مهاجرت و نقل مكان كردن از شهر و دياري كه آدمي در آنجا متولد و بزرگ ميشود قطعاً بسيار دردآور است و سختيها و مشكلات خاص خودش را دارد. به خصوص كه كودك باشي و محصل. اين مهاجرت مجبورت ميكند تا با تمام دوستان و همبازيهاي دوران كودكيات وداع كني و بعد از مدتي مطمئناً دوستان جديدي پيدا خواهي كرد كه اين به خودي خود كمك بسزايي در فراموش كردن دوستان و محله قديميات ميكند اما نقل مكان خانواده سيامك زارعي به تربت جام و گذراندن روزهاي نفسگير زندگي در آنجا هرگز نتوانست مسبب فراموشي بچههاي مشهد از ياد و خاطر سيامك زارعي شود. سيامك زارعي متولد سال 1356 در مشهد است و پدر و مادرش دكتر هستند. او برخورد شايسته پدرش با بيماران و احترام متقابل آنها به پدرش را ديد و به پزشكي علاقهمند شد. تصميم گرفت راه پدر و مادر را ادامه دهد. عزم خود را جزم كرد تا پس از فراغت از تحصيل در ايران و در دوران پرفراز و نشيب جواني براي ادامه تحصيل به خارج از كشور سفر كرده و بهترينها را براي كشورش به ارمغان بياورد.
وي در رشته چشم پزشكي گرايش جراحي قرنيه داوطلبانه از دانشگاههاي UCLA و ميامي امريكا در آزمون بينالمللي چشم پزشكي (ICO) شركت كرد و از ميان 2000 پزشك داوطلب كاركشته حاضر از سراسر دنيا موفق به كسب رتبه اول اين آزمون شد و عنوان دانشمند بينالمللي را از آن خود كرد. دكتر سيامك زارعي كه نخبه جوان و محقق برتر هجدهمين دوره جشنواره كشوري رازي است تاكنون موفق به ثبت 28 مقاله در پايگاه بينالمللي ISI، انتشار 28 مقاله علمي در ژورنالهاي معتبر داخلي و خارجي و همچنين ارائه بيش از 42 سخنراني علمي، مقاله و پوستر در كنگرهها، سمپوزيومها و مجامع علمي داخل و خارج از كشور شده است و در حال حاضر در زمينه كتب علمي نيز توانسته است تأليف و نگارش دو جلد كتاب را انجام دهد. از فعاليتها و زمينههاي پژوهشي وي كراتوپروتز (قرنيه مصنوعي)، جراحي ناخنك، كاشت سلولهاي بنيادي قرنيه، روشهاي نوين پيوند قرنيه و جراحي عيوب انكساري است.
دكتر سيامك زارعي دانشمند جوان كشورمان بارها از سوي مقامات علمي امريكا دعوت شده است اما همانطور كه او با نقل مكان خانوادهاش دوستان دوران كودكياش را فراموش نكرد، با سفر به امريكا و تحصيل در آنجا مردم كشورش را نيز از ياد نبرد و براي خدمت به ايران زمين وارد كشور شد و در حال حاضر استاديار گروه چشم پزشكي دانشگاه علوم پزشكي مشهد است.
مهمترين دليل علاقهمند شدنم به پزشكي برخورد خوب پدرم با بيمارانش بود
پدر و مادر من پزشك هستند. در هفت سالگي من كه مصادف با دوران جنگ بود با توجه به علاقه پدرم به خدمت در مناطق محروم، از مشهد به مناطق محروم تربت جام نقل مكان كرديم. خانواده من سختيهاي زيادي را پيش رو داشتند. مطمئناً مشكلات شخصي بر اخلاق و رفتار افراد تأثيرت بدي ميگذارد اما پدر من با توجه به رويه كاري و برخوردي كه با بيماران خود داشت و همچنين احترام متقابل مردم شهر به او باعث شد كه از ابتداي كودكي به اين رشته علاقهمند شوم.
من دوران پزشكي عمومي و چشم پزشكي را در دانشگاه علوم پزشكي مشهد طي كرده و پس از آن نيز فلوشيپ فوق تخصصي خود را از دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي تهران اخذ كردم. علت انتخاب دو دانشگاه UCLA و ميامي آن بود كه دانشگاه ميامي از نظر چشم پزشكي در امريكا رتبه اول و UCLA رتبه سوم را دارا هستند. اين دو دانشگاه پيشرفتهترين مراكز علمي جهان در زمينه چشم پزشكي هستند.
كسب جايزه 23000 دلاري آزمون جهاني Helmerich Award باعث شد تا مورد حمايت علمي و مالي دانشگاه UCLA قرار گيرم
در دوران پزشكي رتبه دوم پره انترني كشور از بين 4000 دانشجوي پزشكي داوطلب از سراسر كشور و رتبه اول در 100 نفر برتر دانشگاه را كسب كردم. در آزمون دستياري تخصصي سال 1380 نيز از ميان 12 هزار نفر شركت كننده، بااختلاف چشمگير رتبه اول كشوري را كسب و با وجود امكان انتخاب تمامي شهرهاي كشور، چشم پزشكي مشهد را انتخاب و دوره چشم پزشكي را در مشهد به اتمام رساندم.
همچنين در سال 1385 رتبه اول بورد تخصصي كشور (رتبه اول بورد شفاهي و كتبي) را به دست آوردم و به عضويت هيئت علمي دانشگاه درآمدم. سال بعد هم در آزمون انجمن بينالمللي چشم شركت و رتبه اول آزمون را از آن خود كردم. ازآن زمان به بعد هم يكي از طراحان سؤالات اين آزمون بينالمللي هستم. سال 2010 موفق به كسب جايزه 23000 دلاري Helmerich Award براي اولينبار به صورت جهاني شدم و براي گذراندن يك دوره يك ساله فوق تخصصي قرنيه و جراحي عيوب انكساري در دانشگاه UCLA مورد حمايت علمي و مالي قرار گرفتم. در پايان اين دوره جايزه علمي ICO Fellowship Award را كسب كردم و براي دوره فلوشيپب بيماريهاي سطحي چشم و كرات و پروتز (قرنيه مصنوعي) به مركز پيشرفته چشم پزشكي Bascom Palmer در دانشگاه ميامي امريكا رفتم.
اهداي عنوان دانشمند انجمن بينالمللي چشم را لطف خدا و عنايت امام رضا(ع) ميدانم
آزمون انجمن بينالمللي چشم ICO در سال 2007 برگزار گرديد كه در آن 2000 شركتكننده از 92 كشور مختلف حضور داشتند كه به لطف خدا و عنايت امام رضا (ع) من رتبه اول اين آزمون را كسب كردم. مدتي بعد پروفسور ديويد تيلور به ايران سفر و در كنگره بينالمللي چشم از بنده تقدير و عنوان «دانشمند انجمن بينالمللي چشم» يا «ICO Scholar» را به من اهدا كرد.
جوانانمان از تلاششان براي كشور لحظهاي درنگ نكنند
خوشحال شدم اما خوشحال به عشق اينكه جايزه آزمون بينالمللي Helmerich افتخاري براي كشورم و جامعه چشم پزشكي ايران كسب شده بود. البته هميشه اين احساس زودگذر است. بايد مجدداً كار و تلاشمان به منظور يادآوري هرچه بيشتر نام ايران و توان علمي جوانان كشور را به دنياي غرب شروع كنيم.
اهميت مبحث مقاله ام سبب برگزيده شدن آن در جشنواره رازي شد
اين مقاله با همكاري دانشگاه UCLA امريكا انجام شد و نقش افزايش فشار داخل چشم را در زخمهاي قرنيه بررسي ميكند و در ژورنال چشم پزشكي امريكا كه از معتبرترين مجلات چشم پزشكي ميباشد چاپ شده است.
زندگي در كنار مردم كشورم و خدمت به آنها را به ماندن در امريكا ترجيح دادم
در دوران فلوشيپ در كشور امريكا با توجه به وضعيت خوب علمي از سوي اساتيد و دستياران در موارد مختلف مورد مشاوره قرار ميگرفتم و همچنين در آموزش دستياران چشم پزشكي نقش فعال و بسزايي داشتم. در اين مدت آموزش چندين روش جراحي نوين را در كارگاه به عهده گرفتم و در پايان دوره فوق تخصصي چندين بار از سوي مقامات علمي امريكا براي كار در بيمارستانها و دانشگاههاي اين كشور دعوت شدم. با وجود اينكه شرايط مناسبي براي ماندن در امريكا و قرار گرفتن در موقعيت استاد مهمان (Guest Professor) فراهم بود اما نپذيرفتم و مجدداً به دانشگاه مشهد بازگشته و در بيمارستان چشم پزشكي خاتمالانبيا(ص) مشغول فعاليت شدم. من معتقدم هر كسي با هر مدرك و تحصيلات دانشگاهي حتي اگر فارغالتحصيل از دانشگاههاي معتبر اروپايي هم كه باشد بايد عشق به زادگاهش را در وجودش حفظ و در كنار مردم كشور خود زندگي كند و براي آنها از جان و دل مايه بگذارد.
كشور ما سومين مركز فلوشيپ چشم پزشكي در خاورميانه است
پس از بازگشت، با همكاري گروه چشم دانشگاه مشهد، موفق به راهاندازي رشته فلوشيپ بينالمللي قرنيه با مجوز انجمن بينالمللي چشم (ICO) شدم. بدين منظور پس از رايزنيهاي فراوان با چهره برجسته چشم پزشكي جهان، پروفسور گيبل كه به مشهد سفر كرده بود پس از افتتاح و بازرسي از بيمارستان خاتمالانبيا(ص) و تأييد نهايي وي، بيمارستان خاتمالانبيا(ص) را در زمره مراكز بينالمللي تربيت دانشجويان فوق تخصص از سراسر دنيا قرار داديم. مطابق دستورالعمل انجمن جهاني چشم، افرادي كه از سراسر جهان براي طي اين دوره مورد پذيرش مراكز معتبر قرار گيرند، از حمايت مالي انجمن جهاني چشم استفاده و در پايان تأييديه آن انجمن را دريافت ميكنند.
راهاندازي دوره فلوشيپ چشم پزشكي به صورت بينالمللي براي اولين بار در كشور انجام شد و از اين لحاظ سومين مركز در خاورميانه هستيم.
اخيراً پذيرش مراكز جديد سختتر شده است به گونهاي كه امسال تنها درخواست سه مركز از آلمان و دو مركز از امريكا علاوه بر درخواست اينجانب مورد پذيرش انجمن بينالمللي چشم قرار گرفت.
اساتيد و رسانههاي امريكايي سطح چشم پزشكي ايران را بالاتر از كشورهاي منطقه ميدانند
در هفتههاي اول كار در دانشگاه UCLA با توجه به اينكه شناختي از وضعيت چشم پزشكي ايران نداشتند، بعضاً برخورد علمي از موضع بالاتر داشتند. به مرور زمان و با آشنايي بيشتر، رابطه علمي به صورت دو طرفه برقرار شد به گونهاي كه در بسياري موارد مورد مشاوره قرار ميگرفتم و پس از دو ماه موفق به كسب مجوز موقت باليني (temporary license) از ايالت كاليفرنيا شدم و در معاينه، درمان و جراحي بيماران دخيل شدم. در مدت حضورم با توجه به تجربيات قبلي جراحي، مسئوليت آموزش چندين روش جراحي را به عهده گرفتم و همچنين در آموزش دانشجويان نقش داشتم. در دانشگاه UCLA، از همان ابتدا در موقعيت مربي آموزشي قرار گرفتم و در برگزاري دو كنگره بينالمللي بسيار معتبر در امريكا به عنوان عضو هيئت علمي كنگره برگزيده شدم. در حال حاضر ارتباطات علمي خود را با اساتيدم در امريكا همچنان حفظ نموده و در حال همكاري در نگارش مقالات و كتب چشم پزشكي هستم. در مجموع ميتوانم بگويم كه نظر اساتيد در امريكا نسبت به سطح چشم پزشكي در ايران بسيار مثبت است و آن را بالاتر از سطح كشورهاي منطقه ميدانند.
ياد گرفتن از بديها و اشتباهات هنر است
قطعاً خانواده و به خصوص حمايتهاي همسرم در موفقيت من نقش داشت. همچنين در دوران تحصيل از راهنماييهاي اساتيد دلسوز چه در داخل كشور چه در خارج بهرهمند بودهام. در رابطه با الگو فكر ميكنم آدمي از هر كسي ميتواند چيزي بياموزد. نكته مهم آن است كه دنيا را سياه و سفيد نبينيم. اين هنر ماست كه بتوانيم افكار و افعال خوب را از ديگران ياد بگيريم. حتي از بديها و اشتباهات ديگران نيز ميشود مطلب آموخت.
مديون فرهنگ اهداي عضو هستيم
با توجه به شناختي كه از وضعيت پيوند قرنيه در كشورهاي ديگر دارم به جرئت ميتوان گفت ايران به دليل وجود بانك چشم و جراحان ورزيده از بهترين و كمهزينهترين مراكز پيوند در منطقه و حتي جهان است. قسمت عمدهاي از اين موفقيت مديون افراد و خانوادههايي است كه پس از مرگ اعضاي عزيزشان را اهدا ميكنند. اميدوارم فرهنگ اهداي عضو پس از مرگ در جامعه گسترش يابد.
مسئولان نخبگان را بشناسند
به نظر من توقع داشتن از ديگران خيلي كارساز نيست و اغلب باعث نااميدي ميشود. بهتر است توقعات را متوجه خودمان سازيم. در مجموع در كشور امكانات كم نيست و نسل جوان هم موفقيتهاي چشمگيري در جهان داشته است البته در همه جا ممكن است مشكلات مديريتي وجود داشته باشد. در رابطه با سازمانها يا ارگانها، شايد مهمترين ارگان مرتبط، بنياد ملي نخبگان باشد كه به نظر من در دوره گذشته به هيچ عنوان نتوانسته است از ظرفيتهاي خود و همچنين از ظرفيتهاي نخبگان كشور استفاده كند. وجود سازمانها و ارگانهاي مشابه و موازي و اغلب با دستورالعملهاي متفاوت موضوع را پيچيدهتر كرده است. به دليل آن كه به مدت دو سال در شوراي هدايت استعدادهاي وزارت بهداشت فعاليت كردهام و از نزديك با مشكلات آشنا هستم، فكر ميكنم تغييرات وسيعي در اين زمينه لازم است. تنها خواستهام از مسئولان اين است كه نخبگان را بيشتر ببينند و بشناسند. همين امر در ابتدا باعث كاهش مهاجرت نخبگان به كشورهاي بيگانه ميشود.
برنامه آيندهام فعاليت جهت ارتقاي سطح چشم پزشكي كشور است
من عضو هيئت علمي هستم و اصليترين وظيفهام تربيت فارغالتحصيلان كارآمد، دانشپژوه و مردمدوست است. در كنار اين سعي دارم با همكاري و ارتباط با نهادهاي بينالمللي چشم پزشكي، به منظور حضور كشورمان درسطح بينالمللي فعاليت كنم. همانطور كه عرض كردم، در اين زمينه موفقيتهايي كسب شده است و مجوز آموزش بينالمللي دانشجوي فوق تخصصي چشم پزشكي به صورت بينالمللي كسب شده است. اميدوارم بتوانم در آينده نزديك بيمارستان چشم پزشكي خاتمالانبيا(ص) را به قطب آموزشي و درماني چشم پزشكي در خاورميانه تبديل كنم.
