
ازديرباز مطبوعات در كشور به عنوان يكي از مهمترين منابع اطلاع رساني به شمار مي رفت. هرچند با همه گير شدن راديو وتلويزيون درسالهاي اخير، اينترنت وانواع سايت ها، خبرهاي مورد نياز را به صورت لحظه اي براي علاقمندان اطلاع رساني مي كنند، در حالي كه برخي ها مدعي شدند كه دوران مطبوعات روبه افول است ،اما گذرزمان اثبات كرد كه هيچ چيزي نمي تواند جاي روزنامه را بگيرد.با وجود اينكه در حال حاضر درخيلي از مناطق جهان، دسترسي به انواع روزنامه ومجلات بسيار آسان وراحت است ،اما نبود برخي از زير ساخت ها ازجمله هزينه هاي بالاي توليد وتوزيع دركشور موجب شده تا برخي از استانها در خصوص کمبود رسانه هاي مطبوعاتي گله مند باشند.
******
توزيع نامناسب ،دركنار بالابودن هزينه ها وصرفه اقتصادي نداشتن وعدم حمايت هاي لازم از سوي وزارت ارشاد وشهرداري ها ،سبب شده تا در برخي از استان هاي كشور اثري از كيوسك هاي مطبوعاتي وجود نداشته باشد كه مي توان به عنوان نمونه به برخي استانهاي كشورازجمله سيستان وبلوچستان، زنجان وچهارمحال وبختياري اشاره كرد. هرچند در سالهاي اخير دولتها، قول هاي مساعدي دراين زمينه حل مشكلات داده اند، اما گذر زمان نشان داد كه اين حمايتها تنها در حد حرف بوده وهيچگاه به مرحله اجرا نرسيده است.
نگاهي به مشكلات توزيع روزنامه در كشور
بررسي ها نشان مي دهد در چند سال اخيربه شدت هزينه هاي توزيع وارسال نشريات افزايش پيدا كرده اين درحالي است كه مطبوعات هرچند سال يكبار وآن هم به ميزان اندكي مي توانند قيمت نشريات خودرا بالاببرند.پولاد مسعودي كه سابقه 20ساله در زمينه توزيع مطبوعات در سطح استان كشور دارد ودر كنار آن در زمينه مشكلات چاپ روزنامه ونشريات نيز دستي بر آتش دارد دراين خصوص به "جوان" مي گويد:درحالي كه هرساله هزينه كاغذ، چاپ وحقوق اهالي مطبوعات وكارگران چاپخانه افزايش پيدا مي كند، اما قيمت روزنامه ها همچنان ثابت است واين موضوع موجب شده تا صاحب نشريات به سختي وبا اندك كمك وزارت ارشاد روي پاي خود بايستند .وي مي افزايد :يكي از مشكلات نشريات كشور بالارفتن هزينه هاي پستي وتوزيع روزنامه ها به مراكز استانها ودرنهايت ارسال آنها به شهرهاي مختلف است كه در چند سال اخير صد درصد افزايش پيداكرده است.مسعودي ادامه مي دهد:از آنجا كه درآمد آگهي ها نقش قابل توجهي را در كاهش هزينه مطبوعات دارد، لذا توزيع عادلانه آنها مي تواند كمك خوبي به سرپا ماندن آنها وكمر شكن شدن هزينه ها باشد،اماتوزيع ناعادلانه آگهي ها دربين نشريات ازسوي ادارات ارشاد وسازمانها موجب شده تا تنها برخي ازمطبوعات بتواند از اين موقعيت استفاده كنند وحتي باوجود قول هايي كه معاونان مطبوعاتي دولت ها دراين رابطه وپرداخت يارانه هاي حمايتي دادند، اما اين موضوع هيچگاه تحقق نيافته است.وي به عنوان نمونه به قول هاي حسين انتظامي معاون مطبوعاتي دولت يازدهم اشاره مي كند كه تا كنون محقق نشده است.
نبود يا كمبود كيوسك هاي روزنامه فروشي در برخي استانها
اصلي است كه مي گويد "اگر بهترين كالارا توليد كني ،اما محلي براي عرضه آن نداشته باشي محكوم به شكست خواهي بود" اين موضوع در خصوص مطبوعات صدق مي كند.متاسفانه يكي از مشكلاتي كه مطبوعات چاپي كشور از نبود آن رنج مي برند ،بحث كمبود يا نبود كيوسك هاي مطبوعاتي در استانهاي كشور است ، چرا كه هزينه آنها بالابوده واگر صاحبان آنها بخواهند اين مكانها را تنها به فروش نشريات اختصاص بدهند نه تنها سودي عايدشان نخواهد، بلكه بايد هزينه دكه را ازجيبشان بدهند.بررسي ها نشان مي دهند دربرخي استانها يا كيوسك مطبوعاتي وجود ندارد يا تعداد انها بسيار اند ك است وروزنامه ها دركنار خيابان و در يك زمان محدود به فروش مي رسد .پولاد مسعودي دراين رابطه مي گويد:از آنجا كه هرساله براي سركشي از نمايندگي روزنامه ها به استانها سفر مي كنم واز نزديك با اين مشكلا ت آشنا هستم بايد اعتراف كنم، در برخي مناطق كشور،مانند ياسوج، ايلام، لرستان، كيش،بوشهر،هرمزگان،كردستان،سيستان وبلوچستان ،خراسان شمالي ،گلستان وزنجان، يا فاقد دكه روزنامه فروشي هستند ويا اگردارند تعداد آنها در حد يك يا دوكيوسك است.
علي پورگزي نيز يكي از دكه داران قديمي مطبوعات بوشهر در اين رابطه مي گويد:متاسفانه فروش نشريات به تنهايي براي دكه داران سود آنچناني ندارد، به همين خاطر آنها مجبورند در كنار فروش انواع واقسام نشريات،اجناس مختلفي ازجمله سيگارومواد خوراكي وغيره را نيزعرضه كنند.وي مي افزايد : اين درحالي كه بارها اعلام شده كه كيوسك داران بايد تنها نشريات راعرضه كنند وحق عرضه اجناس ديگر را ندارند واين موضوع سبب شده تا كمتركسي حاضر شود سرمايه خودرا براي خريد ويا اجاره كيوسك هاي مطبوعات به خطر اندازد، چرا كه فروش نشريات به تنهايي سودآور نيست.پورگزي ادامه مي دهد:شايد سوال شود پس چرا كيوسك هاي هاي مطبوعاتي اقدام به فروش اجناس ديگر مي كنند كه بايد گفت فعلا با اين موضوع با اغماض برخورد مي شوداما اگر قرار باشد اين قانون اجرايي شود مطمئن باشيد اكثر كيوسك هاي مطبوعاتي تعطيل خواهند شد.اما برخي دكه داران به غير ازاين مشكلات، ماليات واجاره بالاي كيوسك هاي مطبوعاتي را ازعلل استقبال نكردن از كيوسك داري اعلام مي كنند.پورگزي دراين خصوص مي گويد: موقعيت وجايگاه اين كيوسك ها تاثير بسياري در بالارفتن اجاره بها وپرداخت ماليات دارد از اين رو هرچقدر هم كه فروش شما زياد باشد، پرداخت بالاي اين هزينه باعث مي شود كه كمترين سود نصيبتان شود كه بايد براي حل اين مشكلات چاره انديشي شود.وي بهترين راهكار براي حل اين مشكل را، معافيت هاي مالياتي وپرداخت يارانه مي داند ومي افزايد: مسئولان فرهنگي اگر مي خواهند استقبال از نشريات بالا برود بايد ابتدا به فكر حل مشكلات باشند.
جولان مطبوعات خارجي در مناطق بيگانه
درحالي كه در چند سال اخير، چاپ انواع روزنامه ها ومجلات كه متناسب با سليقه وعلاقه همه افراد جامعه است سبب شده تا نياز افراد به اينگونه رسانه ها بيش از پيش باشد اما خيلي از مناطق كشورازاين مزايا محرومند .درحالي كه نبود اينترنت وعدم دسترسي به سايت ها وخبرگزاري ها در مناطق محروم ومرزي موجب شده تا مردم اين استانها به شدت نيازمند مطبوعات ونشريات چاپي داخلي باشند ،اما مشكلاتي ازقبيل ، دوربودن ازمحل چاپ نشريات و هزينه هاي بالاي ارسال، موجب شده تا اين مناطق ازدست يابي به مطبوعات ونشريات داخلي به شدت محروم باشند ودرعوض نشريات خارجي وبعضا معاند به راحتي دراين مناطق جولان داده وبه مردم اين استانها خوراك فكري بدهد. هرچند عزم ملي براي بالابردن ميزان مطالعه كتاب در كشور وجود دارد وهرساله باپرپايي انواع واقسام نمايشگاهها خريد كتاب تخفيفات وتسهيلات قابل توجهي از سوي وزارت ارشاد دراين زمينه دراختيارعلاقمندان گذاشته مي شود لذا جاي دارد در خصوص بالابردن ميزان علاقمندي به خريد نشريات نيز اقدامات جدي انجام پذيرد.هرچند تا كنون وزارت ارشاد درخصوص طرح هاي حمايتي از نشريات اقدامات خوبي را ازجمله تخفيفات 50درصدي را در برخي استانهاي كشور ازجمله آذربايجان شرقي ، تهران وهرمزگان انجام داده اما جاي دارد اين طرح در ساير مناطق كشور مخصوصا استانهاي محروم كه به شدت نيازمند خوراك فكري هستد اجرايي شود.