
یادداشت: امیر علی بینام
هر ایرانی علاقمند ایران و تاریخدان به خوبی می داند که در 200 تا 250 سال اخیر بر ایران چه گذشته است و تاریخ جنگ های ایران و روس در زمان قاجار بخشی از این تاریخ تلخ است.
این موضوع در زمانی به اوج حساسیت می رسد که پس از شکست ایران در جنگ با روسیه و تحمیل قراردادهای خسارت بار گلستان و ترکمنچای که بخشی از آن متاثر از پیشرفت های مهارتی و تکنولوژیک و نظامی و اقتصادی روسیه و عقب ماندگی ایران بود، ژوبر نماینده فرانسه در اردوگاه جنگی عباسمیرزا با او ملاقات كرده و نقل میكند كه عباسمیرزا از سرِ درد سؤالهایی از او میپرسد.
عباسمیرزا از نماینده فرانسه میپرسد: «نمیدانم منشا این قدرتی كه شما (اروپاییها) را بر ما مسلط كرده و موجب ضعف ما و ترقی شما شده چیست؟ شما در قشون جنگیدن و فتح كردن و بكار بردن قوای عقلیه متبحرید و حال آنكه ما در جهل و شغب غوطهور و بهندرت آتیه را در نظر میگیریم. مگر جمعیت و حاصلخیزی و ثروت مشرق زمین از اروپا كمتر است؟ یا آفتاب كه قبل از رسیدن به شما نیرو و انرژی خود را به ما میتابد تأثیرات مفیدش در سر ما كمتر از شماست؟ یا خدایی كه مراحمش بر جمیع ذرات عالم یكسان است خواسته شما را بر ما برتری دهد؟ گمان نمیكنم. اجنبی حرف بزن! بگو من چه باید بكنم كه ایرانیان را هشیار نمایم.»
از آن دوران سخت حدود دو قرن می گذرد، دو قرنی که چالش ها و فراز و نشیب های فراوانی برای کشور عزیزمان ایران داشته است. اما آنچه در سطور بالا در گفتگوی عباس میرزا با سفیر وقت فرانسه آمده، دغدغه ای از جنس عقب ماندگی در حوزه فناوری است، عقب ماندگی از جنس مهارت و توانمندی است، عقب مالندگی از جنس مهارت های نرم است. موضوعی است که امروزه از آن به عنوان دپلماسی مهارت و مهارت های کاربردی تعبیرمی شود.
ایرانیان بعد از جنگ های دامنه دار خود در زمان قاجار، تلاش های بی وقفه ای برای توانمندسازی نظامی و همچنین توسعه مهارت ها و فناوری های خود کرده اند اما آنچه همواره در این مسیر چالش بانگیز بوده میزان و نحوه توسعه فناوری در کشور بوده است.
جوانان کشور عزیزمان ایران در اوج تحریم های چند دهه گذشته به موفقیت های چشمگیری در حوزه نظامی و مهارت ها و فناوری های مرتبط با این حوزه دست یافته اند که نماد و نمود واقعی آن در جنگ های دوازده روزه و جنگ تحمیلی سوم بروز و ظهور پیدا کرد.
اما آنچه امروزه در بعد اقتصادی و اجتماعی و بویژه اشتغال قابل بررسی است در زمینه مهارت و آموزش های مهارتی و اشتغال پذیری جوانان و دانش آموختگان است که خلا های جدی وجود دارد. بیکاری دو برابری دانش آموختگان نسبت به افراد عادی حاکی از این است فاصله آموزش های مهارتی و دانشگاهی با بازارکار و اشتغال زیاد است.
رهبر شهید انقلاب در سخنرانی های خود در دیدار با کارگران و کارآفرینان تاکید داشتند؛ "ما به علم نیاز داریم، اما به پنجهی کارآمد هم احتیاج داریم " بنابراین بحث مهارت آموزی و کسب آموزش های مهارتی از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده و هست.
امروز 27 اردیبهشت رئیس سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور در یک نشست خبری از آغاز نخستین کمپ ملی آمادهسازی تیم مهارت ایران برای حضور در مسابقات جهانی شانگهای خبر داد و گفت: ۱۴۰ جوان از ۲۷ استان کشور در بیش از ۲۰ رشته مهارتی وارد این اردو میشوند تا نمایندگان ایران در رقابتهای جهانی مهارت انتخاب شوند.
غلامحسین محمدی با اشاره به اینکه بسیاری از کشورها در رشته های بیشتری در این مسابقات حضور می یابند گفت؛ در برخی از این رشته ها کشورمان تحریم است و امکان ورود تجهیزات و قطعات لازم به کشور وجود ندارد.! بنابراین در این رشته ها امکان حضور نداریم.!
از این رو ضمن خدا قوت به همه دستگاه ها و نهادهای آموزشی و مهارتی از فنی و حرفه ای تا جهاد انشگاهی و ... در توجه به توسعه و ترویج آموزش های مهارتی، باید گفت؛ آینده از آن آموزش های مهارتی و نرم است. آینده با آینده مشاغل و مشاغل آینده رقم می خورد. آموزش ها و مهارت های مربوط به مشاغل نو مثل هوش مصنوعی، مشاغل سبز و فریلنسری و ... اهمیت روز افزون خواهند داشت. دیپلماسی مهارت می تواند روش مناسبی برای انتقال و توسعه فناوری باشد. روشی که در غیاب روش ها و مدلهای کارآمد انتقال فناوری و توسعه مهارتی، کمتر مورد توجه واقع شده و و اثرگذاری چندانی در بر نداشته است.
توانمندسازی و اشتغال پذیری نیروی انسانی امروزه نماد نهادیه شدن آموزش های مهارتی است و سفیران مهارتی باید نماد انتقال فناوری، توسعه دیپلماسی مهارتی و اشتغال جوانان و دانش آموختگان کشور عزیزمان ایران باشند.
در همین راستا، برای نخستین بار پس از انقلاب اسلامی، کمپ آمادهسازی رقابتهای بینالمللی مهارت از ۱۰ خرداد در مرکز تربیت مربی سازمان آغاز میشود. در این اردو ۱۴۰ نفر از جوانان کشور از ۲۷ استان
حضور دارند و در سه مرحله آمادهسازی، نمایندگان نهایی ایران برای حضور در مسابقات جهانی انتخاب خواهند شد.
شرکتکنندگان در این کمپ در بیش از ۲۰ رشته مهارتی آموزشهای تخصصی میبینند و تلاش میشود با فراهم کردن تجهیزات و ابزارهای پیشرفته، آنها برای رقابت در سطح جهانی آماده شوند.
براساس گزارش ها، حدود ۳۰ درصد انتقال فناوری در جهان از طریق تکنسینها انجام میشود و حضور جوانان ایرانی در این رقابتها علاوه بر ایجاد انگیزه و ترویج فرهنگ مهارتآموزی، میتواند در انتقال دانش و فناوری به کشور کمک کند.