هر چند گرانيهاي اخير سبب شده است تا هزينهها سفر نيز مانند بسياري ديگر از چيزها بر نمودار صعودي سوار شود و سر به فلك بكشد اما هنوز هم سفر در سبد خانواده ايراني جايگاه ويژهاي دارد و در ايام ماه محرم نيز خيلي از خانوادههاي ايراني عزم سفر ميكنند تا تاسوعا و عاشورا را در شهر و ديار خود يا اماكن مقدس و متبركهاي همچون بارگاه ملكوتي امام رضا (ع) عزاداري كنند.
درشرايطي كه موج سفر براي برگزاري مراسم عزاداري در شهرستانها و اماكن متبركه آغاز شده است، اما رضا اباذري رئيس هيئت مديره انجمن صنفي دفاتر خدمات مسافرتي استان تهران نسبت به حذف سفر هوايي از سبد خانوار ايراني هشدار داد.
وي درباره علل و عوامل كاهش چشمگير سفرها به ايسنا گفت: نرخ ارز، حذف يا كاهش ارز مسافرتي، افزايش نرخ بليت توسط خطوط هواپيمايي و فصل خلوتي سفر، از جمله عواملي است كه حجم سفرهاي داخلي و خارجي ايرانيها را تحتالشعاع قرار داده است.
اباذري اظهار داشت: شركتهاي هواپيمايي خارجي بدون در نظر گرفتن مشكلات موجود و شرايط تحريم، خدمات خود را از ۱۰ تا ۳۰۰ درصد افزايش دادهاند، در حالي كه انگار سازمان متولي صنعت هوانوردي نيز علاقهاي به نشان دادن عكسالعمل در برابر اين شرايط ندارد و در سكوت كامل به سر ميبرد!
نقش سفر در تقويت مباني اعتقادي سبك زندگي ايراني- اسلامي داراي سه ركن اساسي است؛ كار، عبادت، تفريح. بديهي است پرداختن مناسب به هر سه ضلع اين مثلث ميتواند منجر به تعادل و توازن در زندگي شود و در نهايت سلامت روان و آرامش را به افراد و جامعه، هديه كند.
روزهاي معنوي سال همچون ماه محرم نيز فرصت مناسبي است تا سير و سفر، به رغم همه گرانيها، رونق ويژهاي يابد.
سلامت روح و جسم رابطهاي تنگاتنگ با يكديگر دارند و بسياري از قوانين و توصيههاي ديني و علمي براي حفظ تعادل اين ارتباط دو سويه است. سفر هم در سبك زندگي اسلامي- ايراني جايگاه ممتازي دارد. گشت و گذار در طبيعتو سير و سفر به عنوان يك تفريح سالم و تنفس روح و روان به شمار ميرود. پيامبر (ص) فرمود: مسافرت كنيد تا سالم شويد. به بيان ديگر در سبك زندگي ايراني اسلامي سفر به عنوان يكي از ابزار تفكر و تدبر براي شناخت خداوند به شمار ميآيد. ضمن آنكه بسياري از تجربههاي ارزشمند از مسير گشتوگذار در ميان مردم و اقوام گوناگون ميگذرد.
«ري استارت» روح دكتر شهرام وزيري، روانشناس و استاد دانشگاه در گفتوگو با «جوان» درباره اهميت سفر از ديدگاه علم روانشناسي ميگويد: بعد از يك دوره كار و تلاش فرد احساس فرسودگي ميكند و همين فرسودگي سبب ميشود فرد احساس كند غمهايش بزرگتر و گرههاي زندگياش كورتر شده است. بنا به تأكيد وي، همين فضاي ذهني موجب ميشود تا اگر از كسي دلخور هستيم اين سوء تفاهم پر رنگ تر شود و در نهايت اين حالت روي احساس رضايت فرد از نظر رواني تاثير ميگذارد و همه اينها به خاطر همان فرسودگي روحي است.
اين روانشناس راه حل درمان اين فرسودگي روحي را سفر ميداند. وي روح انسان را به رايانهاي تشبيه ميكند كه در برابر فشارهاي كاري دچار نوعي «هنگ» (آشفتگي- از كار افتادن) ميشود و رفتن به مسافرت در حكم «ري استارت» (شروع دوباره) به حساب ميآيد. وزيري در توضيح مكانيسم عملكرد سفر در سبك كردن ذهن از افكار منفي ميگويد: در مسافرت و تفريح و گردش موضوعات جذابي براي شما پيش ميآيد و همين سبب ميشود تا ذهن تمركزش را از افكار منفي قطع كند. بنا به تأكيد وي وقتي تمركز ذهني ما از گرههاي روحي مان دور ميشود، نگاه ما تغيير ميكند و در مييابيم، اين گرهها گره كور نيستند و خيلي راحت تر از آنچه قبلا تصور ميكرديم قابل بازگشايياند.
به تعبير دكتر وزيري نيز هر چند نميتوان منكر گرههاي اقتصادي و اثر گذاري آن بر ميزان سفر مردم شد اما ميشود با كمي تغيير در نگاه، خودمان را از پرداختن به تفريحات سالمي همچون مسافرت محروم نكنيم. وي تأكيد ميكند: مقصود از سفر، رسيدن به آرامش روحي است و اگر در سفر و گردش و تفريح هم خودمان را در بند تجملات و زرق و برق و تعداد ستاره هتل محدود كنيم، اين آرامش حاصل نخواهد شد. به باور اين استاد دانشگاه، ميتوان با كمي خلاقيت سفرهاي كم هزينهتري داشت و حتي با كمترين هزينه بهترين خاطرات را در دفتر خاطرات زندگي ثبت كرد.
