صالح سليماني: شما ميتوانيد به راحتي با ملاحظه اطلاعات روي بستهبندي اقلام غذايي، تا حدود زيادي از مواد تشكيلدهنده آن باخبر شويد، ولي برچسبهاي درج شده روي محصولات غذايي تنها حدود ۲۰ سال است كه اهميت ويژهاي پيدا كرده است.
در اوايل قرن ۱۳ ميلادي، پادشاه انگلستان نخستين قانون نظارت بر سلامت مواد غذايي را تصويب كرد؛ تشكيل هيئت نظارتي بر توليد نان كه بر اساس آن نانوايان از اختلاط نخود فرنگي و لوبيا در خمير نان منع ميشدند. اين از اولين نمونههاي اهميت به سلامت و كيفيت مواد غذايي در سطح ملي بود.
در سالهاي جنگ داخلي ايالات متحده، امريكاييها ضرورت وضع قوانين در تجارتهاي غذايي بين ايالتي خود را احساس كردند و در سال ۱۸۶۲، دانشمندان امريكايي گزارشهايي مبني بر ايمن نبودن روشهاي نگهداري مواد غذايي و نگهدارندههاي شيميايي منتشر كردند. در همان سال آبراهام لينكلن، رئيسجمهور وقت امريكا، وزارت كشاورزي و اداره شيمي را پايهگذاري كرد كه همان «FDA» سازمان غذا و داروي امروزي امريكاست. در سال، ۱۹۹۴ برچسبزني و پرورش قانون آن (NLEA) در امريكا تصويب شد. بر اساس اين قانون، توليدكنندگان مواد غذايي ملزم شدند كه روي محصولات خود برچسب اطلاعات و ارزش غذايي مواد تشكيلدهنده محصول را درج كنند و تمامي ادعاهاي بهداشتي براي محصول با شرايط تعريف شده توسط وزارت بهداشت و خدمات انساني سازگار باشد. در حال حاضر، كشور امريكا ادعا ميكند پيشتاز برقراري و سازماندهي سياستهاي برچسبزني جامع ملي است.
تغيير جهت بازارهاي خارجي به سوي توليد محصولات حلال
از آغاز قرن ۲۱ ميلادي، تلاشهاي زيادي براي برپايي سازماني همچون گروه مصرفكنندگان مسلمان در امريكا انجام شده است كه حلال بودن مواد غذايي را براي مسلمانان تضمين ميكند. از ميان توليد و توزيعكنندگان مواد غذايي حلال در امريكا، شركت ميدامار(Midamar) پيشتاز است. ميدامار نخستين شركت امريكايي بود كه ذبح دام را به صورت اسلامي و حلال انجام ميداد. فعاليتهاي اين شركت از سال ۱۹۷۴ آغاز شد، در نزديكي شهر آيووا، كنار قديميترين مساجد امريكا. از سال ۱۹۹۱، جريان اصلي توليدكنندگان سوپ، حبوبات، لوازم آرايشي، بهداشتي و دارويي، غذاهاي آماده و ديگر محصولات، همچنين شركتهاي هواپيمايي، هتل ها، رستورانها و ديگر ارائهدهندگان خدمات به سمت و سوي بازار محصولات حلال كشيده شده است. صدور گواهينامه حلال بودن يك محصول و وجود برچسب مخصوص حلال بر روي آن به مسلمانان اين اطمينان را ميدهد كه اجناس مورد نظر بر اساس احكام و ضوابط اسلامي تهيه شده است و مصرف آن برايشان منعي ندارد. شركت گوشت و مرغ اسلامي در امريكا هم از سال ۱۹۸۶ فعاليتش را آغاز كرده است و تحت نظر دپارتمان كشاورزي در امريكا فعاليتش را ادامه ميدهد. طي دو دهه گذشته، سازمانهاي متعددي در اروپا نيز فعاليتشان را براي توليد محصولات حلال آغاز كردهاند. بررسيهاي اخير در فرانسه نشان ميدهد كه بازار محصولات حلال به طور فزايندهاي پرفروش شده و با استقبال زيادي مواجه شده است.
در آفريقاي جنوبي، مهر حلال شركتهاي گواهيكننده محصولات حلال بر روي بيشتر بستهبنديهاي مرغ وجود دارد. سانها(SANHA) - سازمان اعتباردهي محصولات حلال آفريقاي جنوبي - اعلام كرده است كه محصولات حلال موجود در اين كشور شامل آب، اسنكها، محصولات گوشتي و غيرگوشتي ميشود. علاوه بر اين، رستورانهاي زيادي در اين كشور وجود دارد كه لوگوي حلال دارند و استفاده از الكل، گوشت خوك و ديگر اقلام حرام در آنها ممنوع شده است. در ديربورن ميشيگان امريكا، شهري كه خانه مسلمانان و جمعيت زيادي از عربهاي ساكن امريكاست، در بعضي از رستورانهاي زنجيرهاي مثل مكدونالد غذاهاي حلال نيز عرضه ميشود. در نيويورك نيز فستفودهاي متعددي حالت مشابهي دارند. از سال ۲۰۰۸ در شهرهاي آنتريو و آلبرتاي كانادا، ۱۲ مغازه متعلق به زنجيره رستورانهاي Marys Brown، غذاهاي صد در صد حلال را به مشتريان خود ارائه ميدهند. علاوه بر اين، مغازههاي متعدد ارائهدهنده گوشتهاي حلال در جنوب شهرهاي آنتريو و ونكوور وجود دارد. از فوريه سال ۲۰۰۹ در انگلستان، مرغ سوخاري حلال در مجموعه فست فودهاي كنتاكي ارائه ميشود و ميتوان در چين، مالزي و سنگاپور نيز مرغ كنتاكي حلال را از فست فود كنتاكي درخواست كرد.
خدمات الكترونيكي حلال
سال گذشته، برنامهاي روي موبايلها آمد كه با استقبال گستردهاي نيز مواجه شد.Zabihah نام برنامهاي است كه راهنماي خوبي براي يافتن مراكز توزيع غذاي حلال است. سايت اينترنتي zabihah.com حدود ۱۰ سال است كه فعاليتش را آغاز و اعلام كرده است كه تاكنون با ۲۵۰ مركز توزيع غذاي حلال در ارتباط است و اطلاعات اين مراكز و رستورانها را در اختيار مشتريان خارجي قرار ميدهد. مشتريان با مراجعه به اين سايت ميتوانند از بنهاي تخفيف ويژهاي بهرهمند شوند كه در تمامي اين ۲۵۰ مركز پذيرفته شده است. اكنون اين بنها در برنامههاي گوشيهاي هوشمند نيز قرار دارد و دسترسي به آن راحتتر از گذشته شده است.
منابع:
www.fda.gov
ww.ers.usda.gov
www.histories.cambridge.org
www.wikipedia.org
www.zabihah.com
