هر روزه صدها خودرو شمارهگذاري شده به شهر افزوده ميشود. اين رويداد در حالي در شهرها تكرار ميگردد كه بهار با طراوت، سبزي و شادابي خود به پايان راه رسيده است اما معابر شهري پر از خودروهاي رنگ وارنگ شده است و به جاي ترافيك انسان محور درگير ترافيك خودرو محور شدهايم و اقدامات صورت گرفته همچون خروج خودروهاي فرسوده و توسعه شبكه حملونقل عمومي به كندي پيش ميرود و اقدامات صورت گرفته با توجه به افزايش و تراكم جمعيت شهري بسيار ناچيز است. در اين زمينه به گفته معاون حملونقل و ترافيك شهرداري خيابانهاي شهر معابر عمومياند نه ملك شخصي. بنابراين لازم است تا اقدامات مديريت شهري و ساير دستگاههاي شهري به سوي شهر انسان محور سوق داده شود تا شهروندان از شر شهر خودرو محور خلاص شوند.
بيتوجهی به ترافيك انسان محور به دليل اهميت موضوع شهر انسان محور موضوع چندي پيش در صفحه شهري مورد توجه قرار گرفت ولي به خاطر كندي در اهتمام به اين موضوع مهم باز هم موضوع از زوايايي مختلف مورد توجه قرارگرفت. بر اين اساس در حالي كه معابر شهري رو به گسترش است و شاهراههاي حياتي در تمام جهتهاي شهري از شمال به جنوب گرفته تا شرق به غرب و بالعكس در حال احداث است، معابر جديد شهري در كمترين زمان ممكن به دليل شيوههاي نادرست استفاده از خودرو به سرعت زير بار ترافيكي رفته و اشباع ميشود و باز هم تكرار قصه كهنه و دراز بار سنگين ترافيكي كه براي رانندگان و سرنشينان اتومبيلها جز غصه چيزي به همراه ندارد و زنجيرهاي از خودروها پشت سر هم صف ميكشند تا شايد روزنهاي براي عبور باز شود.
بر اين اساس با آنكه همه ما با ترافيك (آمدوشد) سر و كار داريم اما كمترين اهتمام را در رعايت قوانين ترافيكي به كار ميبنديم. اكثر شهروندان به داشتن وسيله نقليه علاقه دارند و در اين ميان استفاده از معابر شهري را حق مسلم خود ميدانند. از معابر شهري استفاده ميكنند بدون آنكه به هويت ترافيكي كه همان انسان است توجه كنند.
خيابانهاي شهر معابر عمومياند در كشور ما يك بعد كه همان خودرو است رشد ميكند و بعد ديگر آن يعني فرهنگ ترافيك از آهنگ رشد بسيار كمتري برخوردار است. در يك نگاه دقيق ميتوان دريافت اگر در بحث ترافيك انسانمحور ترافيك (آمدوشد) در نظر گرفته شود، اين انسان است كه ميتواند به ترافيك و مسائل آن هويت بخشد و لازمه اين نگاه آن است كه از ساير پتانسيلهاي موجود بيشتر استفاده شود. در اين زمينه معاون حملونقل و ترافيك شهرداري تهران با اعلام اينكه به دليل وجود بازار و بسياري از دستگاههاي دولتي در محدوده مركزي شهر، تمايل سفر به اين محدوده بسيار بيشتر از مناطق ديگر است و براي همين، محدوديتهايي براي ورود و تردد خودروها در مركز شهر پيشبيني شده، ميگويد: واقعيت اين است كه هر خودروي شخصي كه وارد اين محدوده ميشود، عارضهاي بر شهر وارد ميكند و براي جبران اين عوارض، از سال 1359 و با تصويب شوراي انقلاب طرحي موسوم به طرح ترافيك در تهران مورد اجرا گذاشته شد.
سيدجعفر تشكري هاشمي در خصوص فروش طرح ترافيك روزانه و هفتگي ميافزايد: ارزيابيهاي ما نشان داده از يكسو، نبايد اجازه دهيم ظرفيت ورود به محدوده طرح ترافيك از حد معيني عبور كند و از سوي ديگر، ضرورت ايجاب ميكند افرادي كه به دلايل مختلف همچون استفاده از خدمات درماني، لزوماً در ايام خاصي از سال چارهاي جز ورود به محدوده طرح ترافيك را ندارند. بر اساس سازوكار واگذاري طرح ترافيك، در گذشته تنها بر اساس اولويت به تعداد محدودي ميتوانستيم مجوز يكساله بدهيم و ساير متقاضيان اجازه پيدا نميكردند حتي براي يك روز از اين امكان برخوردار شوند.
معاون شهردار تهران با اشاره به اينكه براي 9 ميليون شهروندي كه در تهران زندگي ميكنند، نميتوان به دلخواه يك نسخه واحد پيچيد و براي انجام هر اقدام و اجراي هر پروژهاي، بايد ارزيابي اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي انجام داد، تأكيد ميكند در اين ميان، در مدرنسازي شهر نبايد پيشينه فرهنگي و گذشته تاريخي شهر فراموش شود كه خوشبختانه اين موضوع در تهران مورد توجه قرار گرفته و تأكيد شهردار تهران بر حفظ و احياي هسته مركزي شهر نيز مؤيد همين موضوع است.
وي با بيان اينكه مديريت شهري اعتقاد دارد افرادي كه از وسايل نقليه عمومي استفاده ميكنند، نسبت به افرادي كه از وسيله نقليه شخصي استفاده مينمايند، اولويت دارند و اصولاً رويكرد ارجحيت حقوق اكثريت بر حقوق اقليت بايد به يك فرهنگ عمومي در جامعه ما تبديل شود، ميگويد: معابر عمومي و خيابانهاي شهر به اصطلاح شارع عام و متعلق به عموم مردم هستند و ملك شخصي كسي نيستند كه صاحبان برخي مشاغل بخواهند از اين معابر به صورت اختصاصي استفاده كنند.
شهر انسانمحور به جاي شهر خودرومحور معاون شهردار تهران با اعلام اينكه احداث هر پيادهراه، هر خط BRT و هر مسير مترو، سبك جديدي را در زندگي مردم ايجاد ميكند و ممكن است برخي نوسانات را براي بعضي مشاغل به همراه داشته باشد، معتقد است هر تغييري ابتدا با مقاومتهايي رو به رو است و به عنوان مثال، اجراي اولين خط بيآر تي در مسير خيابان انقلاب اسلامي با مخالفت گستردهاي مواجه شد يا زماني كه قصد داشتيم پيادهروهاي بازار را سنگفرش كنيم، بسياري از كسبه از اين اقدام ناراضي بودند اما در حال حاضر، خط يك BRT با استقبال غيرقابل پيشبيني شهروندان روبهرو شده و امروز، هم بازاريان و هم مراجعهكنندگان به بازار از پياده راهسازي در اين محدوده رضايت دارند.
مهندس تشكري هاشمي با تأكيد بر اينكه اصولاً ما بايد نوع نگاه خود را كه يك قرن بر اساس «شهر خودرو محور» استوار بوده به سمت و سوي «شهر انسان محور» تغيير دهيم، ميگويد: اگر نگرش خود را نسبت به شهر عوض كنيم، آن موقع به جاي اينكه در مقابل انضباطبخشي و ساماندهي نقاط آشفته و شلوغي همچون ميدان امام حسين (ع) مقاومت نماييم، از اجراي طرحهاي توسعهاي كه هدف از اجراي آنها نظم دهي و سامان بخشي به شهر است، استقبال ميكنيم.
