جوان آنلاین: نشست خبری رئیسجمهور پس از چند ماه جنگ و ماجراهای پس از آن برگزار شد و قرعه به نام «جوان» افتاد تا نخستین پرسش را مطرح کند. زهرا چیذری، خبرنگار روزنامه «جوان»، با تأکید بر عملکرد قابلدفاع دولت در پنجماه گذشته چه از نظر تأمین نسبی زندگی، معیشت و انرژی و چه از جهت همراهی با قوا و نهادهای دیگر، پرسش را اینگونه ادامه داد: «با اینحال، بخشی از تورم و گرانی موجود به نظر میرسد نمیتواند ناشی از جنگ و محدودیتهای آن باشد و به زیادهخواهی فرصتطلبان مربوط است که انتظار میرود دولت بتواند در این بخش قاطعانهتر عمل کند. چه برنامهای در این جهت داری؟»
رئیسجمهور در پاسخ به این پرسش با تأکید بر اینکه تورم و گرانی بیشترین دغدغه من است، افزود: «حتی در دوره قبل از جنگ هم تمامی تلاشمان را میکردیم تا به هر شکلی که هست مسئله معیشت مردم را حل کنیم و این موضوع را پیگیری کنیم.»
دکتر پزشکیان گفت: «برخی مسیرها در شرایط جنگی بسته است. وقتی جنگی اتفاق میافتد فقر، احتکار، کمبود و قحطی هم ممکن است رخ دهد. شما رسانهایها از ناترازیهای کشور در حوزه آب، برق، گاز، نفت و بانکها با خبرید. دشمن هم حساب کرده بود با حمله به ایران ما را ساقط میکنند، اما دفاع جانانه سپاه و ارتش و نیروهای مسلح در کنار حضور استثنایی مردم، نگذاشت دشمن به نیت شومش برسد.»
رئیسجمهور در کنار این توضیحات تأکید کرد: «گرانی واقعیت است؛ راه ما را بستهاند و آنچه قبل از این از مسیر راحت و ارزان میخریدیم حالا باید از مسیرهای سخت بیاوریم، اما همین که کمبود نداریم قابل قدردانی است.»
وی درباره تدابیر دولت برای مدیریت بازار و مواجهه با فرصتطلبان هم اینگونه توضیح داد: «در هر جامعهای هستند کسانی تخلف میکنند. ما برای مدیریت بازار از همکاری صنوف بهره گرفتهایم. هم خود صنوف و هم ما تلاش میکنیم تا تخلفات احتمالی را پیگیری و با آن مقابله کنیم.»
رئیسجمهور تأکید کرد: «مهمترین بحثی که من به عنوان یک مدیر در اوضاع جنگ یا اوضاع نه جنگ نه صلح نگران آن هستم، این نیست که امریکا میتواند به ما حمله کند چراکه به مقاومت مردم و توانایی نیروهای مسلح کشورمان اطمینان دارم؛ نگرانی من معیشت و شرایط اقتصادی مردم است، زیرا اگر مشکلات سلامت و معیشت مردم را حل نکنیم بقیه کارها نتیجه نخواهد داد.» رئیسجمهور در پاسخ به اینکه دولت چه برنامهای برای بهبود وضعیت معیشت مردم به ویژه افزایش نرخ کالابرگ دارد، گفت: «نرخ کالابرگ را اصلاح خواهیم کرد، به دنبال یافتن راهی برای تأمین (منابع پایدار) آن هستیم.»
رئیسجمهور در ادامه با تأکید بر ضرورت صیانت از دستاوردهای حاصلشده در عرصه دیپلماسی، درباره تخلف صورتگرفته در تنگه هرمز گفت: بر اساس تفاهمنامه، طرف مقابل باید طبق دستورالعملهایی که جمهوری اسلامی ایران و عمان تدوین میکنند عمل میکرد، اما این اتفاق رخ نداد و ایران نیز پاسخ داد. وی افزود: معمولاً در چنین شرایطی باید تیمی برای حل نقض تفاهم تشکیل شود و روند موضوع همچنان در حال پیگیری است. پزشکیان ابراز امیدواری کرد این مسیر با عزت و سربلندی برای کشور پیش برود. رئیسجمهور همچنین از عملکرد تیمهای کارشناسی و مذاکرهکننده کشور دفاع کرد و گفت: اعضای این تیمها انسانهایی دلسوز، کارشناس و زحمتکش بودهاند و تخریب آنان از سوی خودیها بیانصافی است.
وحدت و انسجام، مبنای تعامل دولت با رهبری
پزشکیان با تشریح نحوه تعامل دولت با رهبری گفت: در دوره رهبر شهید، هرگاه احساس میکرد دیدگاه رهبری با تصمیمات دولت متفاوت است، تصمیمات دولت کنار گذاشته میشد و خواسته رهبری مبنای عمل قرار میگرفت؛ زیرا کشور با وحدت و انسجام میتواند پیش برود. وی افزود: رهبر شهید با قدرت از دولت، عملکرد و سیاستهای آن حمایت میکرد و این حمایت به پیشبرد امور کمک میکرد.
رئیسجمهور اختلاف نظر کارشناسی را به معنای تقابل ندانست و تأکید کرد: نظرات مختلف باید از طریق گفتوگو و همفکری به راهحل مشترک منتهی شود. مسئولان باید دیدگاههای خود را صریح و مسئولانه بیان کنند، اما پس از تصمیم نهایی رهبری، همه باید در چارچوب آن حرکت کنند.
رئیسجمهور درباره عدالت آموزشی تأکید کرد: عدالت، انصاف و پرهیز از تبعیض باید از اصول بنیادین حکمرانی باشد و اجرای عدالت نباید تابع گرایش، مذهب، رابطه یا موضع افراد قرار گیرد. به گفته وی، فرقی نمیکند افراد مذهبی یا غیرمذهبی، دوست یا دشمن باشند؛ مسئولان حق ندارند با مردم غیرمنصفانه برخورد کنند. پزشکیان اصلاح ساختارهای نابرابر را نیازمند اصلاح درونی و پذیرش مسئولیت از بالاترین سطح دانست و گفت: این اصلاح باید از خود رئیسجمهور آغاز شود. وی تأکید کرد: وقتی از مردم خواسته میشود در مصرف برق، گاز و آب صرفهجویی کنند، مسئولان باید ابتدا خودشان این موارد را رعایت کنند. او درباره آموزش و پرورش نیز گفت: هدف دولت صرفاً ساخت مدارس نیست، بلکه سرمایهگذاری بر نیروی انسانی و آینده کشور است: «ما برای آموزش و پرورش ساختمان نمیسازیم؛ ما برای آموزش و پرورش سرمایهگذاری میکنیم.»
دولت تا پای جان ایستاده است
پزشکیان درباره تصمیمگیری در حوزه جنگ و صلح گفت: فرماندهان جنگ بهتر از دیگران توان و قدرت خود را میدانند و تصمیم درباره جنگ با رهبری است. وی تأکید کرد: هر تصمیمی که رهبری بگیرند، دولت تا آخر پای آن خواهد ایستاد. رئیسجمهور تصریح کرد: مسئولیت تصمیمگیری درباره جنگ در حوزه وظایف اجرایی دولت نیست و وظیفه دولت فراهم کردن تدارکات است. با این حال، تأکید کرد دولت برای دفاع از کشور آماده تحمل هزینههاست و «تا پای جان ایستادهایم». وی افزود: از جنگیدن و ماندن نمیترسد و در شرایط دشوار امنیتی نیز دولت فعالیت خود را متوقف نکرده و هر روز امور کشور را پیگیری کرده است.
ضرورت مدیریت منابع و هزینهها
رئیسجمهور درباره نگرانی مردم از آینده قیمت بنزین گفت: موضوع تأمین بنزین و سایر حاملهای انرژی باید در چارچوب عدالت و مدیریت منابع بررسی شود و هر تصمیم مهم اقتصادی نیازمند اطلاعرسانی و همراهی مردم است. پزشکیان تأکید کرد: اگر تولید یا خرید برخی نیازها ممکن نباشد، کشور باید برای مدیریت کمبودها آماده باشد. بنزین، برق، گاز و آب و همچنین هزینههای دولت باید در شرایط جنگی به صورت یکپارچه مدیریت شوند. وی با تأکید بر ضرورت کاهش هزینههای دولت گفت: هر مدیری که نتواند هزینههای مجموعه خود را کاهش دهد باید نمره منفی بگیرد؛ زیرا در شرایط جنگی افزایش هزینهها قابل قبول نیست. رئیسجمهور گفت: دولت خود را برای محدودیت منابع و افزایش هزینههای ناشی از جنگ آماده کرده است. پزشکیان گفتوگوی شفاف با مردم را نیز لازمه حکمرانی در بحران دانست و تأکید کرد: اگر واقعیتها با مردم در میان گذاشته شود، نظر مردم مبنای عمل قرار خواهد گرفت. وی گفت: دولت برای مردم آمده و نه برای ریاست بر آنان.
همکاری منطقهای در دل بحران
پزشکیان درباره سیاست دولت در قبال همسایگان گفت: ایران همزمان چند مسیر را برای همکاری منطقهای دنبال میکند. وی با اشاره به جنگ ۱۲ روزه گفت: همه کشورهای منطقه، اسرائیل و امریکا را محکوم کردند و این موضعگیری صریح را اتفاقی مهم دانست. رئیسجمهور با اشاره به پاسخ ایران به پایگاههای امریکایی در خاک کشورهای منطقه گفت: این موضوع شرایط را پیچیده کرد، اما ایران نمیتوانست اجازه دهد از خاک کشور دیگری علیه ایران حمله شود و هیچ واکنشی نشان ندهد. وی تأکید کرد: پاسخ ایران در چارچوب دفاع از امنیت و تمامیت ارضی کشور انجام شده است. پزشکیان با وجود این مسائل، روابط ایران با کشورهای منطقه را رو به بهبود دانست و گفت: پاکستان با تمام وجود همکاری میکند، افغانستان همکاری بسیار خوبی دارد، ترکمنستان همکاری مناسبی داشته و روسیه و عراق نیز به ایران کمک کردهاند. درباره جمهوری آذربایجان نیز با وجود برخی مسائل سیاسی، گفتوگو ادامه دارد. وی تأکید کرد: دیپلماسی منطقهای در کاهش آثار محاصره و محدودیتهای جنگ نقش مهمی داشته و اگر این همکاریها نبود، مشخص نبود تدارکات و امکانات مورد نیاز کشور از کجا تأمین میشد.
ناکامی طرح ناامنسازی مرزها
رئیسجمهور با اشاره به تلاش دشمن برای ایجاد ناامنی در مرزها گفت: از شمالغرب و جنوبشرق برنامههایی برای حمله به پاسگاههای مرزی و ورود نیرو به کشور وجود داشت، اما این اتفاق رخ نداد. بخشی از این اقدامات با پاسخ ایران مواجه شد و کشورهای همسایه نیز در برابر افرادی که قصد ورود از خاک آنها به ایران و ایجاد آشوب داشتند، ایستادگی کردند. پزشکیان تأکید کرد: توسعه روابط خارجی نباید به معنای وابستگی به دیگران باشد و نباید انتظار داشت کشورهای دیگر هر آنچه ایران میخواهد انجام دهند. وی گفت: مسئولان باید در برابر مردم خود خدمتگزار باشند و مسئولیتشان را بپذیرند.
مشکل کشور با تغییر افراد حل نمیشود
پزشکیان در پاسخ به پرسشی درباره ترمیم کابینه گفت: مشکلات کشور صرفاً با تغییر افراد حل نمیشود. وی با اشاره به تجربه ۴۸سال گذشته پرسید: اگر تغییر افراد راهحل بود، چرا مشکلات کشور همچنان باقی مانده است؟ رئیسجمهور تأکید کرد: باید مشکل را حل کرد، نه اینکه صرفاً آدم عوض شود. اگر مدیری نمیتواند مشکلی را به طور کامل حل کند، فردی که توان کمک دارد باید وارد کار شود؛ نه اینکه صرفاً فرد دیگری جایگزین شود و همان مشکل باقی بماند. وی تغییر مکرر مدیران در شرایط بحرانی را دارای تبعات دانست و گفت: اگر مجلس وزرایی را که تصمیم به استیضاح آنها گرفته بود استیضاح میکرد، کشور اکنون با مشکلات عدیدهای مواجه بود.
پزشکیان تأکید کرد: دولت با قدرت ادامه میدهد و تا زمانی که جان در بدن و نفس در سینه دارد، از تمامیت کشور، مردم، عزت و سربلندی ایران دفاع خواهد کرد. وی وحدت و انسجام را مسیر دولت دانست و تأکید کرد: نباید کاری کرد که دشمن شاد شود یا کشور از داخل دچار مشکل شود.
رئیسجمهور تأکید کرد: مسائل تنها از طریق جنگ حل نمیشود و دولت در مسیر صلح و بر اساس بندهای تفاهمنامه حرکت خواهد کرد. پزشکیان بر اصل رفتار متقابل در مذاکرات تأکید کرد و گفت: هر مقدار طرف مقابل جلو بیاید، ایران نیز جلو میرود و اگر جلو نیاید، ایران نیز آن را نمیپذیرد. به گفته وی، ایران زیر بار زور نخواهد رفت. وی افزود: برای همیشه نمیتوان جنگید و بالاخره باید جنگ در نقطهای به پایان برسد. به گفته پزشکیان، باید در جایی که بیشترین نفوذ و امکان اثرگذاری وجود دارد برای ایجاد یک راهحل سیاسی و پایدار تلاش کرد.
سیاست دولت، پیدا کردن مسیرهای جایگزین
پزشکیان درباره عبور از تحریمها و اداره کشور در صورت تداوم محاصره گفت: توسعه مبادلات تجاری و دیپلماسی اقتصادی از محورهای مهم دولت است. وی گفت: ایران در حال توسعه تعاملات اقتصادی با کشورهای منطقه و استفاده از ظرفیتهایی مانند اتحادیه اقتصادی اوراسیا، بریکس، سازمان همکاری شانگهای و اکو است و در این زمینه پیشرفتهایی حاصل شده است. رئیسجمهور تأکید کرد: کشور در برابر فشار و محاصره منفعل نمیماند و در حال یافتن مسیرهای جایگزین برای ادامه تجارت، تأمین نیازها و افزایش تابآوری اقتصادی است. وی در عین تأکید بر ایستادگی برای حفظ منافع و استقلال کشور، بر ضرورت تدبیر، عقلانیت و برنامهریزی تأکید کرد و گفت: مقاومت زمانی معنا دارد که با استفاده از همه ظرفیتهای موجود همراه باشد.
انسجام داخلی، ضرورت عبور از فشارها
رئیسجمهور اختلاف نظر کارشناسی را طبیعی دانست، اما تأکید کرد: این اختلاف نباید به شکاف و تقابل تبدیل شود. وی گفت: دیدگاههای مختلف باید در فرآیند تصمیمسازی مطرح شوند، اما پس از تصمیم نهایی رهبری، همه باید در چارچوب آن حرکت کنند. پزشکیان با اشاره به همکاری میان ارکان کشور گفت: میان قوا وفاق و انسجام خوبی وجود دارد و نیروهای امنیتی، سپاه پاسداران، ارتش و دیگر مجموعههای مسئول نیز در هماهنگی قرار دارند. وی حفظ این انسجام را ضرورت ملی دانست و تأکید کرد: در شرایط فشار خارجی، ایجاد اختلاف داخلی و تضعیف اعتماد عمومی به مصلحت کشور نیست. پزشکیان همچنین نسبت به انتشار اطلاعات و تحلیلهای غیرمستند هشدار داد و گفت: برخی افراد آگاهانه یا ناآگاهانه با مطالبی که از واقعیت فاصله دارد، آب به آسیاب دشمن میریزند. وی تأکید کرد: نباید درباره موضوعی که نسبت به آن آگاهی نداریم، قضاوت یا روایت نادرست ارائه کنیم.
رئیسجمهور در پایان این نکته نیز گفت که کشور بیش از هر زمان دیگری به عقلانیت، انسجام، همدلی، گفتوگوی کارشناسی و تصمیمگیری مبتنی بر منافع ملی نیاز دارد و همه ظرفیتهای کشور باید برای عبور از فشارها و تأمین مصالح مردم به کار گرفته شود.
