به گزارش «جوان»، دور جديد گفتوگوها ميان ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي اين بار با تغيير زماني نسبت به مذاكرات ايران و 1+5 برگزار شد. گفتوگوهايي كه هميشه پيش از مذاكرات ايران و 1+5 برگزار ميشد، اين بار پس از اين مذاكرات برگزار شد.
اين دور از گفتوگوها كه روز جمعه برگزار شد، با ارزيابي مثبت ناكارتس روبه رو شد. جمهوري اسلامي پس از گفتوگوهاي «مثبت و سازنده» با 1+5 به سراغ مذاكره با انرژي اتمي رفت و البته پيش از اين مذاكرات انتقادهاي فراواني به اظهارات مسئولان آژانس درباره حل مسئله وجود داشت. به بيان ديگر، ايران كه اين بار با دست پر از مذاكرات با 1+5 وارد مذاكره با آژانس شد، از اين مسئله به عنوان اهرمي بر آژانس استفاده كرد و با لحن تند و منتقدانه به آژانس وارد مذاكرات شد تا مسئولان آژانس را نسبت به مواضع صلحآميز جمهوري اسلامي در برنامه هستهاي روشن كند.
رئيس هيئت بازرسان آژانس بينالمللي انرژي اتمي در انتهاي مذاكرات ديروز بين آژانس و هيئت نمايندگي كشورمان تأكيد كرد گفتوگوها بسيار سازنده بود. به نظر ميرسد بار مذاكرات ايران و 1+5 روي مذاكرات ايران و آژانس نشسته است.
مواضع طرفين پيش از مذاكرات
هرمان ناكارتس، معاون مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي در پايان نشست روز جمعه آژانس با هيئت مذاكرهكننده كشورمان در وين گفت: گفتوگوها بسيار سازنده بود. از سوي ديگر رضا نجفي، نماينده كشورمان در آژانس نيز اعلام كرد هدف دستيابي به يك توافق هرچه سريعتر است. از سوي ديگر آژانس اعلام كرد دور بعدي مذاكرات در 28 اكتبر (6 آبان) برگزار خواهد شد. اين در حالي است كه رضا نجفي، نماينده كشورمان نيز تأكيد كرده بود انتظار به نتيجه رسيدن مذاكرات تنها پس از يك دور مذاكره غيرواقعبينانه است. هرمان ناكارتس، معاون مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز پيش از آغاز دور جديد مذاكرات هستهاي بين كشورمان و آژانس در مقر اين سازمان در وين به خبرنگاران گفت به دنبال حل مسائل باقي مانده از طريق گفتوگو هستيم. ناكارتس، همچنين ابراز اميدواري كرد اين دور از مذاكرات موجب تمركز بر ادامه گفتوگوها شود. وي گفت: از تحولات اخير و سخنان رهبران ايران درباره آمادگي آنها براي تعامل و حل سريع مسئله هستهاي استقبال ميكنيم.
تاكنون تصور بر اين بود كه سؤالات و ابهامات آژانس همانهايي است كه در چارچوب مطالعات ادعايي و ابعاد احتمالي نظامي در گزارشهاي شوراي حكام بيان ميشد. اما به نظر ميآيد آژانس در طرح ادعاها و ابهامات براي خود هيچ چارچوب مشخص قانوني و قابلاستنادي قائل نيست. اين رويكرد آژانس حاكي از آن است كه اين نهاد بينالمللي هيچ دورنمايي براي حل و فصل ابهامات نميبيند و سعي دارد همچنان مسائلي را نسبت به برنامه هستهاي ايران زنده نگه دارد.
لحن منتقدانه ايران پيش از مذاكرات
بي بيسي پيش از مذاكرات از لحن منتقدانه ايران نوشت و گزارش داد كه شامگاه پنج شنبه، وبسايت آژانس بينالمللي انرژي اتمي بيانيه نمايندگان جمهوري اسلامي را تحت عنوان «مكاتبه مورخ ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۳ دريافتي از نمايندگي دائم جمهوري اسلامي ايران به آژانس در مورد گزارش مديركل پيرامون اجراي پادمان در ايران» منتشر كرد. اين بيانيه بيست صفحهاي همراه با نامهاي در اختيار دبيرخانه آژانس قرار گرفته بود و ظاهراً به درخواست نمايندگي جمهوري اسلامي، در قسمت «بخشنامهها جهت اطلاع» وبسايت اين نهاد منتشر شده است. برخي رسانهها، «لحن تند» اين بيانيه به خصوص در مورد يوكيا آمانو، مديركل آژانس را با آنچه كه «نرمش» از سوي حكومت ايران خوانده شده، مقايسه كرده و به خصوص يادآور شدهاند كه انتشار اين سند به درخواست نمايندگان جمهوري اسلامي و همزمان با آماده شدن وزير خارجه جمهوري اسلامي براي ملاقات با وزيران خارجه گروه ۱+۵ صورت گرفت. نمايندگي ايران گزارش آمانو را «غيرحرفهاي، غيرمنصفانه، غيرقانوني و سياسي» توصيف كرده است. آمانو در گزارش خود به شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي در روز ۲۶ ماه اوت، بار ديگر نسبت به فقدان شفافيت در اطلاعرساني از سوي ايران در زمينه احتمال ارتباط فعاليتهاي هستهاي با اهداف نظامي ابراز نگراني كرده و از جمهوري اسلامي خواسته بود تا براي پايان دادن به «نگراني جامعه جهاني» در مورد فعاليتهاي اتمي خود، با اين نهاد همكاري كند. بي بيسي مينويسد: ظاهراً اشاره اين بيانيه به ابراز نگراني مديركل آژانس در اين زمينه است كه جمهوري اسلامي به تحقيقات و انجام برخي آزمايشهايي مبادرت كرده است كه هدف از آنها، دستيابي به فناوري ساخت تسليحات اتمي بوده است. ناظران با توجه به ابراز تمايل دولت جديد به نرمش، لحن تند بيانيه را عجيب ميدانند.
