اعتياد را بلاي خانمانسوز ميدانند؛ اين بلا در جامعه امروز ما بيش از 10 ميليون نفر را درگير كرده و همين مسئله موجب شده تا بازار شيادي در حوزه ترك اعتياد سكه شود به گونهاي كه بنا به تأكيد رئيس گروه مطالعات اعتياد پزشكي قانوني نسبت به وجود مرفين و ترامادول در داروهاي ترك اعتياد به ظاهر گياهي عطاريها هشدار داد؛ داروهايي كه در مواردي مصرف آنها به مرگ معتادان منجر شده است.
آمار رسمي ميگويد 2 ميليون و 200 هزار معتاد در كشورمان زندگي ميكنند اما مطابق آمار غير رسمي 3 ميليون و 600 هزار معتاد داريم و 10 ميليون نفر با اين بلا درگيرند. افرادي كه همگي دوست دارند با معجزهاي از اين چالش رهايي يابند. همين مسئله هم هست كه مجال سوءاستفاده را فراهم آورده و بازار برخي عطاريهاي سودجو را حسابي سكه كرده است. حالا در دكان عطاريها علاوه بر سدر و حنا ميتوانيد انواع و اقسام داروهاي چاقي، لاغري و ترك اعتياد را هم پيدا كنيد. در حالي كه بنا به تأكيد رئيس مركز تحقيقات سازمان پزشكي قانوني و معاون طب سنتي وزارت بهداشت، عرضه هر نوع دارو و حتي داروهاي گياهي در عطاريها ممنوع است.
توزيع مواد مخدر در عطاريها
رئيس گروه مطالعات اعتياد مركز تحقيقات پزشكي قانوني از عرضه مواد مخدر در برخي از عطاريهاي شهر تهران بر اساس گزارشات غيررسمي پرده برداشت.
محمدرضا قديرزاده در نشست بررسي «آناليز آزمايشگاهي داروهاي ترك اعتياد ارائه شده در عطاريهاي شهر تهران» با اشاره به طرح آناليز ترتيب داروهاي ترك اعتياد ماهوارهاي افزود:اين داروها روزهاي اول اثر خوبي روي فرد معتاد كه در حال ترك است ميگذارد ولي بعد از مدتي مجبور ميشود روزي سه تا چهار قرص مصرف كند.
رئيس گروه مطالعات اعتياد پزشكي قانوني تأكيد كرد: به عنوان نمونه قرصي براي ترك اعتياد معروف به دماتي هندي در عطاريها توزيع ميشود كه طي آزمايشاتي معلوم شد اين دارو ترامادول و مرفين دارد. بنا به تأكيد وي، در آناليزهايي كه در پزشكي قانوني مشخص شد، عمده داروهايي كه در قالب گياهي عرضه ميشوند، داراي تركيبات شيميايي نظير ديفنوكسيلات، ترامادول، كدئين و... هستند كه اين مواد از جمله مواد اعتيادزا محسوب ميشود. دكتر محمود خدادوست با بيان اينكه مجوز عطاريها از سوي وزارت صنعت، معدن و تجارت صادر ميشود، گفت: فروش داروهاي ترك اعتياد جزو دغدغههاي ماست و علاوه بر اين داروها، داروهايي تحت عنوان چاقي، لاغري، درمان اماس و... نيز در عطاريها به فروش ميرسد كه در آن از تركيبات بينام و نشان استفاده ميشود.
داروهاي ماهوارهاي در زيرزمينهاي اطراف تهران
چه داروهاي چاقي و لاغري باشد و چه داروي ترك اعتياد، ارتباط شما با توليدكنندگان اين داروها فقط يك شماره تماس تلفن همراه اعتباري است.
قديرزاده اما تأكيد كرد:اغلب داروهاي ترك اعتياد كه در ماهواره تبليغ ميشود، توليد داخل است كه اكثراً در كارگاههاي زيرزميني حاشيه تهران توليد ميشوند و هيچ استانداردي ندارند. وي همچنين اظهاراتي مبني برداشتن تأييديه اين داروها از سازمان غذا و داروي ايالات متحده امريكا يا كسب مجوز از وزارت بهداشت را تكذيب كرد.
افزايش 40 برابري مرگ ناشي از متادون
رئيس گروه مطالعات اعتياد پزشكي قانوني همچنين با اشاره به معضل ترامادول و توزيع متادون با قيمت هر سي سي 500 تا هزار تومان در عطاريها تأكيد كرد: اين دارو تخصصي است و بايد زير نظر پزشك با دوز مشخص در كلينيكها تجويز شود. مريم اخگري، رئيس بخش سمشناسي پزشكي قانوني تهران نيز تصريح كرد: در سالهاي اخير، مرگهاي ناشي از استفاده از اين دارو 40 برابر بيشتر شده است. اين در حالي است كه متادون يك داروي مخدر صنعتي قوي است كه كمتر از مرفين و هروئين اعتيادآور است و غالباً به عنوان يك داروي نگهدارنده براي مهار اعتياد به هروئين و مواد مخدر به كار ميرود.
دست كوتاه وزارت بهداشت از برخورد با عطاريهاي متخلف
برخورد با عطاريهاي متخلف وظيفه كيست؟ رئيس مركز تحقيقات سازمان پزشكي قانوني در پاسخ به اين سؤال با بيان اينكه نظارت بر عطاريها بر عهده وزارت صنعت، معدن و تجارت است، گفت: پيشنويس اوليه براي نحوه فعاليت و ضوابط حداقلي براي عطاريها از سوي سازمان غذا و دارو ارسال شده است، اما در حال حاضر عطاريها بايد زير نظر وزارت صنعت، معدن و تجارت فعاليت كنند. رئيس اداره درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر اما خواستار اعلام جرم وزارت بهداشت به عنوان متولي نظام سلامت كشور از عطاريهاي غيرمجاز و متخلف شد. به گفته دكترسيدعلي شفيعي ساير دستگاهها نيز بايد در حوزه مواد مخدر و داروهاي ترك اعتياد ورود پيدا كنند كه در آينده اين اطلاعات در قالب شبكه پايش، جمعآوري و اطلاعرساني خواهد شد. قديرزاده نيز تصريح كرد: بحث برخورد و نظارت بر عطاريها چند سازماني شده و هر كسي در آن ورود پيدا ميكند.