چند وقتي است كه بحث متكديان، دورهگردها، كارتنخوابها و كودكان كار و معتادان دست به دست بين سازمانها و نهادهاي مختلف ميگردد تا معلوم شود نهايتاً چه كسي مسئول جمعآوري و ساماندهي آنهاست. با اينكه طي چند ماه اخير اكثر رسانهها به موارد متعددي از پاتقهاي اين گروههاي خاص اشاره كرده و به تأثيرات منفي حضور آنها در سطح شهر پرداختهاند اما هنوز معلوم نيست چرا به صورت عملي كسي وارد ميدان نشده و كماكان هر سازمان و نهادي ترجيح ميدهد به جاي راهكار دادن، انگشت اتهام و مسئوليت را به طرف ديگري بگيرد.
در همين راستا، روز گذشته قائممقام دبيركل ستاد مبارزه با مواد مخدر در شرايطي گفت «بناست شهرداري تهران فضاي فيزيكي براي نگهداري معتادان متجاهر با ظرفيت 6 هزار نفر مهيا كند» كه مديرحقوقي سازمان رفاه شهرداري تهران از پاي كار نبودن سازمانهاي مختلف در خصوص جمعآوري آسيبديدگان اجتماعي همچون متكديان و كودكان كار و معتادان گلايه كرد.
قائممقام دبيركل ستاد مبارزه با مواد مخدر درباره آخرين وضعيت آمادهسازي كمپهاي ترك اعتياد ماده 16 كه شهرداري تهران در قبال آن تعهداتي را پذيرفته است، گفت: «مسير آمادهسازي كمپها مسير كندي است به همين خاطر از شهرداري تقاضا كرديم اين روند سرعت بگيرد. معضل آسيبهاي اجتماعي به ويژه «ولگردان معتاد» ايجاب ميكند كه ما سريعتر دست به كار شويم و نسبت به ساماندهي آنها اقدام كنيم.» عليرضا جزيني با بيان اينكه بناست شهرداري تهران فضاي فيزيكي براي 6 هزار نفر مهيا كند، ادامه داد: «تاكنون افزايش 2 هزار و 500 نفري ظرفيت مراكز ماده 16 محقق شده است. براي زنان كارتنخواب معتاد نيز در آينده فضايي با ظرفيت 500 نفر ايجاد خواهد شد.» اما نكته حائز اهميت اين است كه باز هم ايجاد فضايي براي نگهداري زنان كارتنخواب به آينده موكول شد و برخي اظهارات نيز حكايت از ناكارآمدي مراكز ماده 16 و عدم تمايل براي ايجاد آنها از سوي شهرداري دارد.
17 سازمان بدون كمترين خروجيقانون در بحث حمايت از آسيبديدگان 17 نهاد و سازمان را دخيل كرده. دخالت و مسئوليتي كه گويي بار اجرايي ندارد و هيچ يك از آنها حتي به روي خودشان هم نميآورند كه نامشان در ليست قرار دارد.
در همين رابطه مدير حقوقي سازمان رفاه شهرداري تهران با انتقاد از پاي كار نبودن سازمانهاي مختلف در خصوص جمعآوري آسيبديدگان اجتماعي در واكنش به برخي اظهارنظرها درباره جولاندادن و رها شدن مجدد متكديان و كودكان كار در كوچه و خيابان و اماكن عمومي به سازمانها و نهادهايي كه مسئول همكاري براي جمعآوري اين افراد هستند اشاره كرد و گفت:«به ترتيب سازمانهايي كه در قانون براي آنها وظايفي در نظر گرفته شده است، از وزارت آموزش و پرورش، ناجا، قوه قضائيه، وزارت رفاه، وزارت بهداشت، سازمان بيمه سلامت، سازمان تأمين اجتماعي، صدا و سيما، جمعيت هلال احمر، مرجع ملي كنواسيون حقوق كودك، وزارت كشور، بهزيستي، وزارت اقتصاد و دارايي، سازمان رفاه، خدمات و مشاركتهاي اجتماعي شهرداري، سازمان زندانها و كميته امداد نام برده شده است.»
مهدي مقسومي با بيان اينكه بر اساس ماده 6 آئيننامه جمعآوري متكديان، سازمان بهزيستي مسئوليت نگهداري افراد بيسرپرست و ناتوان و معلول و آموزش آنها را بر عهده دارد، ادامه داد: «ذيل همين ماده ايجاد پوشش حمايتي لازم براي افراد فوقالذكر تا زمان بازگشت به زندگي از اختيارات بهزيستي است.»
وي با عنوان كردن اين مطلب كه تأمين امكانات براي ساماندهي آسيبديدگان اجتماعي همچون كودكان كار برعهده شهرداري است، تصريح كرد: «شهرداري تهران ساختمان و زيرساختهاي مورد نياز بهزيستي و ديگر دستگاهها را فراهم ميكند.» به هر حال 17 سازمان و نهاد مسئول رسيدگي و سازماندهي آسيبهاي اجتماعي هستند و اين وضع خيابانها و پاركهاي پايتخت است. شايد قبل از پرداختن به اين آسيبديدگان بهتر باشد يكبار ديگر سازمانها وظايفشان را مرور كنند تا بهتر بدانند اين شرايط، محصول چيست؟
