جوان آنلاین: اتصال توربین بادی ۲ مگاواتی ساخت داخل به شبکه برق، یک مرحله مهم از مسیر شکلگیری صنعت توربینسازی بادی در کشور را تکمیل کرد و حالا امکان حرکت از یک پروژه توسعه فناوری به سمت تولید صنعتی و ساخت مدلهای با ظرفیت بالاتر فراهم شده است، زیرا در این پروژه طراحی، تدوین مدارک ساخت و توسعه دانش فنی با مشارکت بیش از ۴۵۰ متخصص و صرف ۳۰۰ هزار نفر-ساعت انجام شده و تجربه حاصل از آن، مبنایی برای توسعه تجهیزات بزرگتر و ایجاد زنجیره تأمین داخلی در صنعت باد قرار گرفته است.
نخستین توربین بادی ۲ مگاواتی ساخت داخل پس از تکمیل مراحل نصب و رفع مشکلات فنی، روز سهشنبه به شبکه سراسری برق متصل شد و حالا عملکرد آن در شرایط واقعی بهرهبرداری ارزیابی میشود که به گفته وزارت نیرو، طراحی و دانش فنی آن در داخل کشور توسعه یافته و هدف از اجرای پروژه، ایجاد توان طراحی و ساخت توربینهای بادی با ظرفیتهای بالاتر عنوان شده است.
اتصال به شبکه به این معناست که توربین از مرحله ساخت و نصب عبور کرده و برق تولیدی آن وارد شبکه شده است و میزان تولید واقعی در دوره بهرهبرداری، پایداری تجهیزات، دفعات توقف، هزینه تعمیرات و دسترسی به قطعات، دادههایی هستند که مشخص میکنند این محصول تا چه اندازه برای توسعه در مقیاس صنعتی آماده است.
این پروژه از سال ۱۳۸۹ در پژوهشگاه نیرو دنبال شده و طبق اطلاعات اعلامشده، بیش از ۴۵۰ متخصص در بخشهای مختلف آن مشارکت داشتهاند و برای تدوین مدارک ساخت و دانش فنی حدود ۳۰۰ هزار نفر- ساعت کار انجام شده است. گستردگی این فعالیت از آن جهت اهمیت دارد که ساخت توربین بادی به یک بخش محدود نمیشود و طراحی سازه، تجهیزات مکانیکی، سامانههای الکتریکی، کنترل، حفاظت و اتصال به شبکه باید در قالب یک محصول واحد با یکدیگر هماهنگ شوند.
نکته دیگر، طراحی این توربین از پایه و بدون استفاده از مهندسی معکوس است و اگر در مراحل بعدی با عملکرد محصول و امکان توسعه مدلهای جدید همراه شود، دستاورد پروژه فقط به تولید همین واحد محدود نمیماند و بخشی از دانش طراحی مورد نیاز برای نسلهای بعدی توربینها نیز در داخل کشور باقی میماند و چنین دانشی در پروژههای بعدی قابل استفاده است و هزینه و زمان توسعه محصولات جدید را کاهش میدهد.
توربینهای بادی تجهیزات سرمایهبر هستند و هزینه ساخت، نصب، نگهداری و تأمین قطعات در قیمت نهایی برق تولیدی اثر میگذارد. بنابراین تولید اقتصادی به تیراژ، استانداردسازی قطعات و شکلگیری شبکهای از سازندگان تخصصی نیاز دارد و هرچه تعداد تولید افزایش پیدا کند، امکان کاهش هزینههای مهندسی و توسعه زنجیره تأمین نیز بیشتر خواهد شد.
این بخش از پروژه برای صنعت داخلی اهمیت عملی دارد، زیرا تولید توربین فقط به ساخت بدنه و اجزای اصلی محدود نیست و شرکتهای سازنده تجهیزات قدرت، قطعات مکانیکی، سامانههای کنترلی و خدمات فنی نیز در این زنجیره قرار میگیرند و توسعه چنین زنجیرهای در صورت افزایش سفارشها، بازار جدیدی برای تولیدکنندگان داخلی ایجاد میکند و امکان تأمین سریعتر قطعات و خدمات تعمیر و نگهداری را افزایش میدهد.
گام بعدی نیز به همین نقطه مربوط است و اگر عملکرد توربین در دوره بهرهبرداری تثبیت شود و هزینه ساخت و نگهداری آن در سطح اقتصادی قرار گیرد، تجربه این پروژه میتواند برای توسعه مدلهای با ظرفیت بالاتر استفاده شود و در این صورت، اتصال یک توربین ۲ مگاواتی به شبکه از یک پروژه منفرد فراتر میرود و به نقطه شروع تولید صنعتی نسلهای بعدی تجهیزات بادی تبدیل خواهد شد.
