
مدرسه خانه دوم دانشآموزان خوانده ميشود و بيشترين زمان مفيد كودكان و نوجوانان در اين مكان طي ميشود. در مدرسه نيز درست مانند نهاد خانواده با بسياري از مفاهيم آشنا ميشويم و اين آموختهها در وجودمان نهادينه ميشود.
بنابراين بيترديد مدرسه بهترين گزينه براي بنا نهادن پايههاي ارزشهايي همچون عفاف و حجاب در روح دانشآموزان است؛ امري كه به گفته محمد ابراهيم محمدي، مديركل فرهنگي و هنري آموزش و پرورش قرار است با برنامههاي فرهنگي اين وزارتخانه به عملي شدن نزديك تر شود.
بيتوجهي ما و تلاش غرب توجه به دوران كودكي و نوجواني شايد در جامعه ما مغفول مانده باشد اما كافي است تا به بازار لوازم التحرير اول مهر يا وسايل بازي اوقات فراغت كودكان و نوجوانان سري بزنيد تا تصاوير انواع و اقسام شخصيتهاي افسانههاي غربي و نوع پوششي كه اين تصاوير با تكرار و تأكيد بر ذهن كودكان ما حك ميكنند را مشاهده كنيد از پاككن و مداد تراش گرفته تا كيف و كولهپشتي با تصاوير باربي، سفيد برفي، زيباي خفته، سيندرلا پوشيده شدهاند تا با تكرار در باور كودك و نوجوان جا باز كنند و والدين و مسئولان مدرسه هم به اين موضوع توجهي ندارند. محمدي اما با تأكيد بر تلاش رسانههاي بيگانه براي غفلت دانشآموزان نسبت به مسائلي از قبيل رسيدن به تكامل و ايفاي نقشهاي مهم خود در آينده، از تهيه بستههاي تصويري براي آشنا ساختن اين نوجوانان با اهداف رسانههاي بيگانه در ترويج بدحجابي خبر ميدهد.
ضرورت همراهي والدين شكي نيست كه هرگونه اقدام آموزش و پرورش در حوزه عفاف و حجاب بدون همراهي والدين بيثمر ميماند. اين نكتهاي است كه مديركل فرهنگي و هنري آموزش و پرورش نيز به آن اذعان دارد و ميگويد: در حوزه دانشآموزي با در نظر گرفتن مسائلي كه در حوزه عفاف و حجاب وجود دارد، برنامههاي متناسبي را در نظر گرفتهايم كه ميتوان از جمله آن به برنامه «حساسزايي» اوليا به موضوع حجاب دانشآموزان اشاره كرد. به گفته وي مشكل بيحجابي و بيعفافي دانشآموزان اغلب در بيرون از مدرسه وجود دارد كه اين امر ناشي از همكاري نسبتاً كم والدين با مدارس است.
دكتر مصطفي اقليما، رئيس انجمن علمي مددكاري ايران نيز در گفتوگو با «جوان» تأكيد ميكند: حجاب و عفاف يا هر مسئله تربيتي ديگر زماني به ثمر مينشيند كه شاهد اقدام هماهنگ ميان خانواده، مدرسه و دستگاههاي فرهنگي جامعه مانند رسانهها باشيم.
وي ضمن انتقاد از ناهماهنگيهاي موجود ميافزايد: در عمل هيچ هماهنگي ميان دستگاههاي متولي فرهنگسازي در حوزه عفاف و حجاب وجود ندارد و اين موضوع سبب ميشود دانشآموز در مدرسه چيزي را آموزش ببيند كه در رسانه ملي برعكس آن عمل ميشود و اين مسئله نهادينه شدن آموزشهاي مدرسه يا والدين را با چالش مواجه ميكند.
نهادينه شدن مفاهيم تربيتي با ارتباط دوستانه اين روانشناس همچنين به تأثيرپذيري دانشآموزان از عملكرد معلمان خود اشاره ميكند و ميافزايد: بايد بين اولياي مدرسه و دانشآموزان ارتباطي دوستانه برقرار شود، تنها در اين صورت است كه مفاهيمي مانند عفاف و حجاب در بين دانشآموزان دروني ميشود. ضمن آنكه عفاف و حجاب اختصاص به دختران و زنان ندارد. مديركل فرهنگي و هنري آموزش و پرورش نيز با تأكيد بر نقش اولياي مدرسه در پوشش دانشآموزان تصريح ميكند: مدير مدرسه نسبت به حجاب و پوشش دانشآموزان مسئول است بنابراين ما انتظار داريم مدير مدرسه نسبت به وضعيت موجود حجاب در مدرسه حساس باشد و سعي كند وضعيت حجاب و عفاف در مدرسه را به سمت قابل قبول ارتقا دهد. به گفته وي، مديراني كه نسبت به رعايت حجاب در مدرسه توجه بيشتري داشته باشند، مورد تقدير قرار خواهند گرفت. همچنين قرار است كارنامه حجاب براي مدرسه در نظر گرفته شود.
منشور پوشش در مدارس زيبايي و تنوع دو اصل اساسي است كه انسانها به آن كشش دارند و طبيعي است اگر لباسهاي فرم دانشآموزان طراحي و رنگآميزي زيبايي داشته باشد. ميتواند در كشش آنها به حجاب نقش مؤثري داشته باشد. با اين وجود در حال حاضر شاهد طراحي و الزام به استفاده از لباسهاي فرم هماهنگ در سراسر كشور نيستيم و مدارس در اين باره به شكل سليقهاي عمل ميكنند. از سوي ديگر نيز گاهي مدارس علاوه بر آنكه لباسهاي فرم زيبا و با كيفيتي ندارند با برخي مراكز خاص قرارداد ميبندند و خانوادهها را مجبور ميكنند لباسهاي فرم را از همان مكان تهيه كنند. در حالي كه لباسهاي فرم چه از منظر مدل و چه از لحاظ رنگ ميتواند به صورت هماهنگ طراحي شود و طي يك بخشنامه سراسري به مدارس تمام كشور ابلاغ شود. همچنين بايد مراكزي براي عرضه اين لباسها در نظر گرفته شود تا هم دانشآموزان و والدين دچار چالش نشوند و هم زمينهاي براي تحقق توليد ملي فراهم آيد.
مديركل فرهنگي و هنري آموزش و پرورش با اشاره به اينكه در سال آينده مدارس اجازه دارند براي تهيه لباس فرم دانشآموزان با بنگاههاي توليدي قرارداد ببندند، اضافه ميكند: يكي از برنامههايي كه در سال تحصيلي آينده اجرا خواهد شد، نصب منشور پوشش در مدارس است تا افرادي كه در مدرسه ثبتنام ميكنند نخست اين منشور را قبول داشته باشند.
از مهدهاي كودك غافل نشويم اگرچه معاونت فرهنگي آموزش و پرورش اقدامات خوبي را در جهت نهادينه شدن فرهنگ عفاف و حجاب تدارك ديده است اما نبايد فراموش كرد مطابق تأكيد تمامي روانشناسان، شخصيت انسان تا پيش از هفت سالگي شكل ميگيرد. پس اگر ميخواهيم اين فرهنگ نهادينه شود، بايد ساير دستگاههاي متولي مانند بهزيستي نيز پاي كار بيايند و آموزش فرهنگ حجاب و عفاف را از مهد كودكها شروع كنيم. در حالي كه خبرهاي خوشايندي از وضعيت اين مكانها شنيده نميشود!