مجلس خبرگان رهبری براساس قانون اساسی، وظیفه سنگین تعیین رهبر و نظارت بر عملکرد رهبری را بر عهده دارد که به تعبیر مقام معظم رهبری «اندک مسامحه در انتخاب، چه آسیبی به اسلام و کشور و جمهوری اسلامی وارد خواهد کرد که احتمال آن که در سطح بالایی از اهمیت است، برای آنان تکلیف الهی ایجاد میکند.»
با توجه به جایگاه و اهمیت این مجلس در نظام مقدس جمهوری اسلامی است که حضرت امام خمینی (ره) نمایندگان خبرگان را از پیروی هواهای نفسانی برحذر داشته یا به عبارتی یک ملاک مهم برای آنان دانسته و فرمودهاند: «و اکنون شما ای فقهای شورای خبرگان و ای برگزیدگان ملت ستمدیده در طول تاریخ شاهنشاهی و ستمشاهی، مسئولیتی را قبول فرمودید که رأس همه مسئولیتهاست و آغاز به کاری کردید که سرنوشت اسلام و ملت رنجدیده و شهیدداده و داغدیده در گرو آن است. تاریخ و نسلهای آینده درباره شما قضاوت خواهند کرد و اولیای بزرگ خدا ناظر آرا و اعمال شما میباشند. والله من ورائهم محیط و رقیب. کوچکترین سهلانگاری و مسامحه و کوچکترین اعمال نظرهای شخصی و خدای نخواسته تبعیت از هواهای نفسانی که ممکن است این عمل شریف الهی را به انحراف کشاند، بزرگترین فاجعه تاریخ را به وجود خواهد آورد.» (23/4/1363)
در درون این مجلس که متشکل از مجتهدین آگاه و باتقوی است، هیئترئیسه به ویژه رئیس آن در اجرای وظایف و خط و مشی اداره و انجام مسئولیتها نقش برجستهای دارند که به طریق اولی باید از شایستگیها و صلاحیتهای مرتبط با ادای این مسئولیت برخوردار باشند که به تعبیر معمار بزرگ نظام جمهوری اسلامی، «رأس همه مسئولیتهاست.» و اینک، اعضای محترم خبرگان رهبری انتخاب هیئت رئیسه را در اجلاس روزهای آتی در دستور کار دارند که پارهای ملاحظات اساسی، احتمال تغییر در هیئت رئیسه را قابل پیشبینی مینماید. مهمترین موارد مربوط به پدیدآمدن این ملاحظات عبارتند از:
1 ـ عملکرد نامزدهای هیئت رئیسه محترم در وقایع تلخ ماههای گذشته به عنوان بخشی از خواص و نخبگانی که میبایست فراتر از هر مصلحت و ملاحظه دیگری به نفع مصالح نظام مقدس جمهوری اسلامی در میدان بوده و نه تنها در فضای غبارآلود ناشی از فتنه و نفاق سکوت نکرده باشند، بلکه به تبیین وقایع و دفاع از حق پرداخته باشند.
2 ـ مواضع و عملکرد حامیان و طرفداران خطی و سیاسی آقایان که متأثر از جهتدهی نظری و عملی آنان و تأثیرگذاری بر طرفداران و اطرافیان بوده و نقش فعال یا منفعل حضرات را به عنوان یک نخبه سیاسی ـ اجتماعی روشن میسازد.
3 ـ نحوه مواجهه با کسب مقام و مسئولیت که با توجه به شأن دینی ـ سیاسی اعضای خبرگان رهبری باید مبرا از هر گونه استعلاطلبی بوده و چنین روحیهای را میتوان از رصد رویکرد و رفتار نامزدها در آستانه اجلاس مرتبط با انتخاب هیئت رئیسه، به دست آورد.
به نظر میرسد فتنهها و آزمونهای سالیان اخیر سنگ محک قابلاعتمادی برای تشخیص معیار و ملاکهای لازم برای انتخاب اعضای محترم هیئت رئیسه خبرگان رهبری را در این نشست فراهم آورده است؛ معیارهایی که کشف و اعمال آن از سوی اعضای محترم خبرگان به عنوان خواص اهل حق و مجهز به بصیرت نافذ و تقوای عملی به دور از هرگونه سختی و گرانی خواهد بود و فراتر از هر گونه مصلحتاندیشی، مصونیت بخشی این نهاد را برای ادای مسئولیتهای خطیر آن که در رأس همه مسئولیت است، فراهم خواهد ساخت.