جوان آنلاین: در شرایط بروز جنگ و تحریمهای ظالمانه رژیم تروریستی امریکا، آزادسازی صادرات کالای استراتژیک غیرمنطقی و غیرفنی است. وزارت جهاد کشاورزی صادرات تلیسه را آزاد کرده، بدون توجه به اینکه صادرات تلیسه (گوساله ماده آبستن)، موجب خروج ذخیره ژنتیک کشور، کاهش تولید شیر و فرآوردههای لبنی و گوشت میشود. دامداران تلیسه را خط تولید گوشت میدانند و معتقدند صادرات آن نوعی خامفروشی با حاشیه سود اندک است و اکنون که کشور به گوشت، شیر و محصولات پروتئینی نیاز دارد، آزادسازی صادرات تلیسه، بیتدبیری و بیفکری مدیران وزارت جهاد کشاورزی است. قطعاً این تصمیمات با آنچه که معاونان وزارت جهاد مدعی آن هستند و بر تولید صادراتمحور تأکید میکنند، در تناقض است.
بازار شیر و فرآوردههای لبنی و گوشت قرمز در شرایطی است که صادرات شیر و لبنیات با مشکلاتی روبهرو شده و مصرف گوشت قرمز نیز در بخش خانگی و صنعتی افت کرده است. در نتیجه، وزارت جهاد کشاورزی از یک سو با انباشت شیر در دامداریها مواجه و از سوی دیگر به دنبال تأمین نقدینگی برای صنعت دامداری و دامپروری است. در چنین شرایطی، به جای اینکه محصول نهایی با حمایت دولت صادر شود، این وزارتخانه با آزادسازی صادرات تلیسه، به خامفروشی و صادرات کالای استراتژیک که هم شیر تولید میکند و هم گوشت، روی آورده است.
معاون امور دام وزیر جهاد کشاورزی، روحالله زحمتکش، در حاشیه نمایشگاه تخصصی دام و طیور از آزادسازی صادرات تلیسه دام خبر داد و این اقدام را دلیلی بر رسیدن به خودکفایی دانست. در حالی که دامداران آزادسازی صادرات تلیسه دام (دامی که به مرحله زایمان نرسیده است) را در شرایط جنگی و گرانی قیمت گوشت، بیتدبیری میدانند و معتقدند با وجود فراوانی چراگاه و دشت خدادادی، با صادرات تلیسه، باید محتاج گوشت یخزده برزیلی باشیم. اگر دامداران با مازاد دام مواجهاند، دولت این دام را خریداری و به صورت قسطی به عشایر بفرستد؛ عشایری که با کمترین امکانات، هم بلدند تولید کنند و هم این مملکت را از گوشت و لبنیات و چرم بینیاز میکنند. با این اقدام هم عشایر تأمین میشوند و هم اینکه از واردات گوشت بینیاز میشویم.
صادرات ذخیره ژنتیک به خارج از کشور
اواخر دهه ۶۰، ایران یکی از واردکنندگان تلیسه بهشمار میرفت تا بتواند جمعیت دام مولد اصیل خود را به توازن رسانده و در نهایت از تولید آن، چه در امر شیرخام و چه از لحاظ گوشت، بهرهبرداری کند. اکنون وضعیت دام سنگین کشور در شرایطی است که تصمیمگیران به منظور تأمین نقدینگی دامداریها، صادرات تلیسه را آزاد کردند، غافل از اینکه صادرات به معنای ورود ارز به کشور نیست، بلکه به معنای خروج ذخیره ژنتیکی از کشور است که سالها برای به ثمر نشستن آن، دولت یارانه پرداخت کرده است و شرایط فعلی حاصل سه دهه حمایت یارانهای دولتها است که جایگزینی هر تلیسه دام، شش سال زمان میبرد.
فعالان حوزه دامداری معتقدند با صادرات تلیسه، در میانمدت، تولید شیر کاهش یافته و تولید فرآوردههای لبنی با چالشهای جدی روبهرو خواهد شد؛ زیرا با ایام پساجنگ و رونق مجدد صادرات شیر و لبنیات، این صنعت به شدت با مشکل مواجه خواهد شد.
دامداران: جنس خام صادر نکنید
دامداران با انتقاد از آزادسازی صادرات تلیسه میگویند: دولت مجوز خامفروشی را به صادرکنندهها صادر کرده است؛ مگر در ایام جنگ، میشود کالای استراتژیک و خام صادر کرد؟ دولت میتواند با حمایت از تولیدکنندگان، راه را برای صادرات محصول و فرآورده هموار کند. تلیسه برای صنعت دامداری حکم خط تولید گوشت و شیر را دارد. کدام عاقلی خط تولید گوشت و شیر را به جای فرآورده نهایی صادر میکند؟
این فعالان صنعت دامداری میافزایند: تلیسه دام با حاشیه سود اندک صادر میشود، ضمن اینکه بازگشت ارز آن به کشور نیز ممکن است با تأخیر صورت گیرد. دامداران تأکید میکنند: اگر وزارت جهاد از کاهش واردات و سر به سر شدن تولید و مصرف آمار ارائه میدهد، متوجه کاهش مصرف خانوار و صنف صنعت نیست. ضمن اینکه با کاهش ساعات کاری ادارات، مصرف گوشت در کترینگها و رستورانها کاهش قابل توجهی داشته است.
معاون وزیر جهاد: هزینه تولید باید کاهش یابد
معاون وزیر جهاد کشاورزی در حاشیه نمایشگاه دام و طیور بر سیاست «ثبات و پایداری» تأکید کرده و میگوید: هدف ما ایجاد یک چرخه اقتصادی منصفانه است. تولیدکننده نباید با ضرر مواجه شود، اما نباید نیز حاشیه سود بسیار بالا، مانع از دسترسی مردم به سفرههای غذایی گردد. ما به دنبال قیمتی هستیم که تولیدکننده را مستمر نگه دارد و مصرفکننده را نیز با قیمتی منصفانه قادر به خرید محصول باشد.
این اظهارات در حالی است که قطعاً رسیدن به تولید پایدار با قیمت مناسب، با خامفروشی و صادرات ذخیره ژنتیکی کشور اتفاق نمیافتد.
روحالله زحمتکش در خصوص بحث واردات پروتئین بر خودکفایی تأکید کرده و میافزاید: در حال حاضر ذخایر استراتژیک ما از طریق خرید داخلی تکمیل شده و نیازی به واردات گسترده محصولات پروتئینی نداریم. سیاست وزارت جهاد کشاورزی بر این است که در صورت نیاز، تأمین گوشت قرمز را از کشورهای همسایه و منطقه، بهویژه پاکستان که دارای ظرفیتهای تولیدی گسترده در دامهای سنگین است، انجام دهد.
بر اساس آمار، نیاز سالانه کشور به گوشت ۹۵۰ هزار تن است که در واقعیت ۵۵۰ تا ۶۰۰ هزار تن گوشت در داخل کشور تولید میشود، اما آمارهای وزارت جهاد تولید را ۸۰۰ تا ۸۵۰ هزار تن نشان میدهد. به عبارتی، به طور میانگین در بهترین حالت، سالانه ۲۰۰ هزار تن نیاز به واردات داریم که قطعاً با این سیاستهای کوتاهمدت وزارت جهاد، با صادرات تلیسه در ایام پساجنگ و بازگشت بازارها به شرایط طبیعی، با چالشهای جدی در شیر و گوشت مواجه خواهیم شد.