
سرهنگي در آيين رونمايي از آثار مجتبي رحماندوست به زبان اردو گفت: جنگها براي مرزها رخ ميدهند، اما ادبيات جنگ بيمرز است.
دو كتاب مجتبي رحماندوست با عنوان «مفقود سوم» و «اشك فولاد» به زبان اردو روز سهشنبه 16خردادماه با حضور اساتيد و هنرمندان شعر و ادب فارسي از جمله مرتضي سرهنگي، مجتبي رحماندوست، عليرضا قزوه، ناصر فيض و مترجم آثار دكتر كليم اصغر در سالن سلمان هراتي حوزه هنري رونمايي شد.
قزوه: ادبيات فارسي در كشورهاي بسياري خواهان داردعليرضا قزوه در ابتداي اين مراسم ضمن تشكر و قدرداني از زحمات دكتر كليم اصغر در ترجمه اين دو كتاب گفت: رشد و تعالي زبان فارسي در هند به كمك و ياري بسياري نيازمند است. اين كار را ما آغاز كردهايم. اين دو كتابي كه امروز براي رونمايي از آنها دور هم گرد آمدهايم، توسط حمايت مالي نويسنده اثر يعني مجتبي رحماندوست چاپ و به زبان اردو منتشر شده است.
وي افزود: حوزه هنري با اينكه متولي زبان فارسي نيست اما در اين زمينه فعاليتهاي بسياري داشته است. ترجمه آثار فارسي و ترويج زبان و ادبيات فارسي در دنيا بهويژه شبهقاره هند را در دستور كار خود قرار دادهايم و تلاشهاي بسياري براي آن انجام دادهايم. سعي كرديم با چاپ كتابهاي ادبي فارسي به زبانهاي مختلف دنيا جذب مخاطب داشته باشيم. قزوه در ادامه گفت: ما بايد به زبان فارسي اهميت دهيم، چراكه ادبيات فارسي در كشورهاي بسياري خواهان دارد. كشورهايي كه روزي زبان فارسي در آنجا رسمي بوده است. اميدوارم كه ناشران در بخش ترجمه ادبيات فارسي به زبانهاي ديگر فعاليت و حضور بيشتري داشتهباشند.
وي افزود: در تلاش هستيم تا كتابي با موضوع ادبيات و شعر فارسي انقلاب و دفاع مقدس را توسط «كليم» كه دو كتاب رحماندوست را نيز ترجمه كرده است، براي ارائه در دانشگاههاي شبهقاره هند به عنوان كتاب درسي توليد و ارائه كنيم.
كليم اصغر: با خواندن ادبيات دفاع مقدس با صداي بلند گريه ميكنمدكتر كليم اصغر، مترجم دو كتاب مجتبي رحماندوست با عنوان «مفقود سوم» و «اشك فولاد» به زبان اردو نيز در اين مراسم با تقدير از حوزه هنري براي حمايتهايش از زبان فارسي در شبه قاره هند گفت: در هندوستان 33 دانشگاه رشته زبان فارسي را به دانشجويان خود ارائه ميدهد. با اين وجود تعداد اساتيد اين رشته در مقابل دانشجويان علاقهمند به اين رشته بيشتر است. متأسفانه در هندوستان وقتي كسي ميخواهد در مقطع كارشناسي وارد دانشگاه با رشته زبان و ادبيات فارسي شود بايد ابتدا از حروف الفبا آغاز به كار كند. با اينكه سالها زبان فارسي در هند رسمي بوده است اما در حال حاضر شناختي از اين زبان در ميان جمعيت گسترده هند نيست. وي در ادامه گفت: يكي از بهترين راههاي رشد و زنده نگه داشتن زبان فارسي در ديگر كشورها ترجمه متون ادبي فارسي به زبان آن كشورهاست.
كليم افزود: در حال حاضر روي كتابي با عنوان «آشنايي با ادبيات انقلاب اسلامي» كار ميكنم. اين كتاب شامل معرفي 20شاعر انقلابي براي آشنايي مردم اردو زبان با ادبيات انقلابي ايران است. كليم در ادامه با اشاره به دو كتابي كه از مجتبي رحماندوست ترجمه كرده است، گفت: قسمتهايي از اين دو كتاب مربوط به جنگ، جبهه و دفاع مقدس بود. در بسياري از موارد با خواندن آنها اشك ميريختم و با صداي بلند گريه ميكردم.
رحماندوست: «مفقود سوم» اقتباسي واقعي از حوادث جنگ استمجتبي رحماندوست نيز در مراسم رونمايي از كتابهاي خود به زبان اردو گفت: هربار كه خودم به مطالعه اين كتابها و بخشهاي مربوط به دفاع مقدس آن ميپردازم ناخودآگاه اشك از چشمانم سرازير ميشود. كتاب «مفقود سوم» اقتباسي واقعي از حوادثي است كه بر سر نيروهاي ايراني در هشت سال دفاع مقدس رخ داده است. وي افزود: كتاب «فولادي آنسو» نيز در مورد جنس نوك پيكان تيري است كه در گلوي حضرت علياصغر(ع) فرو كردند و ايشان را به شهادت رساندند. رحماندوست در ادامه ضمن تشكر از حضور همه اساتيد و هنرمندان در اين مراسم گفت: لازم است از همسرم در اينجا تشكر و قدرداني كنم. ايشان در سالهاي زندگي و در نگاشتن آثار من بسيار همراه و هميار بودند.
سرهنگي: جنگها براي مرزها رخ ميدهند، اما ادبيات جنگ بيمرز استمرتضي سرهنگي در اين مراسم با تأكيد بر ضرورت ترجمه متون فارسي به زبانهاي كشورهاي ديگر جهت ارتباط فرهنگي با جهان گفت: هر آدمي در زندگي خود دو معلم دارد. اولي معلم مدرسه و ديگري كتابهايي است كه ميخواند. ما با ترجمه كتابهاي خود و ارسال آن به سراسر دنيا اين معلم خود را با ديگران شريك ميشويم. وي در ادامه گفت: هنگامي كه كتابي ترجمه ميشود و در ديگر كشورها به دست عموم مردم ميرسد، صداي اطراف كه عليه ما ميغرد را كم و خنثي ميسازد. اين در حالي ممكن است كه مردم دنيا با ادبيات ما آشنا شوند. با فرهنگ، عشق و احساس ما آشنا شوند.
سرهنگي افزود: ادبيات جنگ در دنيا يكي از مردميترين آثاري است كه خوانده ميشوند. دنيا حمايت عجيبي از ادبيات جنگ خود دارد. به عنوان مثال در آلمان گروهي به نام «47» راهاندازي شد. اين گروه شامل سربازان بيكار و آسيبديده جنگي است. كار گروه «47»، نويسندگي در مورد وقايع جنگ است. مشكلات، درد و رنجهاي آلمانيها در جنگ تنها در نوشتههاي ادبيات جنگ آنها نمايان و آشكار ميشود. با تمام اين مشكلات در پايان نوشتههاي ادبيات جنگ آنها يك اميد قرار دارد. همان اميدي كه پس از جنگ دوباره آلمان را ساخت. جالب است كه جنگها براي مرزها رخ ميدهند، اما ادبيات جنگ بيمرز است.
وي افزود: مردم دنيا مشتاق تماشا و دانستن شرح حال افرادي همچون خود در شرايط جنگ هستند. مثلاً سربازي كه 20ساله به جنگ ميرود، اما 30ساله بازميگردد. اين سرباز در اين سالها چه كردهاست. با چه رخدادهايي روبهرو شده است. پس از بازگشت به سرزمين خود، آيا آن سرزمين و خانه و خانواده به همان وضعيت قبل است. اينها جذاب است، چون مردم آن را از نزديك حس كردهاند. ادبيات جنگ در كشورهايي كه سايه هواپيماهاي جنگي در آن ميافتد متولد ميشود اما ساخته نميشود. اين نوع ادبيات به وجود ميآيد. كسي آن را نميسازد. نزديكترين روايات جنگ به باطن جنگ، خاطرات آن است.
سرهنگي ادامه داد: در پس چهره خاطرات يك سرباز، سيماي يك ملت نمايان است. ادبيات جنگ و انقلاب خيلي شبيه به ما است. وقتي اين ادبيات ترجمه و به نوعي سفير فرهنگي ما به كشورها ديگر ميشود، همه دنيا با رشادتها، سختيها و پيروزيهاي ما آشنا ميشوند. اينگونه بهتر در دنيا شناخته ميشويم.
سرهنگي در ادامه با بيان خاطرهاي از سفرش به اروپا گفت: پيشنهاد من به دفتر ترجمه و دفتر قصه و رمان حوزه هنري، كار روي مجموعه ادبيات جنگ ما است. تا دنيا واقعيتهاي پنهان ما را بهتر شناسايي كند. در سفري كه به همايش «دستاوردهاي بوسني و هرزگوين» با موضوع ادبيات جنگ داشتم، مقالهاي با نام «سرباز من 20ساله بود» ارائه كردم. 20 ساله بودن سرباز من به آن جهت است كه خاطراتش به حال تعلق ندارد و هرچه ميگويد متعلق به 20سالگي وي است كه در جنگ به سر ميبرد. براي مثال اگر بخواهيم در مورد كتاب «دا» سخن بگوييم، حرف از يك خانم 50ساله نيست بلكه مربوط به شرح حال يك دختر 17ساله در جنگ است.
وي افزود: روسها هم در ادبيات جنگ خود بسيار موفق بودهاند و روي آن تأكيد دارند. در سفري كه به آنجا داشتم، آنها معتقدند كه روسيه بدون ادبيات جنگ خود تنها يك مشت خاك پهناور است. ما بايد مجموعه داستان براي انقلاب و جنگ را ترجمه كنيم و اين معلم دوم خود را به كشورهاي دنيا به خصوص شبهقاره هند بفرستيم.