حالا كه خود امام نيست تا اين سؤال را از او بپرسيم، حالا كه امام به خواب خيليها ميرود! هرچه واقعيتها تاريخي ميشوند و زمان بر آنها ميگذرد و ازشان فاصله ميگيريم، پيداكردن تصوير حقيقي دشوارتر ميشود. روايتها و تحليلهاي مختلف و متفاوت مطرح ميشود. هركسي از زاويه خودش و از دريچه منافع خودش آن واقعيت را تحليل ميكند.
تصوير ذهني ما از خيلي واقعيتها – خاصه انقلاب اسلامي و امام- مخدوش است و نادقيق و كج و معوج. ما عادت داريم به پذيرش كليشهها. فهم ما– به تعبيري- تلويزيوني است و شبيهسازيشده. همه ما بارها از قول امام شنيدهايم كه «انقلاب ما انفجار نور بود». شنيدهايم و باور كردهايم. يك درصد هم احتمال ندادهايم كه شايد اين جمله را ياسر عرفات گفته باشد در وصف انقلاب اسلامي. اين مخدوشسازي تصوير ذهني ما از انقلاب اسلامي و انديشههاي امام يك صورت ندارد. سادهترينش مثال بالا بود كه در آن، جملهاي به امام نسبت داده شده كه هيچوقت امام آن را نقل نكرده است. در حالتهاي پيچيدهتر ممكن است جملههاي امام نقل شود، اما بدون در نظر گرفتن چارچوب انديشههاي امام تا معنايي غير از آنچه امام مراد داشته، مصادره شود.
كليدواژه يا نقطه كانوني انديشه امام كه بايد براي پيدا كردن فهمي واقعي از امام به آن توجه كرد، چيست؟ با كدام عينك و كدام زاويه ديد، تصوير واقعيتري از امام و انديشههايش به ما ميدهد؟
«اولين و اصليترين نقطه در مباني امام و نظرات امام، مسئله «اسلام ناب محمدي» است؛ يعني اسلام ظلمستيز، اسلام عدالتخواه، اسلام مجاهد، اسلام طرفدار محرومان، اسلام مدافع حقوق پابرهنگان و رنجديدگان و مستضعفان. در مقابل اين اسلام، امام اصطلاح «اسلام امريكايي» را در فرهنگ سياسي ما وارد كرد. اسلام امريكايي يعني اسلام تشريفاتي، اسلام بيتفاوت در مقابل ظلم، در مقابل زيادهخواهي، اسلام بيتفاوت در مقابل دستاندازي به حقوق مظلومان، اسلام كمك به زورگويان، اسلام كمك به اقويا، اسلامي كه با همه اينها ميسازد. اين اسلام را امام نامگذاري كرد: اسلام امريكايي.»
اينها بخشي از صحبتهاي رهبر معظم انقلاب است در 14 خرداد 89. اين جملهها پشت جلد كتاب «جدال دو اسلام» منتشر شده است. كتابي كه گزيده جلد 21 صحيفه امام است –يعني صحبتها و تقريرات سالهاي پاياني عمر امام- كه بررسي نگاه امام به اسلام ناب و تقابلش با اسلام امريكايي است.
كليدواژه اسلام ناب و اسلام امريكايي در آراي امام- خصوصاً جلد 21- به وفور به چشم ميخورد. چه در پيام سالگرد كشتار خونين مكه و قبول قطعنامه 598 كه مؤلفههاي اسلام امريكايي را برميشمرد: «از يك طرف اسلام اشرافيت، اسلام ابوسفيان، اسلام ملّاهاي كثيف درباري، اسلام مقدسنماهاي بيشعور حوزههاي علمي و دانشگاهي، اسلام ذلت و نكبت، اسلام پول و زور، اسلام فريب و سازش و اسارت، اسلام حاكميت سرمايه و سرمايهداران بر مظلومين و پابرهنهها و در يك كلمه «اسلام امريكايي» را ترويج ميكنند...»
چه در وصيتنامه سياسي، الهي و چه در منشور روحانيت. امام در نامهاي كه براي تعيين رئيس سازمان تبليغات نوشتهاند، رسالت آن سازمان را اينگونه مشخص كردهاند: «چارچوب اسلام ناب محمدى كه ترسيم قهر و خشم و كينه مقدس و انقلابى عليه سرمايهدارى غرب و كمونيسم متجاوز شرق است و نيز راه مبارزه عليه ريا و حيله و خدعه را به مردم و به خصوص جوانان سلحشورمان نشان دهيد.»
جدال دو اسلام آيينهاي است براي انعكاس نگاه امام به اين دو مؤلفه اصلي در انديشههاي ايشان. مزيت نسبي كتاب علاوه بر اين مسئله، اين است كه در ستونهاي خالي كنار هر صفحه جملههاي خاصتر و مرتبطتر امام با اين دو مفهوم انتخاب شده است كه خواندن آنها به پيدا كردن فهمي اجمالي از كتاب و ترغيب شدن به خواندن متن كامل صحبتها كمك ميكند.
كتاب دو فصل دارد كه فصل اول شامل پنج مقاله و گفتوگو درباره نگاه امام به جدال اسلام ناب و اسلام امريكايي و فصل دوم كه گزيده جلد 21 صحيفه امام است. «جدال دو اسلام» به كوشش انجمن فرهنگي، هنري شهيد بهروز محمدي و نشر معارف منتشر شده است.
