در دهه امامت و ولایت قرار داریم و به روز تعیینکننده و عید بزرگ غدیر نزدیک میشویم. این روزها نام امیرالمؤمنین علیهالسلام بیشتر برده میشود و مردم هم خود را برای شرکت در این جشن مهم آماده میکنند. عدهای بسته به توانشان مقدمات اطعام توصیهشده در این روز را فراهم میکنند و بسیاری در حال تهیه هدایای کوچک و بزرگ برای کسانی هستند که این شبها کوچه و خیابانهای ما را با طنین نام مبارک «حیدر» تاریخیتر کردهاند. نوجوانان و جوانان جلوی مساجد و حسینیهها و موکبها را ریسهبندی و چراغانی میکنند و بزرگترها دنبال سفارش شربت و شیرینی هستند.
در این میان، عده بسیاری از ما مردم در میان دوست و همسایه و فامیل و حتی فهرست مخاطبان گوشی همراهمان دنبال کسانی هستیم که پیشوند نامشان با عبارت «سید» همراه شده است؛ و از همین حالا آنها را با «سلام آقا سید»، «چطوری آقا سیدعلی؟»، «کمپیدایی آقا سیدمرتضی» و تعابیری از این دست صدا میزنیم تا گوشی دستشان بیاید که روز غدیر نزدیک است و باید سر کیسه را شل کنند و عیدی بدهند؛ آن هم اسکناسهای نو و تانخوردهای که باید تا حالا رفته باشند و با هر قیمتی تهیه کرده باشند!
این وضعیت و عرف غلط به گونهای درآمده که برای بسیاری از مردم این توهم ایجاد شده است که این عید، واقعاً «عید سیدها» ست، نه عید تکتک ما مسلمانان و شیعیان! ممکن است این نظر نگارنده حمل بر تئوری توطئه شود، اما معتقدم در این انحراف نگاه عمومی، حتماً باید دست دشمنان اسلام و امت اسلامی را دید که مانع شناختهشدن فراگیر این عید شده و میشوند و متأسفانه تا حدودی موفق هم شدهاند؛ لذا احساس میکنم باید به تدریج این رفتار غلط (بهخصوص با زبان و بیان اهل قلم و افراد و گروههای مرجع، بهخصوص علما و روحانیان مساجد و ذاکران اهل بیت) اصلاح شود و جامعه دینی و بهخصوص شیعی ما جور دیگری عمل کند.
حقیقت این است که این عیدی خواستن اختصاصی از سادات محترم، در هیچ حدیث و سیرهای از اهل بیت علیهمالسلام نیامده و البته بزرگان از علما هم که رسم خوش عیدی دادن در این عید را دارند، نه به دلیل آن است که این روز را «عید سیدها» میدانند، بلکه برای این است که غدیر را یکی از بزرگترین اعیاد اسلامی و مناسبتهای شاد تقویم جهان میشناسند و از آن جهت است که مجالس شادی و ذکر و یاد امیرالمؤمنین علیهالسلام را برپا میکنند و به حاضران عیدی میدهند.
درست هم همین است. در این روز همه مؤمنان و شیعیان شادمانند و شادی خود را با روشهای پیشگفته ابراز میکنند، ولی در هر صورت این عید، عید سیدها نیست؛ عید همه محبان و شیعیان مولی علی است و همه باید به دیگران عیدی بدهند و پول خرج کنند و اتفاقاً باید غیرسیدها به مناسبت چنین روزی، به تأسی از مسلمانانی که در آن روز تاریخی تکتک به خدمت امیرالمؤمنین رسیدند و به او با عبارتهایی، چون «بخٍ بخٍ» تبریک گفتند و با او بیعت کردند، به تکریم و بزرگداشت سادات فامیل و دوست و همسایه و هدیه دادن به آنها بپردازند، نه الزاماً برعکس.
خود امیرالمؤمنین علیهالسلام در خطبهای درباره رفتار مؤمنان در روز غدیر فرموده است: «وقتی به همدیگر رسیدید، همراه سلام، مصافحه هم بکنید و در این روز به همدیگر هدیه بدهید. این سخنان را هر که بود و شنید، به آنکه نبود برساند. توانگر به سراغ مستمند برود و قدرتمند به یاری ضعیف. پیامبر مرا [برای این روز]به این چیزها امر کرده است.»
امام صادق علیهالسلام هم درباره پولپاشی در این روز فرموده است: «یک درهم خرج کردن در روز غدیر برابر است با صد هزار (و در نقلی دیگر: یک میلیون) درهم در بقیه اوقات.»
در روایات متعدد دیگر درباره این روز، بر زینت کردن، آراستگی ظاهری، معطر کردن خود، گشادهدستی برای خانواده، شاد کردن دل مؤمنان و هدیه دادن به یکدیگر و حتی تغییر اسباب و وسایل و آرایش منزل تأکید بسیار زیاد شده و ثوابهایی برای این موارد آمده که در برخی موارد «غیر قابل شمارش و احصا» است.
اما نکته این است که در هیچکدام از این احادیث نیامده که این کارها را دیگران «برای سیدها» انجام دهند، بلکه هر مؤمنی برای مؤمن دیگر.
با این تفاصیل، از همین عید غدیر امسال، همگی دست به کار بشویم و اولاً با عیدی دادن به خانواده خودمان و در مرحله بعد به نزدیکان و دوستانمان، به این توصیه مکرر اولیای دین عمل کنیم. حتی میشود از برنامههای هدیه نقدی برخی پیامرسانهای داخلی استفاده کنیم و موجب ادخال سرور و شادی و خنده در قلب و لب دوستانمان شویم و از عمق جان خداوند را سپاس گوییم که: الحمدلله الذی جعلنا منالمتمسکین بولایه امیرالمؤمنین و الأئمه المعصومین علیهمالسلام.
شاد باشای عشق خوشسودای ماای طبیبِ جمله علتهای ماای دوای نخوت و ناموس ماای تو افلاطون و جالینوس ما
