طبیعتاً برای بالا بردن بهرهوری سالنهای سینما و همچنین داشتن صرفه اقتصادی، انحصارطلبی و جیب مردم اصلاً گزینه مناسبی نیست و فعالان این حوزه باید به راهکارهای قانونی و قابل اجرای دیگری بیندیشند. مثلاً میتوانند برای بهتر شدن اوضاع درآمدی سالنها به تخفیفهای ویژه یا فروش بلیت همراه با خوراکیهای تخفیفدار بوفه یا ابتکارات دیگری روی آورند.