آغاز اكران فيلم ضد عربستاني «پادشاه شنها» كه داستان به قدرت رسيدن ابن سعود از يك قبيله ناشناخته در كويت تا پادشاهي شبه جزيره عربستان را روايت ميكند، با واكنش خشم سران آلسعود مواجه شده است. عربستانيها اولين بار است كه در تجربه تقابل با يك فيلم ضدسعودي قرار ميگيرند و اتفاقاً صبر خود را از دست ميدهند و بر آشفته ميشوند. در تازهترين واكنش سعوديها، فرزند بنيانگذار آلسعود در تماس با بشار اسد خواستار جلوگيري از نمايش اين فيلم شده است كه هم اكنون در سوريه در حال پخش بوده و پيشتر نيز در لندن اكران شده است.
ارتباط تروريسم مدرن و وهابيت در پادشاه شنها
به گزارش «جوان»، فيلم «پادشاه شنها» يك بيوگرافي تاريخي محصول سال 2012 است كه نجده انزور، كارگردان و تهيهكننده معروف سوري آن را ساخته است و بازيگران معروف انگليسي، تركي و ايتاليايي چون فابيو تستي و بيل فلوز نقش شخصيتهاي اصلي آن را ايفا كردهاند. داستان فيلم اوايل دهه 30 ميلادي از قرن بيستم و در صحراي عربستان سعودي اتفاق ميافتد و منشأ خانواده سلطنتي سعودي و رسيدن پرنس عبدالعزيز الرحمان آلسعود مؤسس اين خاندان به قدرت را با كمك انگليسيها و شكست سلسله الرشيد در رياض روايت ميكند.
فيلم «پادشاه شنها» نقطه عطف يك تابوشكني در جهان عرب است كه داستاني دوگانه را به تصوير ميكشد. فيلم درباره يك شاهزاده فقير و تبعيدشدهاي است كه سرزمين آبا و اجدادي خود را بار ديگر تصاحب كرده و شروع به گسترش قلمرو خود ميكند تا آنكه سرانجام كنترل بخشهاي بهتري از شبه جزيره عربستان را در دست ميگيرد. او براي رسيدن به اين اهداف خود متوسل به بيرحمي و تزوير ميشود و اميرهاي رقيب خود را يكي پس از ديگري ميكشد كه الرشيد از جمله آنهاست. او بعدها حتي به نيروهاي خودش هم رحم نميكند و آنها را هم قتلعام ميكند؛ اين نيروها كه متشكل از شبهنظاميان نامنظم از قبايل عشايري بودند براي روابط شاه سعودي با انگليس، اردن و عراق نوعي تهديد محسوب ميشدند. اين فيلم همچنين امپرياليسم غربي را تكيهگاه استقلال پادشاه عربستان معرفي ميكند كه در مسائلي چون افت وخيزهاي بهاي نفت به پادشاه عربستان از پيش خبر ميدهند و او را از مصائب احتمالي آينده مطلع ميكنند.
به نظر ميرسد كه طرح و ايده اصلي اين فيلم ارتباط دادن تروريسم مدرن امروز با وهابيت باشد؛ نكتهاي كه خشم سعوديها را دو چندان كرده است. نمايش توطئه، خيانت، فريب، تقلب، خشونت بلاعوض، تجاوز، گردن زدن، سنگسار و غيره پشت سلاح سرد كه اغلب با نقل آياتي از قرآن يا احاديث پيغمبر توجيه ميشوند از خصيصههاي بارز «پادشاه شنها» است. فيلم با نمايش صحنههايي از حملات 11 سپتامبر به برجهاي دو قلوي نيويورك در سال 2001 ، بمبگذاري مادريد در سال 2004 و نيز انفجار بمب در لندن در جولاي سال 2005 ميلادي آغاز ميشود. مراسم رونمايي اين فيلم نيز مصادف با 11 سپتامبر 2013 بود كه ميتواند يك تصادف يا توجيهي براي وجود چنين فرض و رابطهاي در اين فيلم باشد.
نجده انزور كيست ؟
نجده انزور، پسر اسماعيل انزور، پيشگام سينماي جهان عرب است. اگرچه شهرت نجده بيش از هر چيز وامدار سريالهاي حماسي تلويزيوني درباره بخشهاي مهم تاريخ اسلام و خاورميانه بوده است او به خاطر فعاليتهاي رسانهاي سياسياش نيز شهرت دارد و حالا «پادشاه شنها» به عنوان آخرين اثر او نيز در اين گرايش سياسي او ميگنجد.
آلسعود در مقابله با اين فيلم ضد سعودي بيكار ننشسته است؛ نجده چند ماه پيش در يك نشست خبري عنوان كرد كه از سوي اشخاصي ناشناس تهديد به تشكيل پروندههاي حقوقي عليه اكران فيلمش در نقاط مختلف جهان شده است! جالب آنجاست كه عربستانيها براي راهاندازي يك پروپاگانداي رسانهاي عليه فيلم نجده اقدام به تأسيس يك پايگاه خبري –تحليلي اختصاصي كردهاند و در آن به زبان انگليسي مطالبي در ضديت فيلم «پادشاه شنها» منتشر ميكنند. سعوديها براي مدتي در گذاشتن چوب لاي چرخ اكران «پادشاه شنها» موفق بودند و نجده در اظهارنظري گفته بود كه سعوديها دوستان زيادي در سرتاسر دنيا دارند و در ممانعت از اكران اين فيلم موفق بودهاند، با اين حال اين فيلم هم در لندن و هم در امريكا اكران شد.
تماس اضطراري با بشار اسد
«پادشاه شنها» كه از سايت فيلم نگار IMDB امتياز خوب 2/8 از 10 را دريافت كرده است، از نظر بسياري از سعوديها فيلمي بحثبرانگيز است؛ خانواده سلطنتي آلسعود و نيز برخي از متحدان انها در كشورهاي غربي نسبت به اين فيلم انتقاد كردهاند.
طلال بن عبدالعزيز، فرزند بنيانگذار عربستان و برادر ناتني شاه كنوني اين كشور گفته است كه رياض به طور علني با فيلم «پادشاه شنها» كه به زندگي ملك عبدالعزيز و تاريخ تأسيس عربستان ميپردازد، مخالفت كرده و آن را توهين به شخصيت بنيانگذار آن ميداند. او به «نجده انزور» كارگردان سوري به دليل ساخت اين فيلم جديد درباره پدرش به شدت حمله و او را «كارگردان جهاد نكاح» توصيف كرده است!
جالب آنجاست كه طلال بن عبدالعزيز از يك دوست مشترك براي تماس با بشار اسد، رئيسجمهوري سوريه كمك گرفته و گفته است: « اميدوارم بشار اسد نيز در احترام به شاه عبدالعزيز كه مردم وفادار سوريه هيچگاه اقدامات نيكوكارانه و حمايت دائمي وي را فراموش نميكنند، پاسخ مثبت بدهد!» اين درخواست شاهزاده سعودي از بشار اسد در حالي است كه عربستان نقش حمايتي از ناآراميهاي سوريه را ايفا كرده است و بعيد به نظر ميرسد كه بشار اسد به اين درخواست سعوديها تن دهد.