جوان آنلاین: یک کارشناس انرژی با تأکید بر ضرورت تغییر نقش مردم از مصرفکننده صرف به تولیدکننده و سهامدار در صنعت برق، هدایت وامهای اشتغال مددجویان به سمت سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی را اقدامی مؤثر برای مردمیسازی حکمرانی انرژی عنوان کرد و گفت: تجمیع تسهیلات خرد و سرمایههای مردمی از طریق نهادهای حمایتی مانند کمیته امداد میتواند زمینه مشارکت اقشار کمبرخوردار در پروژههای تولید برق تجدیدپذیر را فراهم کند، بهگونهای که مددجویان علاوه بر ایجاد درآمد مستمر از محل فروش برق، به تدریج از وابستگی به حمایتهای دولتی فاصله بگیرند و همزمان بخشی از منابع بانکی به جای ورود به فعالیتهای کمبازده، به سمت تولید برق خورشیدی، ایجاد اشتغال پایدار، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و کاهش ناترازی برق هدایت و در نهایت به تقویت مشارکت عمومی در صنعت انرژی کشور منجر شود.
فرشاد جامع، کارشناس انرژی، در گفتوگو با «جوان» با اشاره به اهمیت مردمیسازی تولید برق در کشور با مشارکت دادن سرمایههای خرد مردمی و همچنین هدایت اعتبارات بانکی حمایتی در حوزه اشتغال مددجویان به سمت تولید برق خورشیدی گفت: مهمترین کار در زمینه تقویت جایگاه مردم در حوزه حکمرانی انرژی کشور از مصرفکننده صرف به یک تولیدکننده برق خورشیدی به شکل غیرمتمرکز و پراکنده مبتنی بر اصول پدافند غیرعامل، این است که شبکه بانکی و به خصوص منابع خلق پول در کشور به سمت مشارکت دادن مردم یا بخشی از مردم در راستای توسعه توان تولید برق خورشیدی و سهامدار شدن مردم در این حوزه فعال شود. یکی از مهمترین منابع در دسترس نیز موضوع مربوط به وام اشتغال مددجویان است. وی ادامه داد: از همین رو پرداخت بهموقع و بدون تعلل وامهای اشتغال خرد، گلوگاه اصلی این تحول است. بانک مرکزی و شبکه بانکی باید این تسهیلات را نه به عنوان یک تکلیف فرعی، بلکه به عنوان سرمایه اولیه برای شکلگیری یک تحول انرژیمحور در نظر بگیرند. وقتی این منابع به دست مددجو میرسد و به جای مصرف در هزینههای جاری، در پروژههای تولید برق خورشیدی (بهصورت فردی یا در قالب تعاونیهای سهامی) سرمایهگذاری میشود، ضریب اثرگذاری تسهیلات بهشدت افزایش مییابد. تأخیر در پرداخت این وامها، مستقیماً به معنای هدررفت فرصت تاریخی برای تبدیل اقشار ضعیف به کنشگران فعال حوزه انرژی و تداوم وابستگی نامطلوب آنها به یارانههای دولتی است.
جامع با اشاره به راهبرد حکمرانی مردمی در صنعت برق کشور خاطرنشان کرد: به جای اینکه منابع بانکی صرف پروژههای کلان متمرکز و اغلب کمبازده شود، میتوان با تجمیع تسهیلات خرد اشتغال مددجویان با واسطهگری نهادهای حمایتی این حوزه نظیر کمیته امداد امام خمینی (ره)، آنها را به شرکای راهبردی در نیروگاههای خورشیدی تبدیل کرد. در این ساختار، هر مددجو مالک بخشی از ظرفیت تولید برق کشور میشود و در سود حاصل از فروش تضمینی برق به شبکه سراسری سهیم میگردد. این مردمیسازی، حکمرانی انرژی کشور را از دست انحصارگرایان خارج کرده و آن را به میان تودههای مردم میبرد؛ فرآیندی که در آن عدالت اجتماعی و توسعه صنعتی به یکدیگر گره میخورند.
وی افزود: برخلاف بسیاری از مشاغل خرد ناپایدار که با کوچکترین تکانه اقتصادی دچار نوسان میشوند، تولید برق یک فعالیت بلندمدت و دارای تضمین خرید (از سوی دولت) است. این درآمد ماهانه و مستمر، مددجوی نهادهای حمایتی را در میانمدت از چتر نهادهای امدادی بینیاز میکند. در واقع، این مدل نه تنها فقر را بهصورت ریشهای درمان میکند، بلکه عزت نفس اقتصادی مددجویان را با تبدیل آنها به کارآفرینان تولید انرژی احیا میکند.
این کارشناس انرژی با اشاره به نقش ویژه بانک مرکزی در این زمینه گفت: همکاری تمامعیار بانک مرکزی در این طرح، به معنای تأمین اعتبارات اشتغال و حذف بروکراسیهای زائد و تسهیل پرداخت وام اشتغال مددجویان است. بانک مرکزی باید برای این نوع تسهیلات حوزه انرژیهای تجدیدپذیر و سبز و وامهای حمایتی، قواعد دسترسی ویژهای تعریف کند تا ریسک اعتباری برای مددجو کاهش یابد. ضرورت دارد بانک مرکزی به عنوان سیاستگذار پولی، این پروژه را به عنوان یکی از محورهای اصلی هدایت اعتبار به سمت تولید شناسایی کرده و بیشترین همکاری از جهت تخصیص اعتبارات تا ابلاغ سهمیهها و همچنین بهروز کردن مبلغ تسهیلات متناسب با شرایط روز اقتصاد و تورم کشور را داشته باشد.
