وقتي مرگ و زندگي در ميان است، افراد حاضرند براي زنده ماندن هر كاري انجام دهند. اينجاست كه پاي قاچاقچيان اعضاي بدن به دلالي مرگ و زندگي باز ميشود. اين بار بنا به اظهارات رئيس هيئت مديره انجمن حمايت از بيماران كليوي ايران، بر اساس گزارشهاي رسيده به اين انجمن عدهاي از طريق كردستان براي فروش كليه خود به خارج از كشور اعزام ميشوند. حالا مديركل دفتر خدمات بيمارستاني و مديريت باليني وزارت بهداشت از ايجاد شبكه فراهمآوري اعضاي پيوندي براي ثبت مستند و دقيق پيوندها خبر ميدهد؛ شبكهاي كه ميتواند بخشي از مشكلات اين بخش را كاهش دهد.
چند ماه پيش بود كه خبر دستگيري يك باند قاچاق اعضاي بدن انسان توسط وزارت اطلاعات رسانهاي شد تا سندي بر فعاليت اين قبيل باندها در داخل كشور باشد. ماجراي پيوند كليه ايراني به غير ايراني در يكي از بيمارستانهاي تهران باعث شد شوراي پيوند وزارت بهداشت تشكيل جلسه دهد و به طور جدي به بحث وارد شود. حالا اما در هفته حمايت از بيماران كليوي و در آستانه 22 اسفندماه روز جهاني كليه فعاليت يك باند قاچاق ديگر رسانهاي شده است. به گفته مصطفي قاسمي، رئيس هيئت مديره انجمن بيماران كليوي ايران گزارشها به اين انجمن حاكي است كه عدهاي از طريق كردستان براي فروش كليه خود به خارج از كشور اعزام ميشوند. سيداحمد تارا، مديركل دفتر خدمات بيمارستاني و مديريت باليني وزارت بهداشت، درمان و آموزشي پزشكي هرچند اين خبر را تأييد يا تكذيب نميكند اما از ايجاد شبكه جديد فرآهمآوري اعضاي پيوندي در كشور خبر ميدهد؛ شبكهاي كه قرار است براي ثبت مستند و دقيق پيوندها و تسريع در فرآيند پيوند ايجاد شود.
۵ تا ۱۰ درصد بيماران دياليزي در معرض مرگ كليهها حجم زيادي از بدن انسان را به خود اختصاص ندادهاند با وجود اين سلامت و ادامه زندگي افراد با سلامت اين عضو ارتباطي تنگاتنگ دارد. اين در حالي است كه بنا به تأكيد رئيس انجمن نفرولوژي ايران، بيماريهاي كليوي در كشورمان شيوع بالايي دارد، به گونهاي كه از هر ۱۰ ايراني يك نفر دچار اين عارضه است. مديركل دفتر مديريت بيمارستاني وزارت بهداشت نيز با اشاره به حضور 50 هزار بيمار داراي نارسايي كليوي در كشور ميافزايد: سالانه ۱۰ تا ۱۲ درصد به بيماران مبتلا به نارسايي پيشرفته كليه در كشور افزوده ميشود و با تعداد 50 هزار بيمار فعلي و پيشبيني رشد آن در سال 1400 تعداد اين بيماران به 90 هزار نفر ميرسد. به گفته وي اين مسئله هزينه زيادي به كشور تحميل خواهد كرد چراكه هزينه يك سال 28 هزار بيمار دياليزي هزار و 500 ميليارد تومان است. تارا با اشاره به اينكه آمار دقيقي از ميزان مرگ و مير بيماران كليوي وجود ندارد، ميافزايد: ۵ تا ۱۰ درصد بيماران دياليزي ممكن است در سال فوت كنند.
آمار مرگ و مير اعلام شده از سوي وي بيشتر ميتواند به ماجراي خريد و فروش و دلالي براي كليه موضوعيت دهد. حالا بنا به تأكيد مديركل دفتر مديريت بيمارستاني وزارت بهداشت اين وزارتخانه با بسته جديد پيوند اعضا تلاش دارد پوشش بيشتري را براي انجام و فرآوري عضو، زمان رسيدن، انجام اعمال جراحي و وجود بخشهاي مرتبط براي پيوند اعضا فراهم كند.
به گفته تارا در شرايط فعلي فقط يك چهارم مردم نيازمند دسترسي به پيوند عضو هستند اما در عين حال پيوند از مرگ مغزي امسال در كشور در مقايسه با سال گذشته 25 درصد رشد داشته است.
سقوط بيماران دياليزي به زير خط فقر مديركل دفتر مديريت بيمارستاني وزارت بهداشت ضمن گلايه از فرسودگي بيش از نيمي از دستگاهاي دياليز كشور ميافزايد: پوششي كه براي خدمات سرپايي بيماران كليوي انجام ميشود، كافي نيست و در نتيجه بيماران زير خط فقر ميروند. به گفته تارا ۵ تا ۲۰ درصد بودجه سلامت كشورها را بيماري پيشرفته كليه ميبلعد و هزينه يك بيمار دياليزي در سال بيش از ۵۰ميليون تومان است.
بنا به تأكيد وي، اگرچه پرداخت هزينه از جيب اين بيماران به كمتر از ۸ درصد رسيده است اما ۷۰درصد مشكلات به خدمات سرپايي برميگردد به طوري كه هزينه نسخه داروي هر بيمار كليوي۵۰۰هزار تومان ميشود.
درمان بيماران با روشهاي از رده خارجبه گفته مديركل دفتر مديريت بيمارستاني وزارت بهداشت يك درصد بيماران كليه به مرحله دياليز و پيوند وارد ميشوند و ۹۹ درصد به بيماريهايي مثل قلب و ديابت دچارند، بنابراين بايد بيمهها در پيشگيري حوزه ثانويه اقدام كنند. تارا در مورد وضعيت دستگاههاي دياليز ميگويد: در كشور از ۵ هزار و ۲۰۰ دستگاه دياليز حدود هزار و 700 دستگاه فرسودگي جدي دارند و همين تعداد فرسودگي نسبي دارند بنابراين در پنج سال آينده به ۵ هزار دستگاه جديد نيازمند هستيم. بنا به تأكيد مديرعامل انجمن حمايت از بيماران كليوي نيز هنوز بسته حمايت از بيماران صعبالعلاج در مورد بيماران كليوي ابلاغ نشده و 40 درصد از بيماران هنوز با روشهاي دياليزي كه از رده خارج شده درمان ميشوند. به گفته قاسمي 78 هزار بيمار داريم كه بيمهها در سال فقط يك بار آزمايش هپاتيت C را پوشش ميدهند در حالي كه اين آزمايش 600هزار تومان هزينه دارد و اگر پزشكي 2 تا 3 بار آن را تجويز كند، بيمهها پروتكل درماني را قبول نكرده و هزينهاش را نميدهند.
بي خبري 9 ميليون ايراني از بيماري كليويبا در نظر گرفتن توصيههايي ساده ميتوان از دايره بيماران مبتلا به نارسايي كليوي خارج شد.
به باور محمدرضا گنجي، رئيس انجمن نفرولوژي ايران مصرف بيرويه آنتيبيوتيك و داروهاي مسكن به كليهها بيشترين صدمه را ميزند و شانس ابتلا به نارسايي كليه پس از ۶۵ سالگي بيشتر ميشود. وي در همين راستا به افراد توصيه ميكند: با ورزش كردن، كنترل فشار و قند خون، نوشيدن آب سالم، دوري از دخانيات و داروهاي مسكن تحت نظارت پزشك ميتوان از اين بيماري پيشگيري كرد.
محمدتقي نجفي، دبير اجرايي همايش روز جهاني كليه تأكيد ميكند: بيش از 12 درصد افراد جامعه به بيماريهاي كليوي مبتلا هستند كه اين رقم در ايران بر اساس جمعيت، 10 ميليون نفر است در حالي كه 9 ميليون اين افراد از بيماري خود آگاهي ندارند.
سيد منصور گتميري، دبير علمي همايش روز جهاني كليه نيز با اشاره به اثر ديابت و فشار خون بر نارسايي كليوي بر كنترل قند و فشارخون تأكيد كرد. باوجود اين به گفته تارا تعداد متخصصان نفرولوژي كشور كفاف جمعيت را نميدهد. مديركل دفتر مديريت بيمارستاني وزارت بهداشت با اشاره به وجود 250 متخصص نفرولوژيست در كشور ميافزايد: بيش از ۱۰۰ نفرولوژيست در تهران مستقر است در حالي كه بسياري از استانهاي بزرگ ما مانند خراسان شمالي از اين متخصص بيبهره است. بنا به تأكيد رئيس انجمن نفرولوژي ايران نيز با توجه به جمعيت كشور بايد تعداد متخصصان از 250 نفر به 800 نفر افزايش يابد.
