دوره صفر اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: -
2. گروه برنده: -
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق : 8 نفر
5. درصد مشارکت: مشخص نیست: -
6. قانون انتخابات: -
7. درصد مشارکت: -
8. ویژگی: اعضای این دوره از اتاق بازرگانی از سوی بنیانگذار جمهوری اسلامی برای اصلاح امور اقتصادی و تعیین تکلیف اموال باقی مانده از دوران ستمشاهی انتخاب شدند. شرایط سخت کشور در سالهای پس از یروزی انقلاب، اعم از ترور، تغییر دولتها و ماههای نخست آغاز جنگ تحمیلی از مهمترین اتفاقات دوره نخست اتاق بازرگانی است. اعضای دوره نخست اتاق بازرگانی نقش مهمی در پیشبرد اقتصاد نوپای جمهوری اسلامی در دوره نخست داشتند یکی از کارآمد تررین افراد این دوره اتاق مرحوم عالی نسب بود که در ادامه تصویر این صنعتگر ایرانی را میبینید.
دوره اول اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: یک گروه؛ طیف سنتی بازار
2. گروه برنده: طیف سنتی بازار
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: مشخص نیست
6. درصد مشارکت: مشخص نیست
7. قانون انتخابات: شورای انقلاب در اواخر سال 59 این اختیار را به وزارت بازرگانی وقت داد که نصف منهای یک نفر از اعضای اتاق را انتخاب کند و بقیه با رای کسانی که کارت بازرگانی دارند، انتخاب شوند.
8. ویژگی: این دوره همزمان با دوران دفاع مقدس و دولت وقت بود. نقش اتاق در تامین سلاح و کالاهای مورد نیاز مردم در این دوره از انقلاب بسیار مهم و بی بدیل بود. دولت به رغم اینکه اعتقاد زیادی به تفکر انحصارگرایی داشت و اهمیت زیادی به بخش خصوصی نمیداد ولی رابطه خوبی با تجار و بازرگانان اتاق بازرگانی داشت.
تصویری از مجلسی که قانون انتخابات را تصویب کرد
دوره دوم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: یک گروه ؛ طیف سنتی بازار
2. گروه برنده: طیف سنتی بازار
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 3500 نفر
6. درصد مشارکت: مشخص نیست
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: سالهای پایانی دفاع مقدس و تغییر دولت ها، مهمترین ویژگی این دوره بود. نهادگراهایی که اعتقاد چندانی به بخش خصوصی نداشتند، در این دوره دولت را به لیبرال گراها تحت عنوان دولت سازندگی واگذار کردند. دولت سازندگی هم در بدو ورود سعی در کنترل وضعیت معیشت مردم داشت، به همین دلیل رابطه خود را با اتاق بازرگانی حفظ کرد. در سال پایانی این دوره قانون اتاق بازرگانی در مجلس شورای اسلامی تغییر کرد تا از 60 نفر از اعضای اتاق 20 نفر آنها توسط دولت انتخاب شود، البته این قانون نیاز به آئین نامه اجرایی هم داشت که دولت هاشمی نگارش آن را به تاخیر انداخت تا این قانون همچنان بلاتکلیف بماند.
دولت دوره جنگ که رابطه خوبی با اتاق داشت
دوره سوم اتاق بازرگانی:
1. گروههای حاضر در انتخابات: دو گروه؛ طیف سنتی بازار و کارگزارن سازندگی
2. گروه برنده: کارگزاران سازندگی
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 5000 نفر
6. درصد مشارکت: 55 درصد
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: بعد از مدتها رقابت بر سر ورود به اتاق بازرگانی، از تک حزبی خارج شد و نفوذ حزبی بودن کارگزران دولت به اتاق بازرگانی به پیروزی آنها منجر شد. هرچند ریاست اتاق بازرگانی همچنان در اختیار علینقی خاموشی کهنه کار قرار داشت. رکود اقتصادی در کشور و تورم موجو از اصلیترین مشکلات اتاق بازرگانی در این دوره بود. رویکرد سرمایه داری از این دوره به اتاق بازرگانی نفوذ جدی کرد.
ورود کارگزارانیها به اتاق بازرگانی
دوره چهارم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: دو گروه؛ طیف سنتی بازار و کارگزارن سازندگی
2. گروه برنده: کارگزاران سازندگی
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 5000 نفر
6. درصد مشارکت: 55 درصد
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: این دوره شباهت زیادی با دوره قبل دارد زیرا به رغم پیروزی اکثر کارگزارانیها در انتخابات، ریاست اتاق بنا برتوافق درون اتاق به علینقی خاموشی رسید. سالهای پایانی دولت هاشمی و پیروزی اصلاحات در انتخابات ریاست جمهوری مهمترین اتفاق این دوران بود که اتاق بازرگانی را نیز تحت تاثیر قرار داد.
تداوم ریاست خاموشی بر اتاق
دوره پنجم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: سه گروه؛ طیف سنتی بازار، کارگزارن سازندگی و اصلاح طلبان
2. گروه برنده: کارگزاران سازندگی
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 7000 نفر
6. درصد مشارکت: 45 درصد
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: ورود اصلاح طلبان به اتاق بازرگانی به حضور چند تن از اعضای انها از جمله محمدرضا بهزادیان انجامید. بهزادیان کم کم برای ریاست اتاق بازرگانی در دوره بعدی برنامه ریزی کرد و سرانجام موفق شد دو سال به عنوان رئیس اتاق بازرگانی تهران فعالیت کند. تعدد جناحهای سیاسی در این دوره از انتخابات به سیاسی شدن بیشتر اتاق بازرگانی انجامید که خیلی از منتقدین این دوره را عامل اصلی جایگیزینی سیاست به جای اقتصاد در اتاق بازرگانی میدانند.
دوره ششم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: سه گروه؛ کارگزارن سازندگی، اصلاح طلبان و اصولگرایان
2. گروه برنده: اصلاح طلبان
3. رئیس: علینقی خاموشی
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 8500 نفر
6. درصد مشارکت: 32 درصد
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: اصلاح طلبان بالاخره در سالهای پایانی دولت اصلاحات گام به اتاق بازرگانی گذاشتند و در نخستین گام بر صندلی ریاست اتاق بازرگانی تهران تکیه زدند. اصولگرایان هم با کمک طبقه سنتی بازار به اتاق بازرگانی راه یافتند تا سلایق موجود در اتاق بازرگانی در این دوره افزایش پیدا کند. تخلف بهزادیان و باطل شدن کارت بازرگانی وی بود که به کنار رفتن وی از اتاق بازرگانی انجامید. این دوره آخرین دوره حضور خاموشی بر ریاست اتاق بازرگانی بود. تفکیک اتاق بازرگانی تهران از ایران و ایجاد اتاقهای استانی از مهمترین اتفاقات این دوره از انتخابات بود.
دوره هفتم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: دو گروه؛ اصلاح طلبان و اصولگرایان
2. گروه برنده: اصولگرایان
3. رئیس: محمد نهاوندیان
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 10000 نفر
6. درصد مشارکت: 25
7. قانون انتخابات: بدون تغییر
8. ویژگی: بالاخره در این دوره از انتخابات اصولگرایان اتاق بازرگانی را در دست گرفتند. محمد نهاودیان بعد از شش سال برای اولین بار ریاست اتاق را از خاموشی گرفت. چالشهای موجود در قانون بهبود فضای کسب و کار و راه اندازی شورای گفتگوی دولت و بخش خصوصی مهمترین اتفاق اتاق بازرگانی در این دوره بود. در سالهای پایانی این دوره حسن روحانی سکان دولت یازدهم را به دست گرفت و عده زیادی از اعضای اتاق را با خود به دولت برد که مهمترین آنها محمد نهاوندیان بود. رئیس اتاق بازرگانی ایران به عنوان رئیس دفتر رئیس جمهور انتخاب شد و مدتی به طور همزمان ریاست اتاق و حضور در نهاد ریاست جمهوری را دنبال کرد تا در انتخابات اتاق با حمایت وی غلامحسین شافعی ردای ریاست اتاق را به تن کند.
جانشینی خاموشی توسط نهاوندیان
دوره هشتم اتاق بازرگانی
1. گروههای حاضر در انتخابات: گروههای مختلف از قبیل؛ ائتلاف بزرگ، تحول خواهان، ائتلاف ایرانی آباد، ائتلاف برای فردا، پیشگامان وفاق و ...
2. گروه برنده: ؟
3. رئیس: ؟
4. تعداد اعضای اتاق: 60 نفر
5. تعداد واجدین شرایط برای رای دادن: 12000 نفر
6. درصد مشارکت: ؟
7. قانون انتخابات: با تغییرات جزیی
8. ویژگی: در این دوره تعداد شرکت کنندگان برای ورود به اتاق بازرگانی 63 درصد افزایش داشته است. طیف سنتی تلاش میکند در اتاق بماند، گروه تحول خواهان که سردمدار آن در دوره قبل حتی رد صلاحیت شده بود، به شدت تلاش میکند گروه خود را وارد اتاق کند، ائتلاف ایرانی آباد پرچم خصوصی سازی اتاق را بالا برده و میگوید اتاق خصوصی شیشه ای هدف ماست و دیگر گروههای شرکت کننده هم هر کدام با هدفی وارد بازار انتخابات شده اند. باید دید در این دوره کدام گروه پیروز انتخابات میشود و البته درصد مشارکت چقدر است.