
با وجود آنکه طبق گزارشات کارشناسان،۸۵ درصدآلودگی هوای کشور از خودروهابه ویزه خودروهای فرسوده است و دولت وعده داده منابعی را برای خارج کردن خودروهای فرسوده در نظر بگیرد، اما به دلیل مشکلات متعددی هنوز حدود سه میلیون خودروی فرسوده در کشور از رده خارج نشده است.
طرح ممنوعیت تردد خودروهای فرسوده برای اولین بار اواخر دهه ۷۰ از سوی مسئولان محیط زیست وقت مطرح و کار کارشناسی روی آن انجام شد،اما به مرحله اجرا نرسید!.
علاوه بر آن معاینه فنی خودروها که عامل مهمی برای کاهش آلودگی هوا به شمار می رود، هم درکشور جدی گرفته نشده و قرار است سازمان محیط زیست در این مورد ترتیب اثر داده و پنج ساله بودن معاینه فنی خودروها را به یک سال کاهش دهد.
در این بین سهم اصفهان ازخودروهای تولیدشده در کشور که سالیانه به یک میلیون و ۷۰۰ هزارخودرو می رسد، بین ۱۰ تا ۱۵ درصد است و اگر باخوش بینی به این موضوع نگاه کنیم و در سال ۹۱ تعداد خودروهای تولید داخل افزایش پیدا نکند و اصفهانی ها ۱۰ درصد ازخودروها را خریداری کنند، با شمارهگذاری ۱۷۰ هزاردستگاه خودروی جدید مواجه هستیم و با این اوصاف خدا می داند چه بلایی بر سر هوای اصفهان می آید.
آمار همچنان بالا می رود
موقعیت جغرافیایی اصفهان، تردد خودروهای فرسوده، تراکم واحدهای صنعتی واستفاده آنها ازسوخت مازوت از دلایل آلودگی هوا در اصفهان به شمار می رود.
طبق بررسی های بعمل آمده از سال ۸۲ تعداد خودروهای شهراصفهان هرچهارسال یکبار دو برابر شده است و بر اساس آمار اعلام شده درحال حاضر ۲۰۰ هزارخودروی سواری با طول عمر بیشتر از ۲۰ سال در شهر اصفهان تردد می کنند که این تعداد تاپایان سال ۹۰ به ۸۳۰ هزاردستگاه خودروهای سواری سبک به غیر از موتورسیکلتها افزایش پیداکرده و جلوگیری از تردد این خودروها و خودروهایی که از سایر شهرها به اصفهان وارد می شوند بسیار دشوار است.
ریئس ستادمرکزی معاینه فنی خودرو شهرداری اصفهان در این باره ظرفیت مکانیزه مراکزمعاینه فنی خودرو در اصفهان را ۷۰۰ هزار دستگاه خودرو درسال اعلام کرده و می گوید: تدوین قانون معاینه فنی پنج ساله خودروهای نو و برداشت اشتباه جامعه از این موضوع مشکلاتی را در این بخش ایجاد کرده است.
جمشید جمشیدیان بااشاره به تصویب طرح جامع کاهش آلودگی هشت کلانشهرکشور ( تهران، اصفهان، فارس، خراسان رضوی، خوزستان، آذربایجان شرقی، مرکزی و البرز)، می افزاید: جلوگیری ازتردد خودروها ی سواری شخصی باطول عمر بیشتر از ۲۰ سال درسطح کلانشهرها یکی از مباحث مهم این مصوبه است که با اجرای آن حمل ونقل با چالشی اساسی روبرو خواهد شد.
وی با بیان اینکه نزدیکی شهرستان های استان به اصفهان نیز موجب افزایش تردد خودرو به این کلانشهر شده، ادامه می دهد: سالانه بیش از ۱۰۰ هزار خودروی جدید وارد چرخه حمل ونقل اصفهان میشود بدون اینکه خودروهای فرسوده از شهرخارج شود و با وجود چنین شرایطی جلوگیری از افزایش آلودگی هوا بیش از وضعیت کنونی یک پیشرفت به شمارمیآید.
وی گسترش حمل ونقل عمومی را تنهایکی از راهکارهای کاهش آلودگی هوای کلانشهرها عنوان کرده وادامه می دهد: با وجود افزایش قیمت حاملهای انرژی ترافیک شهر اصفهان همچنان افزایش مییابد.
رییس ستاد مرکزی معاینه فنی خودرو شهرداری اصفهان معتقد است خروج یک خودروی فرسوده به ازای شماره گذاری یک خودروی جدید درکنار سایر راهکارها میتواند تاثیر بسزایی درکاهش آلودگی کلانشهرهای کشور به ویژه اصفهان داشته باشد.
وی می افزاید: خدمات پس ازفروش شركتهاي خودروساز ضعيف است و گراني اين قطعات وگستردگي كم آنها در نمايندگي هاي شركتهاي خودروساز از عوامل مهمی است كه مردم را از تعويض اين قطعات بعد از عمر مفيدشان باز مي دارد؛ لذا شركتهاي خودروساز موظفند خدمات پس ازفروش خود را ارتقا داده تا رانندگان به تعويض قطعات فرسوده خودرو رغبت نشان داده و از آلودگي بیشتر محيط زيست جلوگيري شود.
جمشیدیان با اشاره به كاهش ۵ درصدي مراجعات رانندگان اصفهاني به مراكز معاينه فني خودرو اظهار می کند: عدم اعمال قانون و بي توجهي رانندگان به اين مسئله از عوامل موثر در ركود مراجعات درسه ماهه سال جاري بوده است.
تردد خودروهای فرسوده همچنان ادامه دارد
عوامل مختلفی سبب تشدید آلودگیهای کلانشهرها و به ویژه کلانشهر اصفهان میشود که خودروهای فرسوده یکی از مهمترین عوامل تشدید آلودگیهای زیست محیطی به شمار میروند.
قرار بود از تیرماه امسال تردد خودروهای فرسوده در هشت کلانشهر موجود در سطح کشور که اصفهان نیز از جمله این شهرها به شمار میرود ممنوع شود؛ راهنمایی و رانندگی موظف به جلوگیری از تردد این خودروها بوده و محیط زیست نیز نسبت به اجرای مصوبه دولت در راستای جلوگیری از تردد خودروهای فرسوده در سطح شهر نظارت کند اما با وجود گذشت بیش از یک ماه هنوز از تردد خودروهای فرسوده در اصفهان را شاهد هستیم.
مدیر کل محیط زیست استان اصفهان می گوید: معاونت راهنمایی و رانندگی در ارتباط با دلایل خود نسبت به عدم اجرای این موضوع اعلام کرده که این مجموعه برای جلوگیری از تردد خودروهای فرسوده در سطح شهر هنوز ابلاغیه معاونت راهنمایی و رانندگی کشور را ندارد و محیط زیست فقط موظف است عملکرد دستگاه اجرا کننده طرح را به سازمان محیط زیست گزارش داده و آن را منعکس نماید.
کیومرث کلانتری با اظهار تاسف از اینکه خودروهای فرسوده همچنان در اصفهان تردد میکنند،یادآور می شود: حدود ۷۰ درصد از آلایندههای موجود در سطح کلانشهرها به صورت عام ناشی از تردد خودروها در سطح شهرها است و ۳۰ درصد دیگر به عوامل مختلفی از جمله فعالیت واحدهای صنعتی، ریزگردها و منابع طبیعی آلاینده اختصاص دارد.
وی با بیان اینکه منعی برای اجرای این طرح وجود ندارد، تصریح می کند: زمان اجرای طرح ممنوعیت خودروهای سن بالاکه زمینه مناسبی برای کاهش آلودگی هوای اصفهان به شمار می رود باید توسط پلیس راهور اعلام گردد و توجه به صنایع آلوده کننده نیز باید به طور جد در دستور کار قرار گیرید.
چیزی به پلیس ابلاغ نشده
در سال گذشته تنها ۲۰۰ هزار خودروی فرسوده از رده خارج شد که اگر این میزان به ۵۰۰ هزار خودرو می رسید طی ۳ سال تمامی خودروهای فرسوده از رده خارج می شد.
رییس پلیس راهور استان اصفهان در گفتگو با "جوان" می گوید: در خصوص شروع برخورد قاطع با خودروهای فرسوده در سطح شهر، هنوز زمانی به پلیس راهور ابلاغ نشده است.
سرهنگ حسين غلامی در عین حال اجرای این طرح را بسیار مفید و در راستای کاهش آلودگی هوا عنوان و اذعان می دارد: دولت باید تلاش کند که همراه با از رده خارج کردن خودروهای فرسوده، خودروهای نو را که نه تنها در کاهش آلودگی هوا سهم بسزایی خواهند داشت، بلکه با بالارفتن ایمنی خودروها به مراتب نقش زیادی در کاهش تصادفات ایفا میکنند، جایگزین نماید.
وی با اعلام آمادگی پلیس راهور مبنی بر اجرای این طرح تصریح می کند: به خودروهای فرسوده هیچ گونه تسهیلات و امکاناتی ارائه نخواهد شد و در حال حاضر پرسنل راهور اصفهان با آن دسته از خودروهایی که از ظاهر آنها ، فرسوده بودنشان قابل تشخیص است ، برخورد نموده و تذکرات لازم را ابلاغ می کنند .
رییس پلیس راهور استان اصفهان با اعلام اینکه سالانه حدود ۳ هزار دستگاه خودرو فرسوده در استان اصفهان اسقاط میشوند، می افزاید: در حال حاضر بسیاری از اتوبوس ها، تاکسی ها و سرویس های ادارات و کارخانجات خودروهای قدیمی است که باید خودروهای سن بالا از رده خارج شوند.
آیا این تصمیم شدنی است؟
در این طرح سن فرسودگی خودروهای شخصی و کامیون ها و کشنده ها از ۲۵ به ۲۰، وانت بارها از ۲۰ به ۱۵، مینی بوس از ۱۵ به ۱۰، و اتوبوسهای برون شهری از ۱۵ به ۱۲ و اتوبوسهای شهری و موتورسیکلتها از ۱۰ به ۸ سال کاهش یافته اما سن فرسودگی تاکسی ها همچنان ۱۰ سال باقی مانده است.
و باز هم باید منتظر ماند و دید این بار این قانون که منجر به جلوگیری از تردد نزدیک به سه میلیون خودرو فرسوده در کشور می گردد، اجرایی می شود یا بار دیگر باید منتظر خروج لاک پشتی خودروهای فرسوده از سیستم حمل و نقل بود.