
نسخه بدون مجوز رمان «لوليتا» نوشته ولادمير ناباكوف بدون مجوز وزارت ارشاد در حال توزيع در برخي فروشگاههاي شهركتاب است.
طي چند وقت اخير مشاهده شده است برخي كتابها كه به دليل مغايرت با ضوابط نشر كتاب و نداشتن فاكتورهاي لازم بر اساس قوانين مميزي كتاب در كشورمان قادر به كسب مجوز انتشار نشدهاند، در كشورهاي همسايه مانند افغانستان چاپ و روانه بازار كتاب داخل كشور شده و به صورت غير مجاز در اماكن عمومي چون كافهها و محافلي از اين نوع به فروش ميرسند و حتي براي آنها تبليغات ميكنند.
مصداق اين مسئله رمان بدون مجوز «لوليتا» است كه پيش از اين به صورت پاورقي در برخي سايتها و بعد در افغانستان منتشر شده و هماكنون در تهران در حال توزيع است. اين كتاب در زمان انتشار به زبان اصلي ابتدا در پاريس موهن تشخيص داده و فروش آن ممنوع شد. كمي بعد در انگليس، آرژانتين، نيوزيلند و آفريقاي جنوبي نيز اين كتاب اجازه فروش پيدا نكرد اما اكنون ترجمه اين كتاب به صورت غيرقانوني در حال فروخته شدن است و براي تبليغ آن از سايتهاي گوناگون كه هيچ نظارتي بر آنها صورت نميگيرد، استفاده ميشود. شخصي به نام اكبرزاده كه مسئول فروش اين شهر كتاب است پيرامون وجود نسخههايي از اين كتاب در اين مركز تصريح ميكند: سيستم نشان ميدهد كه اين كتاب در فروشگاه موجود است. وي در پاسخ به اينكه اين اثر مجوز فروش و توزيع در ايران ندارد، عنوان ميكند: قطعاً مجوزي در گذشته داشته؛ چراكه كتاب را موجود داريم.
شجاعيصائين: «لوليتا» غيرمجاز است
«علي شجاعيصائين» مدير اداره كتاب وزارت فرهنگ و ارشاد درباره اين اثر و توزيع غير مجاز آن اظهار داشت: اين اثر براي دريافت مجوز نزد اداره كتاب ارجاع نشده است. البته همين اثر از سوي ناشري ديگر و با ترجمه يك مترجم ديگر به اداره كتاب آمده است اما غير مجاز اعلام شده است.
اما «مهدي فيروزان» مديرعامل شهر كتاب درباره اقدام يكي از فروشگاههاي زيرمجموعهاش در رابطه با عرضه اين كتاب بدون مجوز ميگويد: آثاري كه به شكل متمركز در تمام شهركتابها باشد، مورد تأييد است اما توزيع اين كتاب را هم مورد بررسي قرار ميدهيم. اما مدير عامل شهر كتاب پس از اين اظهاراتش در واكنشي ديگر ميگويد: اين موضوع بررسي شد اما شهر كتاب مذكور اعلام كرد چنين كتابي را ندارد! اين سخنان در حالي عنوان ميشود كه مسئولان فروش شهر كتاب مذكور تا پيش از اظهارات فيروزان مدير عامل شهر كتاب عنوان ميكردند كه اين كتاب را در فروشگاه موجود دارند و براي خريد بايد حضوري اقدام شود!
ضرغامي: تخلف گزارش شده درباره اين كتاب را بررسي ميكنيم
اما هر كتابي كه غيرمجاز توزيع شود بايد از سوي ارشاد استان تهران دستور جمع آوري آن ابلاغ شود، از اين رو «برزين ضرغامي» مدير ارشاد استان تهران در واكنش به اين خبر و انتشار كتابهاي غير مجاز ديگر ميگويد: كتابها به دو شكل از دايره فروش جمعآوري ميشود يا از طريق بازرسيهاي كميته بازرسي يا از طريق گزارشهاي واصله موارد تخلف احصا شده و كتاب جمعآوري ميشود، اين موضوع هم قطعاً مورد بررسي قرار ميگيرد. رمان لوليتا در زمان انتشار به زبان اصلي ابتدا در پاريس موهن تشخيص داده و فروش آن ممنوع شد. كمي بعد در انگليس، آرژانتين، نيوزيلند و آفريقاي جنوبي نيز اين كتاب اجازه فروش پيدا نكرد.
اين موضوع توجه مسئولان و متوليان عرصه فرهنگ را ميطلبد تا نسبت به عرضه كتاب و ساير محصولات فرهنگي توجه ويژه داشته باشند تا در برابر تهاجم فرهنگي كه از حوزه ادبيات وارد ميشود بتوانند اقدام متناسب و درخوري داشته باشد. هر چند چنين تخلفاتي در اشكال گوناگون و مختلف آن در حوزه نشر بارها و بارها طي يك سال گذشته تكرار شده است و مسئولان وزارت ارشاد به جاي پيگيري مسئله و احساس مسئوليت نسبت به جايگاه حقوق و مسئوليتي كه به عهده دارند سعي در تخطئه رسانههايي دارند كه چنين تخلفاتي را گوشزد و پيگيري ميكنند. چه اينكه پيش از اين روزنامه «جوان» و ديگر رسانههاي دغدغهمند طي گزارشات و يادداشتهاي متعددي بلاوجه بودن اصل وجودي چنين اتفاقاتي را به مسئولان ذيمدخل گوشزد كرده و تذكار لازمه را داده اند؛ اما وقتي با تكرار مكرر چنين مسائلي روبهرو ميشويم تنها يك نتيجه از آن ميتوان گرفت كه مسئولان وزارت ارشاد و بهخصوص مديران حوزه نشر و كتاب اشتياق و ميلي به اقدام قاطع در اين زمينه ندارند وگرنه نبايد شاهد اين همه بلبشو در حوزه نشر و كتاب باشيم. به همين منظور براي چندمين بار اين سؤال مطرح است كه مديران فرهنگي در برابر اين گونه اتفاقات چه پاسخي دارند كه به جامعه ادبي كشور كه خود را ملزم به رعايت قانون و خطوط قرمز و مميزي ميدانند، ارائه كنند. همچنين در قبال فعالان ترجمه و تأليف و همچنين مخاطباني كه ممكن است نادانسته در معرض محتويات غيراخلاقي و مخرب چنين كتبي قرار بگيرند چه واكنشي نشان خواهند داد؟