دبيرخانه شوراي اطلاعرساني درباره اظهارات مشاور اقتصادي رئيسجمهوري در مورد ركود و در قالب مطلبي كه روي خروجي تلگرامي خود آورده با تيتر: «پاسخ به تحريف و تقطيع اظهارات مشاور اقتصادي رئيسجمهوري» نوشته است: هيچ شائبهاي در خارج شدن اقتصاد ايران از وضعيت ركودي وجود ندارد.
در ادامه اين متن آمده است: متأسفانه برخي از خبرگزاريهاي محترم، خبر سخنراني دكتر مسعود نيلي مشاور محترم اقتصادي رئيسجمهور را بهگونهاي منتشر كردند كه با مطالب بيان شده بعضاً تفاوتهاي اساسي داشت...
عمدهترين مطلبي را كه خبرگزاريها و روزنامههاي ذكر شده مانند نسيم، تسنيم، فارس، كيهان، جوان و... بر آن تكيه كردهاند اين جمله ساختگي است كه: «براي گذشتن از ركود به وجود آمده در دولت قبل، ۷ تا ۱۰ سال زمان نياز است كه حدود سه سال آن گذشته است.» اين رسانهها با مبنا قرار دادن جمله ذكر شده نتيجه گرفتهاند كه اظهارات مقامات كشور در زمينه خروج از ركود طي سه سال گذشته در تناقض با نظر مطرح شده توسط مشاور محترم رئيسجمهور بوده است.
به راحتي ميتوان دريافت كه نه تنها اساساً چنين جملهاي در سخنان جناب آقاي دكتر نيلي وجود نداشته بلكه اين رسانهها متأسفانه با اتكا به همين مطلب ساخته شده توسط خودشان، تحليلهايي را منعكس كردهاند و برخي از آنها، جداي از اتكاي به همان مطلب نادرست، از ادبيات غيرمحترمانه و خارج از شأن يك رسانه وزين نيز استفاده نمودهاند كه اي كاش چنين نميكردند و بگذارند كه حريمهاي اخلاقي حفظ شده و جامعه دچار خشونت كلامي نشود.
در اينجا لازم ميدانيم چند توضيح ضروري را با استناد به مطالب عنوان شده از سوي مشاور محترم اقتصادي رئيسجمهور در سخنراني مذكور ارائه نماييم و از تمام رسانهها بالاخص آناني كه با برداشت ناصحيح و بهكار بردن واژهها و الفاظ نامناسب، برخورد سليقهاي و كاملاً متضاد با قوانين و مقررات حاكم بر فرآيندهاي سالم اطلاعرساني نمودهاند، درخواست كنيم كه در جهت تنوير افكار عمومي و روشن شدن واقعيتها نسبت به انتشار آن اقدام نمايند.
از نظر مباني علمي، هرگاه «رشد» توليد ناخالص داخلي در دو فصل متوالي منفي شود، گفته ميشود كه اقتصاد وارد ركود شده و برعكس، دستيابي به «رشد مثبت» براي دو فصل متوالي به معني خارج شدن از ركود است. در صورتي كه تعداد فصول رشد منفي متعدد و عمق ركود نيز زياد باشد، «سطح» توليد ناخالص داخلي به مقادير قابل توجهي كاهش پيدا ميكند و اين باعث ميشود كه عليرغم ورود اقتصاد به دوره رشد مثبت و خروج كامل از ركود، زمان مورد نياز براي رسيدن به «سطح» درآمد سالهاي قبل از ركود طولاني شود.
بنابراين كاملاً امكانپذير است كه يك اقتصاد نه تنها از ركود خارج شده بلكه در وضعيت رونق هم بهسر ببرد اما هنوز به سطح توليد ناخالص داخلي سالهاي قبل از ركود نرسيده باشد. آمار رسمي كشور نشان ميدهد كه در اقتصاد ايران از بهار سال ۱۳۹۳، يعني دقيقاً همان زماني كه رئيسجمهور محترم در مشهد مقدس اعلام كردند، رشد مثبت اقتصادي تحقق يافته و از ركود خارج شده و در پايان سال ۱۳۹۵ نيز توليد ناخالص داخلي با نفت و بدون نفت، در قله تاريخي خود قرار گرفته است.
ارقام موجود نشان ميدهد كه رشد متوسط سالانه توليد ناخالص داخلي در فاصله سالهاي ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۵، برابر 4/6 درصد بوده و مؤيد اين واقعيت است كه هيچ شائبهاي در زمينه خارج شدن اقتصاد ايران از وضعيت ركودي وجود ندارد و نه تنها رشد مثبت را تجربه كردهايم بلكه از نظر سطح توليد ناخالص داخلي نيز خوشبختانه از مقدار قبل از ركود يعني پايان ۱۳۹۰، به ميزان محسوسي فراتر رفتهايم. اين نكته را هم لازم است اضافه كنيم كه بر اساس پيشبينيهاي قبلي، انتظار آن بود كه در اواسط سال ۱۳۹۷ به سطح توليد ناخالص داخلي سرانه سال ۱۳۹۰ برسيم و اين در حالي است كه به دليل رشد بالاي سال گذشته، اين پيشبيني در سال جاري به راحتي تحقق خواهد يافت.
در جوابيه مذكور آمده است: خانوارهاي شهري و روستايي، در فاصله سالهاي ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۲ با افت بزرگي در سطح رفاه مواجه شدهاند. از سوي ديگر، نمود خروج از ركود حتي در وضعيت درآمدي خانوارها از سال ۱۳۹۳ به بعد كاملاً مشهود است اما به رغم قرار گرفتن در مسير بهبود، به دليل افت شديد سطح رفاه در سالهاي وفور درآمدهاي نفتي، متأسفانه تا رسيدن به سطح رفاه سال ۱۳۸۶ فاصله زياد است و اين نكتهاي است كه توسط مشاور اقتصادي رئيسجمهور در زمينه محدوديت تقاضاي صنعتي مورد تأكيد قرار گرفته و از سوي برخي رسانهها به معني تداوم ركود انعكاس پيدا كرده است.
در حالي كه همانطور كه قبلاً توضيح داده شد، پايينتر قرار داشتن نسبت به سال ۱۳۸۶ به هيچوجه به معني قرار داشتن در شرايط ركودي نيست. اين مطلب را از آنجا كه بسيار ابتدايي است، مطمئناً خبرنگاران محترم اقتصادي اين خبرگزاريها نيز به آن وقوف دارند اما چه ميشود كرد كه سياست و دعواهاي حاكم بر آن نه تنها منطق بلكه انصاف را هم از ميدان به در كرده است.
