هنوز هم دولتمردان به فكر آن دلارهاي نفتي با بشكه 120 دلاري هستند. اگر نيك به گفتههاي معاون اول رئيسجمهور در روزهاي گذشته نگاه كنيم به خوبي درمييابيم كه نه فقط حس مالكانه به درآمدهاي نفتي در ايشان رسوخ كرده بلكه عمق استراتژيك ايشان نيز مبتني بر دلارهاي نفتي است. گويي اكنون كه درآمدهاي نفتي با كاهش قيمت نفت در دسترس نيست كاري به جز بغل گرفتن زانوي غم در ميان دولتمردان وجود ندارد.
اين در حالي است كه تنشهاي منطقهاي تلاش مضاعف و برنامهريزيهاي جديتر را در حوزه اقتصادي به ما گوشزد ميكند.
در يادداشت قبلي اشاره كرديم كه نبايد دولت فرصتها را به بهانه انتظار براي اجراي برجام يا انتخابات مجلس از دست بدهد و سپردن آینده يك ملت و كشور به دست سرنوشت كاري خطرناك است، اما اكنون در اين يادداشت و با توجه به حوادث چند روز اخير تأكيد ميكنيم كه تغيير رويكرد تقابل كشورها در مرحلهاي جديد قابل بررسي است و چنانچه بخواهيم همچنان در عرصه اقتصادي زانوي غم بغل بگيريم، حاصلي جز تضعيف بيشتر بنيه كشور نخواهد داشت، بنابراين دروننگري در اقتصاد به طور ويژه بايد در دستور كار قرار گيرد.
نگاهي به روند تغيير تقابل كشورها به خصوص در منطقه خاورميانه كه مهمترين و سختترين آن در جريان تحريمها از سوي غرب با ما به اجرا درآمد، نحوه تقابل كشورها را به مرحله غيرنظامي ارتقا داد كه البته اين يادداشت به منزله بيتوجهي به توان افزايش توان نظامي نيست، اما تأكيد جدي بر مسئله اقتصاد مقاومتي است؛ اقتصادي كه با زانوي غم در بغل گرفتن كاملاً در تضاد است و بايد بسيار بيشتر از حرف زدن در سخنرانيها و سمينارها اقتصاد مقاومتي را جدي گرفت.
بعد از تجربه سخت تحريمها كشورها با الگوگيري از اين روش ديگر به راحتي وارد تقابل نظامي نميشوند اما به مراتب ضربات سختتري را بر پيگيري اقتصادي و رفاه اجتماعي كشورهاي مقابل ميزنند كه جديدترين اين تقابل، روابط دو كشور روسيه و تركيه است. تقابل اين دو كشور نشان داد كه امروزه حتي رويكردهايي كه ميتواند به برخورد نظامي منجر شود نيز با مكانيزم جديد پيشگفته قابل تغيير است، آنچنان كه روسيه بهرغم برتري نظامي در پاسخ به حمله تركيه به هواپيماي نظامي روسيه تنبيههاي اقتصادي را در دستور كار خود قرار داد و برآوردهاي مالي از اين تنبيهات در نظر گرفته شده براي تركيه رقمي حدود 17 ميليارد دلار است.
به عبارت بهتر تغيير رويكرد در عرصه بينالمللي به جاي برخوردهاي نظامي، به جنگهاي اقتصادي و تحريمها تغيير كرده و از اينرو اقتصادهايي كه تابآوري كمتري دارند، بيشتر ضرر ميكنند و حتي احتمال شكست را نيز ميتوان براي آنها متصور شد.
خوشبختانه كشور ما با پشت سر گذراندن شرايط سخت تحريمهاي همهجانبه و همكاريهاي ناجوانمردانه عربستان در اين عرصه به خوبي توانست با همراهي مردم با حاكميت در اين عرصه كارنامهاي قابل قبول و در حد از خودگذشتگيهاي دفاع مقدس به ثبت برساند، اما اين اقدام حاصل عملياتي بود كه دولت در آن نه در نقش يك بخش مهم منفعل و مأيوس كه در نقش همرزم جدي نقشآفريني كرد. از اينرو است كه با پيشبيني شرايط احتمالي پيشرو، دولت و مردم بايد خود را براي شرايط سختتر و پيچيدهتري آماده كنند كه از يكسو قيمت نفت كاهش يافته و در عين حال تنشهاي جدي با بزرگترين رقيب خود در منطقه و بازار جهاني نفت دارد.
آيا دولت آمادگي لازم را براي شرايط سختتر آماده كرده است و حتي قادر به طراحي تقابل با كشورهاي متخاصم به شيوه نوين است؟ آيا اكنون وقت ورود عملي و جديتر به اقتصاد مقاومتي به عنوان يك استراتژي بلندمدت نيست؟ يا همچنان ما شاهد سخناني از اين دست خواهيم بود كه «اجراي اقتصاد مقاومتي در شرايط پساتحريم راحتتر دنبال خواهد شد» و...
گروه اقتصادی روزنامه جوان... 
