محمدرضاهادیلو- حتما همه ما در طول سال به چند شهرستان سفر می کنیم و از آب و هوا و آرامش آن نقاط لذت می بریم و صد البته بارها و بارها از تلویزیون، شاهد فیلم های مستندی از روستاهای این مرز و بوم بوده ایم که مردمانش زندگی بسیار ساده ای داشته و هنوز با آرد کردن گندم ها به وسیله آسیاب های دستی و آبی، نان را در تنور خانه شان می پزند و خودشان پنیر و ماست و کره مورد نیازشان را از شیر دام هایشان تهیه می کنند و...
دلمان پر می زند برای یک روز زندگی در چنین نقاطی...، اما آیا واقعا آرزو می کنیم برای سکونت در این مناطق؟
ما خوب می دانیم که هرگز در چنین نقاطی نمی توانیم دوام بیاوریم و امکانات آنها پاسخگوی نیازهای ما نیست. شهرستانهایی که مردمانش منتظر رسیدن تجهیزات و ابزاری هستند که حداقل بسیاری از امور روزانه شان را تسهیل کند و انجام بسیاری از کارها را راحت.
***
به عقیده کارشناسان، همه شهرها باید بتوانند از نظر درآمدزایی آنقدر توانمند باشند تا از صدقات نفتی بی نیاز شوند که این مسئله نیازمند مدیریتی مناسب است. آنها می گویند باید بتوان از ظرفیت های هر منطقه برای توسعه همان منطقه استفاده کرد نه آنکه از حق استانهای بزرگ به دیگر شهرها اختصاص یابد.
* از تهران به شهرستان
چندی پیش نمایندگان مجلس در مورد موضوعی به بحث نشسته بودند که بر اساس آن قرار بود بخشی از درآمدهای تهران را به شهرستانهای دیگر اختصاص دهند. استدلال عاملان این مصوبه این بود که تهران از امکانات و اعتبارات زیادی بهره میبرد در حالی که نقاط محروم زیادی در کشور هستند که برای توسعه با مشکلات اعتباری زیادی دست و پنجه نرم میکنند و مخالفان این مصوبه هم بر این عقیده بودند که درآمدهای مالیاتی هر شهر باید برای همان شهر هزینه شود و کمبود اعتبارات مناطق محروم باید توسط دولت و از محل دیگر درآمدها تامین شود.
مطمئنا این خواسته همه مسئولان و دولتمردان است که تک تک شهرها بتوانند از نظر درآمدزایی آنقدر توانمند باشند که از صدقات نفتی بی نیاز شوند اما نباید فراموش کنیم که رسیدن به چنین نقطه ای مستلزم مدیریتی کارآمد و مناسب است.
* دردهای شهرهای بزرگ
این یک واقعیت است که برخی مناطق از نظر زیارتی یا سیاحتی یا صنعتی ظرفیتها و بهرهمندی هایی را دارند که بسیاری از شهرهای بزرگ و حتی تهران از آنها بیبهره اند. هم اکنون چنین تصور میشود که تهرانی ها از امکانات زیادی برخوردار هستند اما در واقع آنها از نظر محیط زیست، امکانات شهری، بهرهمندی از سرانه فضای سبز نسبت به دیگر نقاط کشور مشکلات زیادی دارند و روزهای زیادی از سال را در مشکلات و معضلات شهری به سر می برند.
اگر قرار باشد تهران را به خاطر پایتخت بودن یا قرار داشتن وزارتخانه ها در آن، شهری آرام و به دور از مشکلات در نظر بگیریم سخت در اشتباهیم زیرا فقط در یک نگاه سطحی و به یکی از معضلات این کلان شهر با گفت، تهرانی ها در طول سال از نظر آلودگی هوا و ترافیک هزینههای زیادی را متحمل می شوند که برای رفع آنها همیشه به دنبال اعتبارات ویژه هستند.
* چرا آنها دارند و ما نه!
آیا میتوان گفت چرا جاذبههای طبیعی و گردشگری شمال کشور یا مثلا شهرهایی مثل شیراز و اصفهان و همدان زیاد است؟ یا مثلا چرا اماکن مذهبی در برخی شهرها قرار دارند و درآمدهای ویژه ای را نصیب این مناطق می کنند؟ به هر حال باید به این نکته توجه داشت که چه با وجود برخی جاذبه ها و چه بدون آنها، همه شهرها و روستاها نیاز به یک مدیریت درست با برنامه ریزی های جامع و مدون دارند تا توانند اعتباراتشان را برای رفع نیازهایشان تامین کنند تا هر سال چشم به بودجه و کمک این شهر و آن شهر ندوزند.
البته از اخبار منتشره چنین استنباط می شود که نظر وزارت کشور وبرخی از نمایندگان شهرستان های کوچک که توسعه عمرانی و صنعتی در آنها وجود ندارد این است که برخی از شهرهای کشور حتی قادر نیستند که حقوق و مزایای کارکنان شهرداریهای خود را نیز بپردازند، اما باید بپذیریم که حتی با این شرایط، درست نیست که از محل درآمدهای شهرهای دیگر، کمبود اعتبارات آنها جبران شود.
بحث کاهش آلودگی هوا، توسعه فضای شهر و توسعه حمل و نقل عمومی به ویژه مترو در اکثر شهرهای ایران جزو ضروریات به شمار می آیند، بنابراین نمی توان و نباید از نظر درآمدها آنها را دچار نقصان کنیم.
مشکلات زیست محیطی، کثرت جمعیت و مسئله حملونقل نیز از دیگر مواردیست در این شهرها، مسئولان را مجاب میکند که باید اول حقوق شهروندانش پرداخت شود و از درآمدهای دیگر کشور، اعتباراتی به شهرهای کوچک اختصاص یابد.
* عزم دولتمردان
این یک حقیقت است که تمام نقاط ایران از توانمندی ها و ظرفیتهای متعدد و ویژه ای برخوردارند و آنچه باقی می ماند این است که باید مشكلات زيرساختي آنها شناسايي شده و با بهره گیری از پتانسیل های همان نقاط در صدد برطرف كردن مشكلات برآییم. بررسي مشكلات در شهرستانها سبب ميشود تا تصميمگيري بر سرعت بخشيدن به امور در مركز استان بهتر و منطقيتر صورت گيرد.
رفع مشکل کم آبی، توجه به زراعت و نیاز کشاورزان، رفع موانع در مسیر دامداری و تامین مایحتاج دامداران، سرمایه گذاری و اطلاع رسانی در زمینه اماکن تاریخی و باستانی و مذهبی روستاهای کوچک و تسهیل در رفت و آمد مسافران از جمله مواردیست که می تواند موجب رونق گرفتن روستاها و شهرستانها شده و آنها را به سمت یک درآمد ثابت و پایدار سوق دهد. اما نباید از یاد ببریم که برای هر کار ماندگار و بزرگی به یک برنامه ویژه و مدون با مدیریتی اثرگذاری نیاز است. آنچه که در گام نخست وظیفه دولتمردان است.
