از ابتدای سال تاکنون، شاخص کل بورس بیش از ۴۰ درصد و شاخص هموزن بیش از ۵۰ درصد رشد کردهاند و تداوم این روند و رشد پایدار بازار در گرو تحلیل و تصمیم درست است جوان آنلاین: بورس تهران در سال جاری فراز و فرودهای زیادی داشته و سرعت تحولات در آن قابل توجه بوده است. تنها در فاصله یک روز، خروج بیش از یک هزارمیلیارد تومانی پول حقیقیها جای خود را به ورود نزدیک به ۳هزارمیلیارد تومان داده است. اگرچه گزارشهای اخیر کدال از عملکرد مثبت شرکتها توانست اثر اخبار جنگ بر بازار سرمایه را کاهش دهد، اما بهطور کل وضعیت معاملات در شرایط ناپایداری بوده و معامله گران متأثر از اخبار و تحولات سیاسی بهطور مداوم از شاخهای به شاخه دیگر حرکت کردهاند. با این همه بررسی گزارشها نشان میدهد بازار سرمایه نسبت به بازارهای موازی خود در سال جاری بازدهی بیشتری داشته است. از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون، شاخص کل بورس بیش از ۴۰ درصد و شاخص هم وزن بیش از ۵۰ درصد رشد کردهاند.
شاخص کل بورس تهران در پایان معاملات روز دوشنبه با رشد ۳۹/۲ درصدی به سطح ۵ میلیون و ۲۷۷ هزار واحد رسید و رکورد جدیدی را در سال جاری ثبت کرد. شاخص هم وزن نیز که تصویری دقیقتر از وضعیت کلی بازار ارائه میدهد، با افزایش ۴۹/۲ درصدی در محدوده یک میلیون و ۴۹۷ هزار واحد قرار گرفت، موضوعی که نشان میدهد رشد بازار تنها به نمادهای بزرگ محدود نبوده و بخش عمده شرکتهای بورسی از این روند صعودی بهرهمند شدهاند. شاخص کل فرابورس نیز همسو با بورس تهران، ۷/۲ درصد افزایش یافت و روند صعودی بازار سرمایه را تأیید کرد.
بورس در مسیر جبران جاماندگی
گزارشها از بازگشت پرقدرت نقدینگی حقیقی به بازار سهام حکایت دارد. بر اساس دادههای معاملاتی، ۵ هزار و ۸۲۱ میلیارد تومان سرمایه حقیقی وارد چرخه معاملات سهام شد؛ رقمی که از ابتدای سال جاری کم سابقه محسوب میشود. همچنین ارزش معاملات خرد به حدود ۱۹ هزار میلیارد تومان رسید که نشان دهنده افزایش مشارکت سرمایهگذاران در معاملات است.
تحلیلگران بازار سرمایه معتقدند یکی از مهمترین عوامل تداوم رشد بورس، فاصله ارزش گذاری سهام با سایر دارایی هاست. به اعتقاد آنها، با وجود رشد قابل توجه شاخصها، بسیاری از شرکتهای بورسی همچنان نسبت به نرخ ارز و سطح عمومی قیمتها با ارزشهایی پایینتر از میانگین تاریخی معامله میشوند و همین موضوع باعث شده بازار سهام همچنان مقصد بخشی از نقدینگی باشد.
در شرایطی که انتظارات تورمی همچنان در اقتصاد کشور بالاست، بخشی از سرمایه گذاران، بورس را به عنوان ابزاری برای حفظ ارزش داراییهای خود انتخاب کردهاند؛ موضوعی که ورود بیش از ۸/۵ همت پول حقیقی در یک روز معاملاتی را میتوان یکی از نشانههای آن دانست.
در همین ارتباط، نوید خاندوزی، کارشناس و فعال بازار سرمایه، معتقد است اگرچه ریسک جنگ همچنان در محاسبات سرمایه گذاران وجود دارد، اما جریان پول اکنون بیش از هر عامل دیگری به گزارشهای مالی شرکتها در سامانه کدال توجه میکند.
خاندوزی در همایش کدالنما با بیان اینکه جریان نقدینگی پس از جنگ بیش از گذشته به گزارشهای کدال توجه میکند، گفت: سرمایهگذاران میان ریسکهای سیاسی و متغیرهای بنیادی تعادل برقرار کردهاند و همین موضوع از شدت واکنش بورس به اخبار جنگ کاسته است.
این تحلیلگر بازار سرمایه با اشاره به استراتژی شخصی خود اظهار کرد: به طور کلی ترکیب ۷۰درصد سهام و ۳۰ درصد داراییهای امن میتواند الگوی مناسبی باشد، هرچند خودم در بسیاری از مقاطع کمتر از این میزان طلا نگهداری میکنم و حتی در دورههایی که شرایط بازار را مناسب ارزیابی کنم، از اعتبار نیز برای سرمایهگذاری استفاده میکنم. البته چنین رویکردی ریسک بالایی دارد و سرمایه گذار باید بپذیرد که در شرایط فعلی هر لحظه احتمال وقوع رخدادهای سیاسی و امنیتی وجود دارد.
او ادامه داد: افزایش تعداد نهادهای مالی، صندوقهای سرمایهگذاری و تیمهای تحلیلی موجب شده فرایند تصمیمگیری در بازار حرفهایتر از گذشته شود؛ به گونهای که این نهادها ابتدا گزارشهای مالی و وضعیت بنیادی شرکتها را در کمیتههای سرمایه گذاری بررسی میکنند و سپس منابع مالی خود را به سمت سهام ارزنده هدایت میکنند.
خاندوزی افزود: دیر یا زود جریان نقدینگی صندوقها و نهادهای مالی به سمت شرکتهایی حرکت میکند که از منظر بنیادی و گزارشهای مالی وضعیت مطلوب تری دارند و همین موضوع سبب شده بازار سرمایه در مقطع فعلی بیش از گذشته بر متغیرهای بنیادی تکیه کند.
رضا گلستانی، کارشناس بازار سرمایه نیز در این باره گفت: ورود نزدیک به ۶ هزار میلیارد تومان پول حقیقی، مهمترین پیام معاملات روز دوشنبه بود. چنین رقمی نشان میدهد سرمایه گذاران پس از کاهش ریسکهای سیستماتیک، دوباره بازار سهام را به سایر گزینههای سرمایهگذاری ترجیح دادهاند. این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: اگر اخبار سیاسی در همین مسیر ادامه پیدا کند و ارزش معاملات در سطوح مناسب باقی بماند، بورس میتواند در روزهای آینده نیز روند مثبتی داشته باشد. البته پایداری این روند به تداوم ورود نقدینگی و حفظ اعتماد سرمایه گذاران وابسته خواهد بود.
رشد سودآوری شرکتها پشتوانهای برای تداوم رونق بورس
صورتهای مالی و گزارشهای منتشرشده نشان میدهد بخش قابل توجهی از شرکتها عملکرد مطلوبی داشتهاند. بسیاری از بنگاهها در فصل بهار و حتی در گزارشهای ماهانه اخیر، رشد قابل توجهی در درآمد و سودآوری ثبت کردهاند. در برخی موارد سود شرکتها نسبت به مدت مشابه سال قبل دو برابر و حتی بیشتر شده است. بنابراین از منظر بنیادی، بازار همچنان در سطوح ارزندهای قرار دارد و بسیاری از سهام با وجود این عملکرد، هنوز به ارزش واقعی خود نرسیدهاند. با این حال کارشناسان بازار سرمایه تأکید دارند که در این شرایط مهمترین ریسک بازار، رفتار سرمایهگذاران است. هر بار که خبر مثبتی منتشر میشود، بازار به سرعت با ورود پول و تشکیل صفهای خرید همراه میشود و در مقابل، با انتشار یک خبر منفی، خروج پول شدت میگیرد. این رفت و برگشتهای سریع، اجازه نمیدهد روندی پایدار در بازار شکل بگیرد و فضای معاملات را از تحلیل محوری به خبرمحوری سوق داده است.
علیرضا خانمحمدی، کارشناس بازار سرمایه در این باره گفت: سرمایه گذاران قبل از هر تصمیمی باید مشخص کنند بر اساس چه سناریویی وارد بازار شدهاند. اگر این موضوع روشن نباشد، نتیجه آن رفتارهای هیجانی و خرید و فروش بر مبنای اخبار خواهد بود. آنچه این روزها در معاملات مشاهده میشود، واکنشهای سریع به اخبار مربوط به جنگ، آتشبس یا مذاکرات است. درحالیکه باید مبنای تصمیم تحلیل باشد.