تولیدکنندگان لوازمخانگی همچنان جولان میدهند. هرگونه نوسان نرخ ارز بلا درنگ بر قیمت کالاهای تولیدیشان تأثیر میگذارد. در هفتههای اخیر با نوسان نرخ ارز در بازار، برخی تولیدکنندگان به تکاپو افتادند تا نرخهایشان را گران کنند. در حالی که کالاهای موجود دربازار با نرخ سابق ارز تولید و عرضه شده و هنوز تغییرات قیمت دلار برتولیداتشان تأثیر چندانی نداشتهاست. خبرهای رسیده از بازار حاکی از آن است که همزمان با بروز نوسانات ارزی، سه شرکت تولیدکننده لوازم خانگی اقدام به افزایش قیمت کردند. همچنین برخی شنیدهها حاکی از این مهم است که چند نمایشگاه فروش لوازم خانگی در شیراز و تبریز از تحویل کالا پس از فروش امتناع کردند.
صاحبنظران نسبت به فضای انحصاری صنعت لوازمخانگی هشدار میدهند و معتقدند که فرصت کافی در اختیار تولیدکنندگان لوازم خانگی قرار گرفته و دولت باید با نظارت بر زنجیره تولید و توزیع این صنعت از دخالت تولیدکنندگان بر بازار و دستکاری قیمتها جلوگیری کند. اینکه هر بار با کوچکترین تغییر قیمت ارز بازار لوازم خانگی به هم بریزد، فروش کالا از سوی نمایندگیها متوقف شود یا کالایی نایاب شود، اتفاقاتی است که باید از بروز آن خودداری شود و وزارت صمت با اقتدار مانع از چنین اتفاقاتی شود.
روزنامه جوان ۲۹ آبان ماه گزارشی در خصوص تخلفات برخی از تولیدکنندگان لوازم خانگی منتشر کرد و در آن تأکید شد یک گروه صنعتی که با برندهای مختلفی لوازمخانگی تولید میکند، ماههاست تحویل کالا به مشتری را با تأخیر چند ماهه انجام میدهد. این تولیدکنندگان برای حفظ بازار خود فروش اقساطی ۱۰ ماهه با چک بانکی یا تسهیلات را ماههاست آغاز کردهاند. در فروش اقساطی هنگام عقد قرارداد تحویل ۳۰ روزه را متعهد میشوند، در صورتی که دو تا سه چک مشتری به صورت ماهانه پاس میشود، اما هیچ خبری از تحویل کالا نیست. یکی از نمایندگیهای فروش در این خصوص میگوید: «متأسفانه خلف وعده شرکت ما را در مقابل مشتری قرار داده و مشتری بدقولی در تحویل بموقع کالا را از چشم ما میبیند.» وی که نخواست نامش فاش شود، از روند تولید گلایه میکند و میافزاید: مطلع شدهایم کالایی که ما در نمایندگی میفروشیم، حتی تولید هم نشده، چه رسد به اینکه در ۳۰ روز تحویل مشتری شود. این وضعیت خلف وعده در فروش نقدی این گروه صنعتی نیز وجود دارد، به طوری که کالایی که پولش نقد گرفته میشود نیز با تأخیر ۴۰ تا ۵۰ روزه تحویل مشتری میشود و ادامه این روند موجب میشود اعتماد مصرفکننده سلب شود. در ادامه این تخلفات که همچنان ادامه دارد به انعقاد قراردادهای یک ماهه با کارمندان فروش نیز میتوان اشاره کرد. به عبارت دیگر تولیدکنندگانی که مدام از ایجاد شغل در مجموعه تولیدیشان آمار میدهند، به جای قراردادهای شش ماهه یا یک ساله، به صورت ماهانه با کارمندان بخش فروششان قرارداد امضا میکنند و سازمان تأمین اجتماعی و نهادهای نظارتی در مقابل این تخلفات آشکار سکوت اختیار کردهاند. ادامه این رویه، به سود صنعت لوازمخانگی و مصرفکنندگان نیست و باید وزارت صمت تدابیر جدیدی برای صنعت لوازمخانگی بیندیشد.
۳ شرکت تولیدی کالای تولیدیشان را گران کردند
در روزهای گذشته با ایجاد شوکهای روانی در بازار لوازم خانگی بعد از نوسانهای نرخ ارز، تولیدکنندگان باز هم قیمتهایشان را گران کردند. در این خصوص اکبر پازوکی، رئیس اتحادیه فروشندگان لوازم خانگی در گفتگو با نبض صنعت میگوید: شرکتها به شکل رسمی هیچگونه افزایش نرخی را اعمال نکردند و نتوانستند مجوز افزایش قیمت لوازمخانگی را از سازمان حمایت و سازمان صمت دریافت کنند. به گفته وی، تعدادی از شرکتها فروش را متوقف کردند و کالاها را نگه داشتند. برخی شنیدهها حاکی از این مهم است که چند نمایشگاه فروش لوازمخانگی در شیراز و تبریز از تحویل کالا پس از فروش امتناع کردند.
این فعال صنفی با اشاره به افزایش نرخ تعداد محدودی از تولیدات لوازمخانگی تصریح میکند: سه شرکت افزایش قیمت را اعمال کردند، اما هنوز لیست این شرکتها به دست اتحادیه نرسیدهاست.
رئیس اتحادیه فروشندگان لوازمخانگی بازار را آرام توصیف میکند و میافزاید: افت قدرت خرید مردم در تقاضا تأثیر مستقیم گذاشته و فروش حدود ۸۰ درصد افت کردهاست. از سوی دیگر فروش اینترنتی لوازمخانگی و عرضه این محصولات در فروشگاههای زنجیرهای بر روند فعالیت کاسبان این صنف تأثیر مستقیم گذاشتهاست.
وی کالاهای عرضهشده در فروشگاههای اینترنتی را کالاهای قاچاق میداند و میگوید: ۹۹ درصد از کالاهای قاچاق و فیک در این فروشگاهها عرضه میشوند و هیچ نهادی بر عملکرد آنها نظارت ندارد؛ در این شرایط اقتصادی دولت از کاسبان ۱۵ روزه مالیات را مطالبه میکند. به گفته این فعال صنفی، مردم برای خرید کالا از سامانه جامع گارانتی، کد شناسانه و کد رهگیری استعلام دریافت کنند اگر کالاهای در این سامانهها تعریف نشده باشد، کالای قاچاق محسوب میشود.
فقط ۳۰ درصد قطعات در داخل تولید میشود
پازوکی در پاسخ به این پرسش که نوسانهای نرخ ارز تا چه میزان در قیمت کالاهای تولید داخل تأثیر میگذارد، میگوید: مطابق با آمار انجمن لوازم خانگی از صددرصد کالاهای تولید داخلی ۳۰ درصد از قطعات آن در داخل کشور تولید میشود. وی با اشاره به ضعف قطعهسازی در صنعت لوازمخانگی میافزاید: اقدامات بنیادی برای توسعه صنعت لوازمخانگی انجام نشدهاست، برخی از تولیدکنندگان به این نتیجه رسیدند که بهتر است اقدام به تولید قطعات پلاستیکی کنند به عنوان مثال برای تولید یخچال ساید بای ساید حدود ۷۶۰ قطعه پلاستیکی نیاز است و متأسفانه تمام تولیدکنندگان توان تولید همه این قطعات را ندارند. این فعال صنفی با بیان اینکه شرکتهای دانشبنیان در زمینه تولید برد فعال نشدند، میگوید: برد از چین وارد میشود این در حالی است که در گذشته نمونه موتورهای ایتالیایی را در ایران تولید میکردیم، اما امروز از چین وارد میکنیم. پمپ ورودی و خروجی ماشین لباسشویی و ماشین ظرفشویی وارداتی است، از اینرو برای تولید این قطعات باید وزارت صمت از تولیدکنندگان داخلی حمایت کند.