
نويسنده: محمدرضاهاديلو
در حالی که با ورود موج جدید بارشی به کشور، هوای بسیاری از شهرهای نیمه شمالی و مرکزي کشور مطبوع و دلانگیز شده و سازمان هواشناسي هم اين روند را براي روزهاي آينده نيز پيش بيني کرده است اما يکبار ديگر کرد و غبار راه نفس خوزستان و سيستان و بلوچستان را چنان بسته که به عقيده کارشناسان بايد دستور تخليه چند شهر صادر شود.
آلودگي اهواز 47 برابر حد مجاز
اين واقعيت است که وقتي در پايتخت ميزان شاخص آلاينده ها به بالاي 160 برسد شهر آماده تعطيل شدن مي شود و هنگاميکه اين دستگاه هاي سنجش به عدد 200 برسند حتما بخش زيادي از شهر دست از از کار مي کشد. اما گويي در خوزستان و سيستان و بلوچستان دنياي ديگري است و شش هاي ساکنان آن مناطق تاب تحمل دو يا حتي سه برابر آلاينده هاي پايتخت را هم دارد.
کافيست معني و مفهوم اعداد مندرج در دستگاه هاي سنجش آلاينده ها را مورد بررسي قرار دهيم تا به راحتي متوجه شويم چه بر سر جنوب غرب و جنوب شرق کشور آمده است. اگر عدد شاخص آلايندگي زیر ۵۰ باشد، یعنی هوا «پاک» است، اگر بالای صد باشد، یعنی هوا برای گروههای حساس جامعه مانند خردسالان، مادران، افراد کهنسال و بیماران «ناسالم» است و اگر از این محدوده فراتر برود، برای عموم خطرناک است و میبایست تدابیری برای کنترل آن و مراقبت از جان مردم در نظر گرفته شود.
حال اگر در اين جدول شاخص آلودگی هوا از عدد ۲۰۰ عبور کند، وضعیت اضطراری رقم خورده و اگر عددی بیش از ۳۰۰ باشد، میبایست دستور تخلیه شهر را صادر شود. اوضاعی که مشخص نيست اگر به عدد ۵۰۰ برسد و يا از آن عبور کند چه تدابیری برای مقابله با آن پیش بینی شده است!
در کمال تاسف بايد گفت طي چند روز اخير و مطابق گزارشی که اداره کل محیط زیست استان خوزستان منتشر کرد، میزان غلظت گرد و غبار در اهواز به بیش از ۴۷ برابر حد مجاز رسید. یعنی غلظت گرد و غبار از مرز ۷۱۳۵ میکروگرم بر مترمکعب هم عبور کرد. عمق فاجعه وقتي مشخص مي شود که بدانيم حد مجاز ۱۵۰ میکروگرم بر مترمکعب است!
افزايش آلاينده ها در حالي به بيشترين حد خود در هواي خوزستان رسيده که سازمان هواشناسی کشور براي چند روز آينده براي بيش از 18 استان کشور پيش بيني ادامه بارش هاي برف و باران را دارند اما باز هم در مورد خوزستان گفته "وزش باد شدید در استان خوزستان موجب گردوخاک و کاهش دید میشود و احتمال اختلال در حمل و نقل به خصوص در نشست و برخاست هواپیماها در فرودگاههای استان وجود دارد."
زهدان سالم اما آلاينده ها 90 برابر حد مجاز
از دو سه روز پيش وقتي ريزگردها وارد هواي سيستان و بلوچستان شدند کسي فکر نمي کرد اين بار براي رکورد زدن آمده باشند. اما زمانيکه زاهداني ها به خوبي حس مي کردند ديگر اکسيژني براي تنفس در هوا وجود ندارد محیطزیست استان با 180 درجه چرخش نسبت به گزتارش هواشناسی که غلظت ذرات غبار در هوای زاهدان را 90 برابر حد مجاز اعلام کرده بود، گفت "هوای زاهدان سالم است".
شدت باد و گردوخاک طي روزهاي اخير در زاهدان بهحدی بود که شهر در هالهای از غبار فرو رفت و برای مدتی از خورشید نیز خبری نبود. از طرفی رفت و آمدها در محورهای منتهی به زاهدان بهویژه در محدوده زاهدان به نصرتآباد نیز به سبب حجم بالای ریزگردها بهکندی گزارش شد.
البته محیط زیست استان پیش از این نیز رفتار متناقضی در برابر اعلام وضعیت کیفی هوا زابل از خود نشان داده بود و در حالی که سامانه پایش کیفی هوای کشور، در اوايل بهمن ماه هوای زابل را آلوده اعلام کرد، این سازمان وضعت کیفیت هوای شهر را در محدوده سالم عنوان کرد. با اين تفاسير بايد این رفتار محیطزیست را برخلاف گفته مدیرکل دفتر پایش فراگیر سازمان محیطزیست دانست که یک ماه قبل گفته بود: " محیطزیست هیچ دستکاری در دادههای ایستگاههای محیطی انجام نمیدهد." شینا انصاری تاکيد کرد: "ممکن است ایستگاهی کالیبرازیسیون آن منقضی شده یا فیلتر آن تمام شده باشد یا ایراداتی جزئی داشته باشد، اما دستکاری آنلاین محیطی ایستگاههای هوا وجود ندارد."
قطع ارتباط 20 روستاي اليگودرز بخاطر برف
اينکه فکر کنيم فقط استانهايي که درگير گرد و غبار هستند ، زندگيشان مختل شده، کمي ساده انگارانه است زيرا حالا شرايط طوري شده که حتي يک نم نم باران هم مي تواند ارتباطات و حمل و نقل و زندگي را در يک استان زمين گير کند چه برسد به برف و کولاک و بوران! بر همين اساس گزارش ها حکايت از مسدود بودن راه دسترسی ۲۰ روستای بخش بشارت الیگودرز به دلیل برف و نامناسب بودن جاده دارد بطوريکه پس از گذشت یک ماه همچنان اين راه ها مسدود بوده و مردم برای تردد به بیل و کلنگ متوسل شدهاند.
خداد حسنی دهیار روستای پز الیگودرز در رابطه با اين اتفاق و محبوس شدن اهالي اين روستاها مي گويد: " با توجه به بارش برف و باران راه دسترسی 20 روستای بخش بشارت الیگودرز حدود یک ماه بسته بود و مردم مجبور شدند برای بازگشایی از بیل و کلنگ استفاده کنند." وی میافزاید: "بالاخره مردم با سختی زیاد قسمتی از راه را باز کردند و چند نیسان توانست از آن عبور کند اما بعد از گذشته سه روز با شروع مجدد بارشها راه دوباره مسدود و کلا بسته شد."
دهیار روستای پز الیگودرز عنوان میکند: " جاده این 20 روستا اکنون بسته است و قسمت رانشی آن مثل همیشه مشکل ساز شده است؛ این جاده از روستای دره چین یک سربالایی دارد که اگر شن ریزی میشد شاید در این برف و بوران ماشین می توانست از آن عبور کند ولی متاسفانه علیرغم پیگیریهای زیاد آن قسمت رانشی را هنوز تغییر ندادند."
در مورد اين روستا و مشقت هاي ساکنانشان در روزهایی هم که وضعیت هوا مناسب است، همين بس که هیچ ماشینی غیر از نیسان نمیتواند به این منطقه بیاید، نیسان نیز با سختی زیاد تردد میکند به طوری که 20 نفر سوار نیسان میشوند و هر کجا هم که گیر کرد مردم پیاده میشوند، آن را هول میدهند تا به نزدیک روستا برسند، برخی نیز ناچاراً تمام مسیر را پیاده میروند. حتي چند روز پیش یک نیسان با شش مسافر در همین جاده گیر کرد و مسافران دو شب بدون وسایل گرمایشی بین راه ماندند و با توجه به وضعیت جاده کسي نميدانست چطور باید آنها را نجات دهد چون در این مسیر احتمال حمله جانورانی مانند خرس بسيار وجود دارد.