جوان آنلاین: در روزگاری که تصاویر جنگ، گاهی از خود جنگ هم تکاندهندهتر و ماندگارتر شدهاند، هنر کاریکاتور به سلاحی راهبردی در میدان ناهمتراز رسانهای بدل گشته است. در این میان، نام کمال شرف، کاریکاتوریست نامدار یمنی با قلمی تیز و آزاد، فراتر از یک هنرمند، صدای مظلومیت و تصویرگر حقیقتی است که بمبها قادر به محو آن نیستند. او هنرش را برای بیداری وجدانها به کار گرفته است و عدالت را تنها وطن و عقیده مقدس خود میداند و با این باور، از یمن تا غزه، از ایران تا لبنان، چهره استیصال و جنایت ائتلاف سلطه را بیپرده به تصویر میکشد.
در میانه تحولات شگرف منطقه و جهان، کمال شرف در گفتوگو با فارس از راز آزادی قلم، نقش هنر در شکلگیری «جبهه مقاومت فرهنگی»، معنای حقیقی پیروزی و چشمانداز ۳۰ سالی که او برای جبهه حق ترسیم میکند، میگوید. او با بیان اینکه عدالت آرمانی، تنها وطن و عقیده مقدس من است، میگوید که کاریکاتور به دلیل ایجاز و سرعت انتقال، امروز استراتژیکترین سلاح برای بیداری ملتها و مقابله با ماشین جنگی رسانهای غرب است.
کمال شرف ۴۷ ساله، در طول ۱۴ ماه پس از عملیات طوفانالاقصی نزدیک به ۵۰۰ اثر هنری خلق کرد که رکوردی بینظیر در عرصه هنر مقاومت به شمار میآید. هنرمندی او در طول این روزها کمتر از سلاح نبوده است. او همواره، همپای مجاهدان جبهه مقاومت با قلم و هنر خود به مبارزه با رژیم صهیونیستی و امریکا پرداخته است.
آثار او فراتر از مرزها رفته و از غزه تا ایران، هر جا که نبردی میان حق و باطل باشد، ردپای طرحهای او دیده میشود. شرف، هنر خود را وقف جبهه حق کرده و با ظرافتی ستودنی توانسته است استیصال دشمن را به تصویر بکشد. با وجود فاصله جغرافیایی، کمال شرف خود را همسنگر رزمندگان ایرانی دانسته و با هنرش به جنگ با دشمن صهیونی و امریکا رفته است.
آقای شرف نقش هنرمندان در شکلگیری «جبهه مقاومت فرهنگی» در منطقه را چگونه ارزیابی میکنید؟
هنر در نبرد رسانهای که امروزه به عرصهای پیشرو و بسیار تأثیرگذارتر از گذشته تبدیل شده، نقشی اساسی دارد. با ظهور اینترنت و شبکههای اجتماعی، اهمیت این حوزه دوچندان شده است. هنر کاریکاتور توانایی برقراری ارتباط سریع با آگاهی مردم و تأثیرگذاری عمیق را دارد، بهویژه اگر حرفهای به کار گرفته شود، چراکه با سادگی و هماهنگیاش با ابزارهای رسانهای نوین (که مایل به ایجاز و فشردگی ایده در قالبهای مؤثری، چون ویدئوهای کوتاه و تصاویر هستند)، شناخته میشود و با سرعت بسیار در فضای مجازی انتشار مییابد. از اینرو، معتقدم هنر یک سلاح استراتژیک است و نقشی کلیدی در شکلدهی به جبهه مقاومت ایفا میکند.
به نظر شما مفهوم «پیروزی» چیست؟
پیروزی برای من، ثبات در مبانی معنوی و ایمانی است که منجر به ایستادگی در موضع و نبرد شجاعانه تا آخرین نفس میشود. پیروزی، یعنی فداکاری با ایمان و صداقت و بخشش بیحد و مرز. پیروزی، یعنی افشای فریب و گفتن حقیقت همانگونه که هست، بدون هیچ واهمهای.
پیروزی همان «پیروزی خون بر شمشیر» است که برای من یک اصل مقدس محسوب میشود. پیروزی، یعنی تسلیم نشدن و خاضع نگشتن تحت هر شرایطی. پیروزی، یعنی عدم عقبنشینی از اخلاق و عدالت آرمانمان، بهرغم تمام سختیها.
در دنیایی که بمبها بر آن مسلط هستند، چرا و چگونه «خط» و «رنگ» میتوانند مؤثرتر از سلاح باشند؟
بمبها ممکن است برخی را مجبور به ترس و تسلیم کنند و قطعاً ما را به شهادت میرسانند، اما در تغییر باورهایی که در اعماق روح رخنه کردهاند، ناتوان هستند. با کشتن، اثر اندیشه و روح از بین نمیرود، اما خط و رنگ میتوانند باورها را تغییر دهند و تا حد زیادی از تأثیر بمبها بر آگاهی و اراده مردم جلوگیری کنند.
با توجه به اوضاع و تحولات منطقه، کدامیک از آثارتان را به مخاطبان ایرانی توصیه میکنید؟
من آثار بسیاری را در جریان تجاوز به غزه ارائه کردم که در آنها بر «ائتلاف شیطانی» که مرتکب نسلکشی شد، تمرکز داشتم؛ ائتلافی میان امریکا، اسرائیل، رژیمهای خائن عربی و نظام منافق جهانی. این همان ائتلافی است که امروز علیه ایران و لبنان دست به تجاوز میزند و همان است که به یمن حمله کرد و عراق و سوریه را به ویرانی کشاند. شاید این آثار بتوانند تصویری ساده از حقیقت و اهداف این جنگها ارائه دهند.
چگونه با این سطح از آزادی به موضوعات میپردازید و حتی گاهی همزبانها و همسایههای خود را هم نقد میکنید؟
این موضوع دو دلیل دارد؛ نخست، دلیلی درونی، من تنها با یک بازرس و رقیب کار میکنم و آن «عدالت آرمانی» است که ترسیم میکنم. هیچ خط قرمز یا ترسی که مرا از بحث درباره موضوعی مهم برای فاش کردن حقیقتی که به آن باور دارم بازدارد، نمیشناسم. این باعث میشود که حقیقت و عدالتِ آرمانم، همان وطن، زبان، قومیت و عقیده مقدس من باشد. دوم اینکه من در یمن فضای گستردهای برای بیان این مسائل با آزادی کامل در اختیار دارم.
دیدگاه کمال شریف به جهان و جبهه حق و باطل در ۳۰ سال آینده چگونه است؟
از سنتهای الهی در هستی این است که حق، هر چقدر هم که نیروی فریب و باطل قدرتمند باشد، هرگز خاموش نخواهد شد. ما مرحلهای سخت و بزرگ را پشت سر گذاشتهایم و امروز در اوج آن هستیم. معتقدم که ما در آستانه شکلگیری نظم جدیدی برای جهان و بهطور خاص برای منطقه هستیم، دورانی که در آن اندیشه مقاومت شکوفا میشود و نوسازی بزرگی در ساختار گفتمان آن رخ خواهد داد. این گفتمان گسترش مییابد تا تمامی آزادگان جهان را که مخالف صهیونیسم بینالملل هستند، دربر بگیرد. صهیونیسمی که هر روز بیشتر به سمت افول میرود. تغییر دیدگاه ملتهای جهان نسبت به آن و طنینانداز شدن صداهای قدرتمندی که امروزه به نقد آن میپردازند و چهره واقعیاش را آشکار میکنند، خود گواهی بر این مدعاست.
