اين نخستين باري نيست كه مقامات ارشد دولتي از دخانيات حمايت ميكنند يا به رغم هشدار صاحبنظران از كنار گسترش مصرف و به موازات آن سونامي بيماريهاي ناشي از مصرف دخانيات به راحتي عبور ميكنند. حالا هم توجيه و به نوعي حمايت وزير بهداشت از تأسيس كارخانه توليد دخانيات با يك برند خاص موجب شد تا حلقه حمايتي دولت از دخانيات اعم از سيگار و قليان و بيتوجهي به بحث پيشگيري در حوزه سلامت و آسيبهاي اجتماعي تكميل شود.
پس از حمايت محمد علي نجفي در جايگاه معاون رئيسجمهور و رئيس سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري از عرضه قليان در اماكن عمومي و عبور بيتفاوت رئيسجمهور از كنار درخواست 4 هزار تن از ناميترين اساتيد و پژوهشگران حوزه بهداشت و درمان مبتني بر پيشگيري از سونامي سرطان ناشي از قليان، حالا ماجراي واردات انحصاري سيگار و تأسيس كارخانه ساخت سيگارت با ظرفيت 12 ميليارد نخ در سال و با مجوز رسمي وزارت صنعت، معدن و تجارت، به يكي از پر بحثترين اخبار در حوزههاي مختلف از جمله سلامت تبديل شده است؛ موضوعي كه روز گذشته دكتر سيد حسن قاضيزاده هاشمي وزير بهداشت نيز در واكنش به آن از راهكار توجيه بهره گرفت و گفت: «گاهي مجوز دادن به شركت شناسنامهداري كه ماليات پرداخت ميكند، بهتر از آن است كه چشممان را روي ترويج قاچاق ببنديم».
اين در حالي است كه وزير بهداشت متولي سلامت 77 ميليون ايراني است و بهتر از هر كسي آمار بيماريها و مرگ و مير ناشي از مصرف دخانيات در جامعه را ميداند.
سيگار سالي 50 هزار ايراني را ميكشدبنا به تأكيد مدير عامل انجمن ديابت ايران، مصرف فستفودها و غذاهاي حاوي چربي و نمك فراوان، زندگي ماشيني و كمتحركي ناشي از آن، استرس و مصرف دخانيات مهمترين فاكتورهاي خطر ابتلا به ديابت هستند و نرخ شيوع اين بيماري در كشور ما حدود 3/11 درصد است و علاوه بر اين جمعيت قابل توجهي نيز در مرحله پيش ديابت قرار دارند. پيام آزاده، دبير انجمن سرطان نيز وقتي ميخواهد عوامل بروز بيماري سرطان را تشريح كند، دخانيات را به عنوان يكي از اصليترين اين مقصرها معرفي ميكند و ميافزايد:بر اساس آمار وزارت بهداشت سالانه 50 هزار مورد مرگ و مير ناشي از استعمال دخانيات در ايران رخ ميدهد. استفاده از محصولات تنباكو يا قرار داشتن پيوسته در معرض دود آن و حتي قرار گرفتن در محيط و در معرض دود غير مستقيم اين مواد نيز از عواملي است كه خطر ابتلا به سرطان را افزايش ميدهد. بنا به تأكيد وي، افراد سيگاري بيش از ديگران در معرض خطر ابتلا به سرطانهاي ريه، حنجره، دهان، مري، مثانه، كليه، حلق، معده، لوزالمعده و دهانه رحم هستند. همچنين احتمال ابتلاي آنها به سرطان خون بيشتر است. استفاده از دخانيات بدون دود به صورت تنباكوي استنشاقي يا جويدني نيز خطر ابتلا به سرطان دهان را افزايش ميدهد.
حمايت وزير بهداشت از هر توليدي كه قاچاق را كم و كيفيت را ارتقا دهد!با وجود اين سيدحسن هاشمي در حاشيه مراسم پيادهروي خانوادگي كه به مناسبت روز جهاني ديابت در بوستان ولايت تهران برگزار شد، در واكنش به صدور مجوز براي يكي از شركتهاي داخلي براي توليد سيگار اينگونه اظهار نظر كرد: بايد ديد در سرانه مصرف سيگار چه اتفاقي ميافتد.
گاهي مجوز دادن به شركت شناسنامهداري كه ماليات پرداخت ميكند، بهتر از آن است كه چشممان را روي ترويج قاچاق ببنديم. هاشمي در عين حال كه خود را مخالف مصرف دخانيات دانست اما گفت: مهم سرانه است، اگر هر نوع توليدي منجر به كاهش واردات و در عين حال ارتقاي كيفيت طبيعي شود، از آن استقبال ميكنيم. اگر تعداد نخهاي سيگاري كه در سال گذشته و سال جاري استفاده ميشود، در سالهاي آينده كاهش پيدا كند، در صورتي كه مجوزي براي توليد داخل داده شود، بايد از آن استقبال كنيم.
آقاي وزير در اين توجيه و دفاع از توليد سيگار گريزي هم به موضوع اقتصاد مقاومتي زد و افزود: قاچاق سيگار با اقتصاد مقاومتي مغايرت دارد! حمايت از توليد ملي سيگار در حالي است كه بسياري از شركتهاي دانش بنيان سلامت در تجاريسازي توليدات دارويي و تجهيزات پزشكي و بسياري از زمينههاي ديگر با مشكلات جدي مواجهند اما انگار سياستهاي دولت يازدهم چه در مباحث فرهنگي و گردشگري و چه در زمينه اقتصاد مقاومتي و توليد ملي حول محور دخانيات ميگردد.
62 ميليارد نخ سيگار دود ميشودبه گفته معاون مبارزه با قاچاق پليس آگاهي ميزان مصرف سيگار در ايران حدود ۶۲ ميليارد نخ است كه مواد دخاني توليدي داخل و وارداتي از مجاري قانوني كشور حدود ۴۵ ميليارد نخ است و مابقي نيازهاي اين بازار از طريق قاچاق تأمين ميشود. با وجود اين واردات رسمي يا راهاندازي كارخانه سيگار بيترديد راهكار كاهش مصرف اين ماده مضر و سرطانزا نيست.
به باور هاشمي اما اگر وزارت صنعت، معدن و تجارت تصميمي ميگيرد، براي پيشگيري از ورود قاچاق به كشور است. هاشمي تأكيد كرد: بخشي كه به وزارت بهداشت مربوط ميشود، اين است كه اگر بتوانيم ماليات بر دخانيات را افزايش دهيم ميتوانيم به كاهش مصرف آن كمك كنيم. وي افزايش قاچاق در پي افزايش ماليات بر دخانيات را دروغي بزرگ دانست كه قاچاقچيان ميگويند. آقاي وزير در جايگاه متولي سلامت جامعه بعد از حمايت از توليد ملي يا واردات رسمي سيگار وقتي نوبت به ارائه راهكار براي حفظ سلامت جامعه رسيد، گفت: بايد آن قدر ماليات دخانيات افزايش پيدا كند كه بازدارنده باشد.
يك سؤال مهم مواد مخدر و مشروبات الكلي نيز از جمله موادي هستند كه هرچند در سطحي محدود اما در كشور مصرف دارند و بر اساس آمار بين 1.5 تا 3 ميليون نفر معتاد در كشور داريم كه مواد مصرفي خود را به طور كامل از قاچاق تأمين ميكنند. حالا كه افزايش واردات رسمي و تأسيس كارخانههاي سيگار در كشور با نگاه توليد ملي و جلوگيري از قاچاق و بهرهگيري جامعه از عوايد اين كالاها توجيه ميشود به باور شما چه آيندهاي را ميتوان براي كشور ترسيم كرد؟!
