جوان آنلاین: شورای امنیت سازمان ملل متحد هفته قبل با ۱۳ رأی موافق و دو رأی ممتنع قطعنامهای تصویب کرد که «حملات ایران را به کشورهای حاشیه خلیج فارس» محکوم میکند. این قطعنامه، ارزش عملی و الزامی ندارد و فقط از جنبه تبلیغاتی و دیپلماتیک، کاربرد محدود و موقت دارد و نیازی به وتوی آن از سوی چین و روسیه در این مرحله از جنگ نبود. این قطعنامه غیر الزامآور نمایشی، نوعی تسکین و دلخوشی برای کشورهای عربی خلیج فارس، میزبانان پایگاهها و داراییهای راهبردی امریکا و اسرائیل است که تا آخر جنگ کنونی همچنان تحت حملات شدید ایران و جبهه مقاومت خواهند بود.
ضمناً رأی ممتنع و عدم حمایت روسیه و چین از قطعنامه مزبور که پیشنهاد کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و اردن بود، یک پیام روشن هم دارد که به رغم منافع کلان آن دو در روابط با آن کشورها، عملاً حاضر به حمایت از ادعاهای اعراب نشدند. البته در افکار عمومی ایران انتظار میرفت که از وتو استفاده میکردند، ولی در همکاریهای کنونی پنهان و آشکار چین و روسیه با ایران، محذوریتها و محدودیتهایی وجود دارد که در این مرحله آنان را وادار میسازد که در دیپلماسی علنی، فعلاً کمی محتاطانه عمل کنند؛ روسیه به شدت درگیر جنگ اوکراین است و چین در حال جنگ اقتصادی و در آستانه جنگ نظامی با امریکا بر سر تایوان قرار دارد.
در صورت تصعید جنگ و گسترش دامنه آن، شرایط و رفتارهای همه طرفها، از جمله چین و روسیه، متفاوت خواهد شد.
البته شورای امنیتی که بیش از دو سال جنایات آشکار رژیم صهیونیستی علیه مردم غزه و تجاوزهای مکرر آن به لبنان و یمن و سوریه و ایران، حتی حمله به قطر را محکوم نکرده، نزد افکار عمومی ملتهای جهان و از جمله اعراب، اعتبار و ارزشی نیز ندارد.
از حیث معادلات و قواعد حاکم بر نظام بینالمللی نیز به علت یکهتازی امریکا و اسرائیل علیه سازمان ملل و آغاز فروپاشی نظم و نظام موجود جهانی، شورای امنیت عملاً در حال احتضار به سر میبرد و به نازلترین و پایینترین حد تأثیرگذاری خود از زمان تأسیس سازمان ملل، سقوط کرده است.
جهان در دوران گذار از نظم و نظام پیشین به نظام جهانی جدید و معادلات نوین قرار دارد و در این مرحله، شورای امنیت تقریباً حذف شده است و محل چندانی از اِعراب ندارد، حتی برای اَعراب.
در حال حاضر که امریکا ریاست دورهای شورای امنیت را بر عهده دارد، اگر مجدداً قطعنامههایی مطرح شود که جنایات امریکا و اسرائیل را علیه ایران موجه سازد و به جنگ افروزی آنها مشروعیت ببخشد، قاعدتاً چین و روسیه آنها را وتو خواهند کرد، البته نه به خاطر اینکه عاشق چشم و ابروی ایرانند، بلکه برای منافع ژئوپولیتیک و حیاتی کشورهای خود ناچارند.
*سیاست پژوه
