درماههاي گذشته همزمان با ادغام پنج وزارتخانه در راستاي طرح كوچكسازي دولت، موجي از بريز و بپاشهاي اداري به بهانه ادغام در بخشهاي مختلف سازمانها و دستگاههاي اجرايي به راه افتاده است. اين در حالي است كه شواهد موجود و خبرهاي رسيده از فاصله گرفتن دولت از اهداف و برنامههاي طرح كوچكسازي و وارد شدن به موضوعات حاشيهاي حكايت دارد. اين روزها بريز و بپاشهاي اداري جاي صرفهجويي و كاهش هزينههاي جاري در ادارات را گرفته است.
سخن گفتن از كوچكسازي دولت بحثي زيربنايي را ميطلبد كه اتفاقاً ريشه در تار و پود سازمانها و دستگاههاي اجرايي كشور دارد. اينكه در حال حاضر روند كوچكسازي چگونه انجام ميشود و آيا دولت در اجراي اين طرح موفق بوده يا نه؟ پرسشهايي است كه ميتوان پاسخ آن را درشرايط اين روزهاي برخي وزارتخانهها و ادارات دولتي جستوجو كرد.
در سالهاي گذشته هر زمان كه صحبت از اسراف و بريز و بپاش در ميان بوده، اذهان به سرعت به سمت مردم و نقش عموم در كاهش آمار بريز و بپاش رفته است و دولتمردان هم هميشه از مردم خرده ميگيرند كه از تجملگرايي دوري كنيد. ! اما اگر كمي دقت كنيم، متوجه دهها مورد از تجملگرايي، چشموهمچشمي، بريز و بپاش و اسرافكاريها در بدنه ادارات و سازمانهاي دولتي ميشويم. مواردي كه نه تنها درسالهاي گذشته، بلكه در حال حاضر هم درپي محدود كردنش نبودهايم و نخواهيم بود. !
اين روزها همزمان با ادغام پنج وزارتخانه در بدنه مديريت اداري شاهد موارد متعدد نقض الگوي مصرف، بريز و بپاش اداري به بهانه ادغام، سفرهاي خارجي متعدد برخي مديران ردههاي مياني، بدهبستانها و فاميلگرايي در دستگاهها و برگزاري همايشها و سمينارهاي مختلف به بهانه آشنايي با وزارتخانه تازهتأسيس هستيم كه تنها گوشهاي از موارد اسراف و صرف هزينههاي بالا در ادارات دولتي است.
ابزارهاي اداري تغييركند، ادغام شدهايم
اما حقيقت ماجراي بريز و بپاش اين روزها در ادارات چيست؟ زماني كه شوراي نگهبان ادغام پنج وزارتخانه را تأييد كرد و رسماً وزارتخانههاي دولتي با يكديگر ادغام شدند، اولين دستورالعملي كه از سوي مديران ردههاي بالا به معاونتها و ردههاي پاييني ابلاغ شد، استفاده از ابزارها و روشهاي اداري نوين و به روز بودن در فعاليتهاي اداري بود. هر چند اين دستورالعمل در جاي خود بسيار مفيد و مؤثر است و هزينهها را كاهش ميدهد، اما عجله بيمورد برخي مديران در ابلاغ اين دستور باعث شد تا در ابتداي ادغام وزارتخانهها، موجي از اسراف در بدنه ادارات شكل بگيرد، به صورتي كه تمامي كارتابلهاي اداري، سربرگها و فرمهاي نامه نگاري و دستورالعملهاي واحد يك وزارتخانه و ادارات زيرمجموعهاش در حال تغيير و تعويض است و روزانه حجم بالايي از كاغذ و ابزارهاي اداري درسطلهاي زباله ادارات دولتي به چشم ميخورد.
دست كارمندان در پوست گردو!
از سوي ديگر به دليل وضعيت نامشخص در وزارتخانههايي كه با هم ادغام شدهاند و تعيين نشدن مديران ردههاي مياني، بسياري از طرحها و برنامههاي جاري در كارتابل مديران باقي مانده است. مصداق بارز اين موضوع، تعيين تكليف بخش قابل توجهي از كارمندان پيماني وزارتخانههاي كار و تعاون است كه بعد از سالها انتظار براي تغيير وضعيت از قراردادي به پيماني و پيماني به رسمي، اين روزها با پاسخ منفي مديران ادارات خود مواجه ميشوند. مديران با توجيه مشخص نبودن وضعيت وزارتخانه و رسميت يافتن فعاليتها، دست كارمندان را در پوست گردو گذاشتهاند.!
فخرفروشي مديران ادارات با «سميناهار»
اما سكانس تلخ ماجراي بريز و بپاش در وزارتخانهها و اداراتي كه ادغام شدهاند، فخرفروشي مديران براي پيشي گرفتن از يكديگر است. واقعيت اين است كه اين روزها همايش و سمينار كه در ديالوگهاي روزانه كارمندان به «سميناهار» معروف شده است، به وسيلهاي براي فخرفروشي بين مديران يك معاونت در وزارتخانه يا سازمانهاي مختلف تبديل شده است.
مديران يك وزارتخانه به بهانه سال جهاد اقتصادي و بررسي عملكرد معاونت خود در اين سال، چنان همايشي برگزار ميكنند كه گويي اين همايش تاثير ملي و حياتي براي كشور دارد. وضعيت استخدام نيروها در سازمانشان نامشخص است، اما بريز و بپاش به بهانه برگزاري همايش و سمينار جهاد اقتصادي در اداره مرسوم شده است.
كافي است يك معاونت همايشي را برگزار كند، بلافاصله معاونت ديگري براي اينكه آمار كاركرد خود را بالا ببرد اقدام به برگزاري سمينار ميكند. اين همان چشم و همچشميهاي مديريتي است كه اين روزها در ادارات دولتي موج ميزند. !
سفرهاي خارجي برخي مديران به بهانه سفر كاري!
اما در آن سوي ماجرا در برخي ادارات خبرهاي ديگري هم هست و برخي از مديران رده بالا از فرصت به دست آمده استفاده كرده و در هياهوي ادغام و بلبشوي بينظمي ادارات، براي خود سفرخارجي ترتيب ميدهند و به بهانه سفر كاري، عازم كشورهاي خارجي ميشوند. بهانه اين دسته از مديران هم سفرهاي كاري براي رايزني و تبادل تجربيات با طرف خارجي است.
تمام اين موارد در شرايطي اتفاق ميافتد كه در سالهاي گذشته بهانه دولت براي ادغام وزارتخانهها، كاهش هزينههاي جاري و صرفه جويي در بخشهاي مخلتف بوده است، اما شرايط اين روزهاي برخي از وزارتخانهها حكايت از موضوع ديگري دارد؛ موضوعي كه ۱۸۰ درجه با آنچه مد نظردولت بوده تفاوت دارد!
