فرزندان بيمار ارمغان مادران سيگاري

يک نخ سيگار روشن را بين دو انگشت دست چپش قرار مي‌‌دهد و با دست ديگر فرمان را کنترل مي‌‌کند. آرايش‌اش نسبتاً غليظ است و کمتر اين طرف و آن طرف را نگاه مي‌‌کند تا شايد کلاسش که به واسطه پژو 206 گوجه‌اي و نخ سيگار به دست آمده خدشه‌اي نبيند. اين قصه امروز جوانان و متأسفانه برخي از زنان و دختران جامعه ماست که سيگار را مايه افتخار خود دانسته و براي در دست گرفتن آن و حضور در مجالس يا معابر از يکديگر پيشي مي‌‌گيرند.آمار رسمي حکايت از آن دارد استعمال سيگار به عنوان ديواري قبيح از بايدها و نبايدهاي اجتماعي ديگر براي دختران معني ندارد و اين مي‌‌تواند زنگ خطري براي سلامت اجتماعي به حساب آيد چرا که همين دختران بايد مادران فردا باشند در حالي که با بدني مملو از نيکوتين پذيراي کودکي خواهند شد که نيازمند خوني سالم است.به هر حال دختران به عنوان بخشي از جامعه پا را از خط قرمز استعمال دخانيات رد کرده‌اند و به دنبال مارک‌هاي گران قيمت سيگار مي‌‌گردند تا در کنار انواع آرايش‌هايي که براي به چشم آمدن از آنها استفاده مي‌‌کنند شايد طبقه‌اي بر طبقات اجتماعيشان افزوده شود.گذري بر دانشگاه‌ها نشان دهنده بخشي از اين هشدار اجتماعي است. بوفه‌ها مبدل به پاتوقي براي مصرف سيگار بانوان شده است. رقابتي سنگين ميان زنان و مردان ايجاد شده و کم‌کم دختران و زنان را به حريف سرسخت دود آلود و همتراز با مردان قرار داده است.اين نکته حائز اهميت است که با افزايش سطح تحصيل و طبقه اداري و اجتماعي زنان نمودار مصرف دخانيات نيز سير صعودي به خود مي‌‌گيرد و نوعي چشم و همچشمي براي ورود به اين جمع هر روز به طرفداران خود مي‌‌افزايد. زنگ خطر براي زنان سيگار به عنوان يکي از سودآورترين کالاهاي بازرگاني در عرصه اقتصاد شناخته مي‌‌شود که رقابتي وحشتناک براي در اختيار داشتن بازار را ميان توليد کنندگان اين ماده دخاني به وجود آورده است. بخش اعظمي از تقاضاي اين بازار را بانوان تشکيل مي‌دهند که آنان در کشورهاي در حال توسعه رقم بالاتري نسبت به کشورهاي پيشرفته را به خود اختصاص داده‌اند. در کشوري همچون ايران 25 تا 27 درصد مردان بالاي 15 تا 16 سال و همچنين 5/3 تا 4 درصد زنان از جمعيت 75 ميليوني آن سيگاري هستند که اين آمار نسبت به جمعيت کل زنان که چيزي حدود نيمي از کل جمعيت کشور را تشکيل مي‌‌دهند رقم سرسام آوري است که بايد براي آن چاره‌اي ‌انديشيد چرا که زنان امروز مادران فردا هستند و بايد فرزنداني سالم را به جامعه تحويل دهند که با اين منوال نبايد توقع داشت در ساليان آينده آمار گرايش افراد به سمت مواد مخدر افزايش نيابد. علت اين موضوع را مي‌‌توان در اين نکته کنکاش كرد که با استعمال سيگار توسط بانوان که مهمترين رکن خانواده خود به حساب مي‌‌آيند در آينده به يکي از بانيان اصلي تولد تفکر اعتياد در خانواده مبدل شده و نتوانند بازدارندگي لازم را در اين زمينه داشته باشند. در همين رابطه دکتر نارنجي‌ها مدير کل فرهنگي اسبق ستاد مبارزه با مواد مخدر در گفت‌وگو با «جوان» با اشاره به اينکه زنان و مادران نقش کليدي در جهت دهي اجتماعي بر عهده دارند، مي‌‌گويد: «مادراني که به استعمال سيگار عادت کرده‌اند نمي‌توانند به نقش مادري خود به طور کامل عمل كنند و اين مي‌‌تواند به عنوان نقطه سقوط خانواده شناخته شود». اين کارشناس بيان مي‌‌دارد:«متأسفانه ما براي پيشگيري از گرايش افراد به سمت استعمال سيگار برنامه اصولي در دست نداريم و هيچ اقدام خاصي را از اين باب منظور نکرده‌ايم. اگر ما مي‌‌خواهيم در جامعه کمتر شاهد سيگارهاي روشن باشيم بايد در سنين دبستان و حتي قبل از آن آموزش‌هاي پايه را آغازکنيم و اين نکته را ملکه ذهن فرد كنيم که سيگار چيزي جز تباهي و هدر دادن سرمايه‌هاي فردي و ملي نيست». نارنجي‌ها ادامه مي‌‌دهد: «بر اساس تحقيقات صورت گرفته شخصيت مصرف سيگار تا سن هفت سالگي ايجاد مي‌‌شود پس مادراني که خود سيگاري هستند شخصيت کودکان خود را براي مصرف دخانيات آماده مي‌‌کنند که اين زنگ خطري براي زنان است که هم اکنون به صدا در آمده و مسئولان نسبت به آن بي‌توجه‌اند». عادتي ناپسند حاصل از برتري جوييدکتر مجيد ابهري، جامعه شناس تغييرات الگوهاي رفتاري و گسترش فيلم‌هاي غربي را يکي از علل اصلي زمينه‌ساز و هموار کننده گرايش زنان به استعمال دخانيات معرفي مي‌كند و مي‌‌گويد: « برخي جوامع غربي را داراي شأن اجتماعي بسيار بالايي مي‌‌دانند و سعي دارند تا رفتارهاي خود را از آنها الگو برداري کنند که سيگار کشيدن نيز بخشي از آن است». اين جامعه‌شناس در گفت‌وگو با «جوان» اذعان مي‌‌کند:«در حالي که براي اين افراد ساير ملل الگو شده‌اند و از داشته‌هاي خود فاصله گرفته‌اند ديگر به اين نکته توجه ندارند که سيگار کشيدن در تمام طبقات اجتماعي کشورهاي غربي مورد شماتت قرار مي‌‌گيرد و کسي نسبت به اين زنان روي خوش نشان نمي‌دهد. برخي از زنان در جامعه ما که نسبتاً از جايگاه اجتماعي مناسبي برخوردار هستند با استعمال دخانيات در ظاهر به دنبال تغيير طبقه اجتماعي خود مي‌‌گردند و مي‌‌خواهند ثابت کنند چيزي از مردان کمتر ندارند». اين کارشناس مسائل اجتماعي در ادامه مي‌‌افزايد: «در ميان دختران و زنان ما سيگار کشيدن يک برتري جويي است و بعضي از آنها تصور مي‌‌کنند با اين کار بزرگ شده‌اند و براي خود شخصيتي کسب کرده‌اند، در حالي که اين حرکت چه از سوي زنان و چه از سوي مردان يک رفتار غير اجتماعي بوده و يک عادت ناپسند است». بررسي‌ها نشان مي‌‌دهد برتري‌جويي، خود‌بزرگ‌بيني و امروزي بودن از دلايل اصلي استعمال دخانيات توسط زنان است. متأسفانه گاهي اين خودبزرگ‌بيني عرصه را براي زنان چنان تنگ مي‌‌کند که آنان را وادار به مصرف مواد دخاني جديدي همچون شيشه و کراک مي‌‌کند. در همين رابطه دکتر ابهري مي‌‌گويد: «تمام رفتارهاي نادرست به خاطر الگوبرداري از افراد ضعيف بوده و نه تنها نشانه بزرگ شدن و اجتماعي بودن نيست بلکه به عنوان يک رفتار منفي براي ديگر افراد جامعه تلقي مي‌‌شود و اين امکان وجود دارد كه آنان را نيز به دام اين خطا بکشاند.» زناني که به مصرف سيگار گرايش پيدا کرده‌اند به اين نکته توجه داشته باشند که زيان سيگار براي آنها 5/2 برابر مردان است و اثرات منفي بسياري را براي آنها به بار خواهد آورد. اين مادران نبايد فراموش کنند که سقط جنين و تولد کودکاني با بيماري‌هاي مادرزادي تنها هديه‌اي است که آنها براي فرزندان خود به ارمغان مي‌‌آورند. جنگ جهاني سوم آغاز شدهگزارش‌هاي رسمي حکايت از آن دارند که کشورهاي در حال توسعه با رشد 4/3 درصدي مصرف سالانه مواد دخاني رو به رو هستند و استعمال سالانه اين مواد کشنده باعث مرگ 4/5 ميليون نفر انسان در سال بر اثر سرطان ريه، بيماري‌‌هاي قلبي و ديگر بيماري‌‌ها مي‌‌شود که انتظار مي‌‌‌رود اين رقم تا سال 2030 به بيش از 8 ميليون نفر در سال برسد.اين آمار و ارقام حکايت از آن دارند که جنگ جهاني سوم درخاموشي هر چه تمام‌تر آغاز شده و تاکنون قربانيان بسياري از جامعه بشري طلب کرده و از اين طريق بار سنگين مالي را براي درمان بيماري‌هاي ناشي از آن بر دوش دولت‌ها قرار داده است.گذر از آمار جهاني و توجه به ميزان مصرف سيگار در ايران حکايتگر آن است که سالانه 60 ميليارد نخ سيگار در اين کشور دود مي‌‌شود که براي اين ميزان رقمي بيش از هزار و 700 ميليارد تومان سرمايه هدر مي‌‌رود که در بررسي آن نمي‌توان روي ميزان گرايش بانوان و نقش آنان در اين مهم چشم بست. توجه به اين نکته نيز ضروري است که 10 ميليون ايراني سالانه
سيگار دود مي‌‌‌کنند که منجر به قرباني‌شدن 60 هزار ايراني در سال مي‌‌‌شود. کارشناسان بر اين باورند يک پرسه زماني در ريختن ديوار قبح گرايش زنان به مصرف سيگار سپري شده که بايد با يک حرکت فرهنگي همين زمان را سپري کرد و عواقب اين حرکت را به زنان گوشزد نمود.ورود زنان به عرصه‌هاي اجتماعي در کنار مردان و برخورداري از آزادي‌هاي متقابل بخشي از واقعيت‌هاي حرکت جامعه به سوي صنعتي‌شدن است. کارشناسان اعتقاد دارند که با افزايش مشارکت زنان در جامعه دور از انتظار نبود تا در کنار جنبه‌هاي مثبت و کاراي جامعه، زنان در جنبه‌هاي منفي اجتماعي دوشادوش مردان ورود پيدا نکنند و هم پاي آنان پيش نروند.