سپيده آماده | پايه بنيادين توليد علم در كشور، نشاط و انگيزه در محيطهاي دانشگاهي است كه تعدادي از دانشجويان نخبه و استعدادهاي درخشان در گفتوگو با «جوان» ايجاد امكانات و امتيازات، افزايش ارتباطات بينالمللي دانشگاهها، تجاريسازي علوم، تغيير روشهاي ارزيابي نمره محور در دانشگاهها، مشاركت بيشتر اساتيد و تلاش بيشتر دانشجويان را از عوامل افزايش اين نشاط و انگيزه ميدانند.
افزايش نشاط و انگيزه در آكادميهاي كشور نيازمند تغييرات ساختاري است تا از اين طريق استعدادهاي درخشان و نخبگان بدون دغدغه به پژوهش و توليد علم بپردارند.
روابط بينالمللي دانشگاهها بايد گسترده شود
كوشا پايداري دانشجوي استعداد درخشان رشته پزشكي در گفتوگو با «جوان» در خصوص ميزان نشاط و انگيزه در محيطهاي دانشگاهي كشور ميگويد: در سالهاي اخير قوانين و انجمنهايي براي حمايت از پژوهشگران شكل گرفته كه باعث افزايش نشاط دانشگاهيان در ايجاد علم و پيشرفتهاي مختلف علمي شده است، اما مشكلي كه در اين ميان مطرح است موضوع روابط بينالمللي دانشگاهها است. اينكه دانشجويان در كنگرههاي بينالمللي شركت كنند و با اساتيد برجسته بينالمللي تعامل داشته باشد. با از ميان رفتن اين موانع، انگيزه دانشجويان نيز افزايش مييابد. وي در ادامه ميافزايد: يكي ديگر از روشهاي افزايش نشاط در دانشگاهها اين است كه شرايط ماندگاري دانشجويان در كشور با مانعتراشينكردن در مسير پژوهش، فراهم شود.
افزايش نشاط با امتيازات ويژه براي نخبگان
فائزه بيژني از ديگر دانشجويان نخبه كشور نيز درباره انگيزه توليد علم در ميان دانشگاهيان كشور به «جوان» ميگويد: اگر توليد علم كم باشد، دليل آن دو چيز است؛ نبود بستر براي بروز خلاقيتها و تنبلي خود دانشجويان! شايد براي برخي از دانشجويان سخت است كه بخواهند در كنار حجم بالاي كتابهاي درسي، به دنبال تحقيق و توليد علم هم بروند. با اين حال اگر كسي بخواهد پژوهش كند، اساتيد برتر و مسلط بسياري وجود دارند. در اين مسير دانشگاه بايد ارتباط ميان استاد و دانشجو را افزايش دهد و استادان نيز اقبال بيشتري به دانشجويان داشته باشند. وي همچنين، ايجاد امتيازات و امكانات ويژه نخبگان و استعدادهاي برتر را از ديگر دلايل ايجاد نشاط در محيطهاي علمي ميداند.
دغدغه معاش نبايد نخبه را از توليد علم باز دارد
«ياسر- س» يكي ديگر از دانشجويان استعداد برتر است كه رتبه اول كنكور كارشناسي ارشد و پياچدي را كسب كرده است. او درباره نشاط و انگيزه در آكادميهاي كشور ميگويد: دانشگاهها از نظر توليد علم محيط خوبي هستند، اما يكي از دغدغههاي دانشگاهيان اين است كه رتبههاي اول در كنكورهاي ارشد و پي اچ دي، عضو بنياد ملي نخبگان محسوب نميشوند و به امكانات اين بنياد دسترسي ندارند.
در اين ميان مسئولان بايد از كساني كه رتبههاي برتر كنكور را كسب كردهاند و از طريق مقالات و تاليفات بينالمللي توليد علم ميكنند، حمايتهاي مالي به عمل آورند تا نخبگان و استعدادهاي درخشان اين كشور به دليل دغدغه معاش و تامين هزينههاي ابتدايي زندگي از فعاليتهاي علمي بازنمانند.
تجاريسازي علوم
امير قائمي استاد دانشگاه علوم پزشكي و پژوهشگر برتر نيز در اين باره به «جوان» ميگويد: خوشبختانه توليد علم به معناي توليد مقالات، موفقيتآميز بوده و يكي از دلايل آن، چشماندازهاي خوبي است كه ستادهاي تشويقي ايجاد كردهاند. اما هدف نهايي توليد علم، بهدستآمدن ثروت و تجاريسازي است و ما بايد به سمت موفقيت در كاربرديشدن علم برويم. به گفته وي، عوامل تشويقي و افزايش ارتباطات بينالمللي دانشگاهها از ديگر عواملي است كه ميتواند نشاط در محيطهاي دانشگاهي را افزايش دهد.
تا وقتي نمره ملاك ارزشيابي است...
عليرضا آبخو، دانشجوي استعداد درخشان هم درباره انگيزه و نشاط در محيطهاي آكادميك به «جوان» ميگويد: يكي از دلايلي كه باعث افزايش انگيزه و نشاط در محيطهاي آكادميك كشور ميشود، تغيير معيارهاي ارزشيابي دانشجويان است. زماني كه تنها ملاك ارزيابي دانشجويان نمره، باشد، تلاشهاي آنها در جهت كسب نمره برتر سمت و سو ميگيرد و اين موضوع باعث كاهش پژوهش و توليد علم ميشود. بايد معيارهاي ارزشيابي پژوهش محور شود تا نشاط محيطهاي دانشگاهي افزايش پيدا كند.
