سال گذشته با توجه به پژوهشهای انجامشده و تحقیقات میدانی صورت گرفته در پلیس راهور فراجا به دستاوردهای بزرگی رسیدیم. اینکه در کشور به شدت نیازمند حفظ گلدن تایم یا «وقت طلایی» برای خودروهای امدادی و اورژانسی هستیم. منظور از وقت طلایی، همان چند لحظه سریعتر رسیدن خودروها به مقصد است که باعث نجات جان افراد نیازمند به کمک میشود. معاونت اجتماعی و فرهنگ ترافیک پلیس راهور فراجا در جستوجوی راهکاری مناسب برای حل این معضل برآمده تا بتواند آن را در تمامی کلانشهرهای کشور به خصوص پایتخت اجرا کند. پس از مطالعات و همفکری با متخصصان این حوزه و تحقیقات میدانی و مطالعات تطبیقی سایر کشورهای جهان به این نتیجه رسیدیم که در گام اول طرح معروف به «کوچه نجات» را برای مسیرهای یک طرفه برنامهریزی کنیم و به مرحله اجرا برسانیم.
برای آشنایی هر چه بیشتر طرح، ذکر یک مثال ضرورت دارد. بزرگراه یادگار امام، هر کدارم از مسیر شمال به جنوب و جنوب به شمال یکطرفه محسوب میشود، چون با گاردریل یا نیوجرسی از هم جدا شدهاند. در طرح کوچه نجات اگر شما خودروهای ویژه امدادی و اورژانسی را ببینید که با چراغ گردان یا آژیر روشن در حال حرکت هستند، اولین راه حل ممکن در ذهن شما متمایل کردن وسیله نقلیه خود به سمت راست مسیر باشد تا وسیله نقلیه بعدی هم همین کار را انجام دهد و خودروی امدادی و نجات بتواند از کنار گاردریل و از سمت چپ شما به حرکت خود ادامه دهد، اما همواره در چنین شرایطی شاهد ترافیک سنگین هستیم که خودروی امدادی هم ناگزیر به توقفهای مداوم است، حتی مشاهده میشود خودروهای امدادی آنقدر به سمت گاردریلها نزدیک میشوند که احتمال برخورد با گاردریل یا نیوجرسیها نیز برای آنان وجود دارد و در تمامی این مراحل وقت طلایی برای نجات مصدومان را از دست میرود. بحث کوچه نجات از این جهت مطرح است که بتوانیم با ایجاد فرهنگسازی گسترده میان مردم و ارتباط با ارگانهای مربوطه به این طرح طوری نگاه شود که یک دقیقه هم برای مصدومان بسیار اهمیت دارد و خودروهای امدادی باید در کمترین زمان ممکن خود را به مقصد برسانند.
در اجرای طرح آمدهاست که هنگام ورود خودروی امدادی، وسایل نقلیه حاضر در راههای یکطرفه به محض مشاهده چراغ گردان روشن یا شنیدن صدای آلارم این خودروها آنهایی که در خط عبور سمت چپ راه یک طرفه قرار دارند، به سمت چپ متمایل شده و خودروهای در حال حرکت لاین دوم، به سمت راست متمایل شوند. در این میان معبری مانند یک کوچه باز میشود که خودروی امدادی میتواند به راحتی از آن عبور کرده و زودتر به مقصد برسد. بعضی مواقع شاهد خودروهایی هستیم که هنگام مشاهده خودروهای امدادی در تعقیب آمبولانسها به حرکت خود ادامه میدهند. رانندگان این خودروها متخلف محسوب نمیشوند، اما به علت سرعت غیرمجاز جریمه خواهند شد و حتی ممکن است نمره منفی نیز شامل آنها بشود فارغ از اینکه ممکن است باعث تصادفات زنجیرهای بین خودروهای دیگر نیز بشوند. در این خصوص ارتباطهایی با سازمان اورژانس کشور در حال برقراری است تا با نصب دوربینهای پلاکخوان در عقب آمبولانس، با ثبت اطلاعات تخلفکننده، نسبت به اعمال قانون آنها اقدام شود.
در حال حاضر حدود ۵۲ درصد از افرادی که در تصادفات فوت میشوند به علت شدت جراحت در همان لحظه فوت میکنند، ۶ درصد نیز در طول مسیر و قبل از رسیدن به مراکز درمانی و حدود ۴۲ درصد نیز در بیمارستانها که در تمامی این موارد به جز مورد اول، اگر خودروهای امدادی فقط چند دقیقه زودتر به مقصد میرسیدند، میتوانستیم جان افراد قابلتوجهی را از این آمار کاهش دهیم و به همین دلیل است که در حال حاضر به دنبال اجرایی شدن چنین طرحی هستیم. این طرح ضمن کمک به نجات انسانها طرحی انسانی، اخلاقی، ارزشمند و فرهنگی است. پلیس با اجرای این طرح و فرهنگسازی آن میتواند مردم را برای کمک به خودروهای مربوطه تشویق کند. اجرای چنین طرحهایی باعث میشود مردم در هنگام مواجه با شرایط مشابه بهترین و درستترین تصمیم را در حداقل زمان ممکنه گرفته و زمینه نجات جان انسانها را فراهم کنند.
* معاون پیشین فرهنگی و اجتماعی پلیس راهور