
رسانهها در روز گذشته از تخريب خانه عامريهاي تهران خبر دادند؛ اثري كه با مشقتهاي فراوان در دولت گذشته به ثبت ملي رسيد اما اكنون با خاك يكسان شده است. اين خانه را ثبت ملي كردند، آن هم از نوع اضطرارياش؛ گفتند آنقدر نفيس است كه هيچ جايگزيني برايش ندارند، اما امروز خانه «عامريها» با خاك يكسان شده و وسط ساختمان خانه، «تاوركرين» جولان ميدهد.
براساس اين گزارش، كميته پيگيري خانههاي تاريخي تهران نيز كه پيشتر پرونده ثبتي اين خانه تاريخي به كمك آن كليد خورده بود، خبر تخريب خانه عامريهاي تهران را انعكاس داد و نوشت: «خانه باغ عامريهاي تهران، ميراثي كه در دولت احمدينژاد با مشقت فراوان ثبت شد، در دولت اصلاحات به راحتي تخريب شد.»
براساس گزارش «ايسنا» نيز بيش از دو سال از زمانيكه مالك مجتمع تجارت جهاني خانه «عامريها» را خريد تا براي اين مجتمع پاركينگ بسازد، ميگذرد؛ زمانيكه كميته پيگيري خانههاي تاريخي تهران، سريع دست به كار شد و با تهيه پرونده ثبتي اين خانه، موفق شد آن را به صورت اضطراري در فهرست آثار ملي ثبت كند، اما چه فايده؟
تا يكي، دو ماه پيش هنوز سقف خانه از بالاي در ورودي آن كه در خيابان «سپهبد قرني» است، مشخص بود، هر چندگاهي اوقات يكي، دو چوب از سقف شيرواني مانند آن كم ميشد، اما امروز به جاي آجر و چوب اين خانه، فقط يك سوله سيمان و تاوركريني(جرثقيل) ديده ميشود كه هر لحظه به سمتي ميچرخد. عوامل زيادي دست به دست هم دادند تا اين خانه را تخريب كنند. نخستين عامل آن امضاي مجوز يكي از مديران سابق اداره كل ميراث فرهنگي استان تهران در اوايل سال 90 بود، هرچند پس از آن ميراث فرهنگي استان تهران براي حفظ اين خانه آن را به صورت اضطراري ثبت كرد، اما قدم بعدي از سوي بخش حقوقي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري برداشته شد، آن هم زماني كه ديوان عدالت اداري در پاسخ آخرين درخواست بخش حقوقي مبني بر دادن يك فرصت ديگر براي دفاع از خانه عامريها، پاسخ داده بود كه با توجه به اينكه مالك جديد خانه عامريها، اين خانه را قبل از ثبت آن در فهرست آثار ملي خريده، براي او حقي در اين زمينه ايجاد شده است، بنابراين امكان دادن فرصت ديگر وجود ندارد. اما ميراث فرهنگي ميتوانست تا زماني مقرر يك دفاعيه جديد به ديوان ارائه كند كه با توجه به تعلل بخش حقوقي سازمان ميراث فرهنگي براي آن به استان تهران و از بين رفتن زمان مناسب براي دفاعيه اين امكان نيز تقريباً از بين رفت.
چون بخش حقوقي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري هفت روز پس از پايان يافتن مهلت داده شده از سوي ديوان عدالت اداري به بخش حقوقي اداره كل ميراث فرهنگي استان تهران، معاونت حقوقي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري كشور، نامه مربوط به اين موضوع را به اداره ميراث فرهنگي تهران تحويل داد هرچند پس از رسيدن نامه به بخش حقوقي اداره ميراث فرهنگي تهران، اين بخش حقوقي در نامهاي به ديوان عدالت اداري، اين تعلل را توضيح داد و از ديوان مهلت دوبارهاي براي دفاع خواست، اما با توجه به زمان از دست رفته، اين اقدام هم فايدهاي نداشته است. عمارت تاريخي «عامريها» از جمله خانه - باغهاي متعلق به اواخر دوره قاجار و متعلق به سال 1305 هجري شمسي در محله فردوسي است. اين خانه - باغ در زميني به مساحت 2 هزار و 750 مترمربع در ضلع جنوب غربي ميدان فردوسي قرار دارد.
اين خانه متعلق به شخصي بود به نام سلطان خانمحمد عامري فرزند نصرالله نائيني، ملقب به اسدالسلطنه، متولد ۱۲۶۸ هـ خورشيدي، فارغالتحصيل مدرسه امريكايي تهران(آموزگار همان مدرسه در سالهاي آتي) كه بعدها شد رئيس دفتر و معاون سيدضياءالدين طباطبايي و عضو كميته آهن يا فولاد يا همان كميته زرگنده كه نقش بهسزايي در شكلگيري كودتاي سوم اسفند ۱۲۹۹ داشت. در دوره چهارم مجلس شوراي ملي منتخب مردم شهر نائين بود اما به علت شركت در جلسات كميته زرگنده و حضور فعال در كودتاي ۱۲۹۹ اعتبارنامه او رد شد. سلطان خانمحمد عامري در دوره ششم مجلس شوراي ملي به عنوان نماينده نائين انتخاب شد و به تهران آمد و قسمتي از ملكي را كه متعلق به خاندان امين دارالضرب بود و در پشت خندق ناصري قرار داشت، خريد و در همان سال عمارتي دو طبقه در آن زمين بنا كرد و آن خانه شد، خانه عامريها.