مرزهای میلک و شاهگل در استان سیستان و بلوچستان به دلیل موقعیت راهبردی و همجواری با کشور افغانستان، ظرفیتهای بالقوه فراوانی برای توسعه اقتصادی، تجاری و اجتماعی استان دارند. این دو مرز نه تنها میتوانند به عنوان دروازههای صادرات و واردات کالا عمل کنند، بلکه در صورت مدیریت صحیح میتوانند به موتور محرک توسعه منطقه و حتی کشور تبدیل شوند.
مرز میلک و مرز شاهگل در محدوده شمال استان قرار دارند و هر دو، ارتباط مستقیم با بازار افغانستان را فراهم میکنند. با توجه به اینکه افغانستان کشوری محصور در خشکی است و نیاز جدی به مسیرهای ترانزیتی کوتاه و امن برای واردات و صادرات دارد، این دو مرز میتوانند به مسیرهای کلیدی مبادلات کالا میان آسیای میانه و آبهای آزاد (از طریق بندر چابهار) تبدیل شوند. فعالسازی کامل مرز میلک و شاهگل میتواند موجب افزایش صادرات کالاهای ایرانی بهویژه محصولات کشاورزی، مصالح ساختمانی، فرآوردههای نفتی و محصولات صنعتی شود. این روند نه تنها درآمد ارزی استان را افزایش میدهد، بلکه هزاران شغل مستقیم و غیرمستقیم برای مردم بومی ایجاد میکند. شکلگیری بازارچههای مرزی و مراکز فرآوری کالا میتواند از مهاجرت بیرویه روستاییان جلوگیری کند و پویایی اقتصادی را به مناطق مرزی بازگرداند. توسعه فعالیتهای اقتصادی در مرزهای میلک و شاهگل، با افزایش حضور نیروهای بومی و فعال شدن چرخه معیشت محلی، موجب تقویت امنیت پایدار میشود. زمانی که مردم از طریق تجارت و فعالیت قانونی درآمد کسب کنند، گرایش به فعالیتهای غیرقانونی یا قاچاق کاهش مییابد و تعامل مثبت میان دو سوی مرز شکل میگیرد.
حلقه زنجیره تجارت جهانی
یکی از مزیتهای مهم این مرزها، امکان پیوند آنها با بندر چابهار است. کالاهایی که از طریق مرز میلک و شاهگل وارد یا صادر میشوند، میتوانند از مسیر زمینی به بندر چابهار منتقل و از آنجا به بازارهای جهانی ارسال شوند. این همافزایی، چابهار را به یک هاب ترانزیتی بینالمللی و سیستان و بلوچستان را به حلقه مهمی در زنجیره تجارت جهانی تبدیل میکند.
مرزهای میلک و شاهگل نه تنها مسیرهای تجاری، بلکه کلید توسعه پایدار استان سیستان و بلوچستان هستند. با برنامهریزی جامع، سرمایهگذاری در زیرساختها، ایجاد امنیت پایدار و تعامل سازنده با افغانستان، این دو مرز میتوانند به محور رشد اقتصادی، افزایش رفاه مردم و ارتقای جایگاه ژئوپلتیکی استان در منطقه تبدیل شوند.
مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره منطقه آزاد سیستان میگوید: «هدف اصلی ما ایجاد رفاه و اشتغال برای مردم است. در همین راستا، اقدامات گستردهای در حوزههای مختلف مانند تردد خودرو، جذب سرمایهگذاری و ساماندهی زیرساختها در حال انجام است.»
حسین سنجرانی ادامه میدهد: «بر اساس مصوبه شورای تأمین استان و اختیاراتی که رئیسجمهور به استاندار تفویض کرده است، خودروهای پلاک منطقه آزاد سیستان میتوانند در کل استان سیستان و بلوچستان تردد کنند. این تصمیم برای افزایش رضایتمندی مردم و تسهیل زندگی روزمره آنها اتخاذ شده است.» وی توضیح میدهد: «ما در حال تدوین سیاستهایی هستیم که بهویژه برای ماشینآلات سنگین فعال در بخش معدن و ناوگان جادهای، امکان تردد موقت در شرق کشور فراهم شود. این اقدام میتواند به رونق اقتصادی منطقه و توسعه کریدورهای حملونقل شمال به جنوب و شرق به غرب کمک زیادی کند.» مدیرعامل منطقه آزاد سیستان تصریح میکند: «طبق قانون با تأسیس منطقه آزاد، مالکیت اراضی در محدوده به سازمان منتقل میشود، اما مالکیت مردم به رسمیت شناخته شده و پابرجاست. هیچ مشکلی در واگذاری اسناد به مردم وجود ندارد و ما خود را مکلف میدانیم که پس از تعیین تکلیف نهایی، اسناد را به صاحبان زمین و خانه تحویل دهیم.» وی میگوید: «خوشبختانه سرمایهگذاران داخلی و خارجی زیادی علاقهمند به حضور در منطقه هستند. تاکنون بیش از ۱۴۰شرکت در حوزههای مختلف تجاری، اقتصادی، تولیدی و خدماتی ثبت شدهاند. حتی برخی سیستانیهای مقیم خارج استان برای سرمایهگذاری و بازگشت به زادگاه خود ابراز تمایل کردهاند.» سنجرانی بیان میکند: «تولیدکنندگانی که صادراتمحور هستند، مورد حمایت ویژه ما قرار میگیرند. همچنین بازارچه مرزی شاهگل را داریم که اکنون برای حدود ۱۰۰ نفر اشتغال ایجاد کرده است و برنامه داریم این رقم را به ۱۰ هزار نفر برسانیم. رویکرد اصلی منطقه آزاد سیستان بر ترانزیت، تبادلات اقتصادی و تجارت با افغانستان است. اگر محور چابهار- میلک فعال شود، بدون شک شرق ایران متحول خواهد شد.»