شهر کوبانی واقع در شمال سوریه و در نزدیکی مرز ترکیه در آستانه سقوط به دست داعش قرار گرفته است، همزمان
که این شهر از سه طرف تحت محاصره شبهنظامیان این گروه تروریستی قرار
دارد، ترکیه نیز تنها مسیر دسترسی به این شهر را برای کمکرسانی مسدود کرده
و مانع از ورود جوانان کرد برای کمک به مدافعان این شهر میشود تا از این
طریق بتواند هم از کردها انتقام بگیرد و هم جامعه جهانی را برای ایجاد یک
منطقه پرواز ممنوع بر فراز سوریه تحت فشار قرار دهد، هدفی که ترکیه نزدیک
به سه سال است آن را دنبال میکند.
شبهنظامیان وابسته به گروه تروریستی داعش روز دوشنبه نیز به پیشروی خود
علیه شهر کردنشین کوبانی ادامه دادند و هر لحظه احتمال سقوط این شهر
میرود. شبکه تلویزیونی فرانس24 روز دوشنبه گزارش داد، جنگجویان دولت
اسلامی کمتر از یک کیلومتر با این شهر فاصله دارند. یک گروه فعال حقوق بشر و
نزدیک به مخالفان دولت دمشق موسوم به «دیدهبان حقوق بشر سوریه» گزارش داد
نیروهای داعش روز یکشنبه کنترل بخشهایی از یک تپه مهم و مشرف به کوبانی
را در اختیار گرفتهاند که ورود آنها را به شهر تسهیل میکند. بعضی منابع
رسانهای حتی از ورود شبهنظامیان داعش به برخی از مناطق این شهر خبر
دادند. شبکه تلویزیونی المیادین به نقل از منابع محلی گزارش داد که داعش
با تسلیحات سنگین و موشک اندازها به حاشیه شهر رسیده است و جنگ چریکی بین
دو طرف در جریان است. ریمه ناصیف، خبرنگار شبکه المیادین در دمشق درباره
جدیدترین تحولات در این باره گزارش داد: پس از تسلط داعش بر بلندی مشته
النور در حومه کوبانی، به لحاظ نظامی این شهر سقوط کرده است. در همین حال
حملات هوایی آمریکا علیه داعش در این شهر نتوانسته مانع از پیشروی داعش شود
و بسیاری از کارشناسان نسبت به موثر بودن این حملات با توجه نبود یک نیروی
رزمی موثر و مسنجم بر روی زمین ابراز تردید کردهاند. خبرنگار دیلیبیست
نیز از شهرهای کردنشین واقع در جنوب مرزهای ترکیه گزارش داد که مردم و
مقامات محلی نسبت نسبت به موثر بودن حملات هوایی ائتلاف آمریکا علیه داعش
ابراز تردید کردهاند.
هشدار فعالان نسبت به نسلکش در کوبانی
فعالان حقوق بشر هشدار دادهاند با توجه به ماهیت تروریستی گروه داعش در
صورت سقوط کوبانی، این شهر شاهد نسل کشی بزرگ خواهد بود. ژاک برس پزشک و از
اعضای سرشناس موسسه «پزشکان بدون مرز» با اشاره به اینکه در طول چهل سال
فعالیت بشردوستانه خود، شرایط کوبانی ترسناکترین بحرانی است که تاکنون
مشاهد کرده است، هشدار داد در صورت سقوط کوبانی به دست داعش، این شهر شاهد
نسل کشی خواهد بود و ترکیه مسئول اول این جنایت انسانی خواهد بود. این
فعال حقوق بشری با اشاره به تجهیزات پیشرفته داعش و سلاحهای سبک مدافعان
شهر کوبانی این سوال را مطرح کرد که «کجاست سلاحهای که غرب قول تحویل آنها
را داده است.؟ ما تسلیحات غربی را آنجا ندیدیم به جای آن جهادیستهای را
مشاهده کردیم که از مرز ترکیه وارد میشدند... ترکیه به خاطر منافع اقتصادی
و استراتژیکی که دارد به رفتار مبهم خود ادامه میدهد.» غرب نزدیک به سال
است که از آنچه مخالفان میانهرو دولت سوریه مینامد حمایتهای تلسیحاتی و
نظامی به عمل میآورد اما گزارشهای زیادی منتشر شده که این تسلیحات عمدتا
به دست گروههای تروریستی از جمله داعش و جبهه النصره میافتد. یک ماه پیش
پیشمرگههای کردستان عراق در شمال این کشور از شبهنظامیان داعش تسلیحاتی
را به غنیمت گرفتند که غرب آنها را به مخالفان به اصطلاح میانهرو سوریه
تحویل داده بود.
انتقامگیری ترکیه از کردها و دمشق
علیرغم هشدارها و نگرانیهای گسترده جامعه بشری از سقوط شهر کوبانی، دولت
ترکیه بدون توجه به شرایط بحرانی این شهر، از شرایط به وجود آمده برای
پیشبرد اهداف استراتژیک جهت ضربه زدن به دولت سوریه و انتقام گیری از
کردها استفاده میکند. هر چند طی سالهای اخیر امیدهای زیاددی برای پایان
دادن به درگیریهایی خونین و فرسایشی 30 ساله بین نیروهای حزب کارگران
کردستان (پکک) با ارتش به وجود آمده بود اما این امید به دلیل سیاستهای
کنونی دولت آنکار در کوبانی با خطر فروپاشی مواجه شده است. عبدالله اوجلان
رئیس حزب کارگران کردستان روز چهارشنبه در زندان امرالی در دیدار با یک
هئیت حزب دموکراتیک خلق با اشاره به اینکه «محاصره شهر کوبانی از یک محاصره
معمولی فراتر رفته است» هشدار داد در صورت این شهر ، روند صلح میان دولت
ترکیه و کردها به پایان خواهد یافت.
مدافعان اصلی شهر کوبانی یگانهای مدافع خلق (YPG)هستند که شاخه سوری حزب
کارگران کردستان محسوب میشود. سرنوشت این نیروها با مسدود کردن تنها
مسیر کمک رسانی به این شهر از طریق ترکیه در شرایط بسیار خطرناکی قرار
دارد. به نظر میرسد ترکیه از این طریق میخواهد انتقام خود را از کردهها
بگیرد. ماکس ابراهم کارشناس مسایل تروریسم در صحفه تویتر خود نوشت:«سیاست
ترکیه در باره کوبانی نشان میدهد که دشمنی این کشور با کردها خیلی بیشتر
از داعش است.» صبری اوزدمیر شهردار شهر باتمن واقع در جنوب شرقی ترکیه نیز
به خبرنگار دیلیبیست گفته است که اگر کوبانی سقوط کند، فرایند صلح بین
دولت ترکیه و کردهها پایان خواهد یافت. به گزراش دیلی بیست در شهرهای
کوچک واقع در جنوب شرقی ترکیه نشانههای از تشدید درگیریها بین جوانان کرد
با پلیس ترکیه مشاهده میشود. این جوانان از اینکه ارتش ترکیه مانع از
ورود آنها به شهر کوبانی برای کمک به مدافعان این شهر شده است، عصبانی
هستند. آنها دولت ترکیه را متهم میکنند که با باز گذاشتن مرزهای خود برای
شبهنظامیان داعش جهت ورود به خاک سوریه از این گروه تروریستی حمایت
میکند. روز شنبه نیز سربازان ترکیه در واکنش به اعتراضات شماری از مردم
محلی و پناهجویان کرد سوری گاز اشکآور شلیک و از ماشین آبپاش استفاده
کردند. در طول سه سال گذشته دولت ترکیه بارها متهم شده است که مرزهای خود
را بروری تروریستها از سرتاسر جهان بازگذاشته است برای جنگ علیه دولت دمشق
وارد خاک سوریه شوند و در این زمینه گزارشهای زیادی منتشر شده است.
در همین حال «حسن حسن» از فعالان مخالف دولت سوریه در صحفه شخصی خود در
تویتر گزارش داد که دولت ترکیه سه شرط را برای کمک به کردها در کوبانی
تعیین کرده است؛ پایان حکومت خودمختاری، عدم همکاری با دولت سوریه و عدم
تهدید امنیت ترکیه. این شروط ترکیه نشان دهنده این است که ترکیه از هر
مسالهای برای تحت فشار ضربه زدن به دولت سوریه استفاده میکند. روز گذشته
نیز گاردین به نقل از رسانههای ترکیه گزارش داد مقامات اطلاعاتی ترکیه از
صالح مسلیم رهبر حزب اتحاد دمکراتیک، مهمترین گروه کردها در شمال سوریه
خواسته شده است که نیروهای خود را تحت فرمان گروه «ارتش ازاد سوریه»
درآورد. گروه ارتش آزاد سوریه از مخالفان دولت سوریه محسوب میشود که غرب
آنها را مخالفان میانهرو مینامد اما این گروه علنا قدرت خود را در مقابل
داعش از دست داده و بیشتر اعضای به آن سایر گروههای تروریستی از جمله جبهه
النصره ملحق شدهاند و فعالیتهای ان صرفا به بعضی مناطق حلب محدود میشود
و قدرت زیادی برای تاثیرگذاری بر تحولات میدانی سوریه ندارد.
از سوی دیگر بیبیسی گزارش داد، دولت ترکیه از این شرایط میخواهد
استفاده کند تا ائتلاف علیه داعش به رهبری آمریکا برای ایجاد یک منطقه
پرواز ممنوع تحت فشار قرار دهد. ایجاد منطقه پرواز ممنوع یا منطقه حائل که
پیش از این غرب آن را در لیبی اسفتاده کرد ، هدفی است که ترکیه به مدت سه
سال است تلاش میکند تا آن را در سوریه تحقق ببخشد تا از این طریق بتواند
زمینههای سقوط دولت بشار اسد را فراهم آورد. بحران کوبانی بار دیگر نشان
میدهد ترکیه بدون توجه به بحران انسانی و شرایط سختی که ساکنین این شهر با
آن مواجه هستند، در صدد است تا از هر شرایطی حتی به قیمت بازی با سرنوشت
مردم بیگناه برای تحقق اهداف خود استفاده کند. اهدافی که تاکنون یکی پس از
دیگری در سوریه با شکست مواجه شدهاند.
منبع: سراج 24
