در سال ۶۴ بحث انتقال پايتخت از تهران مطرح شد، ولي بر حسب شرايط آن دوران اين طرح مسكوت ماند. اما پس از پايان جنگ تحميلي اين موضوع به طور جدي پيگيري شد، ولي مراجع مسئول در آن زمان «ساماندهي تهران» را عمليتر و مناسبتر تشخيص دادند و از اجراي آن منصرف شدند.
با اين حال، در اواخر دهه ۷۰، بار ديگر بحث انتقال پايتخت از سوي برخي مسئولان مطرح شد؛ اهدافي كه موافقان انتقال پايتخت مطرح ميكنند، تمركززدايي و حل مسائل تهران (مسائل ناشي از اندازه جمعيت و فعاليت از قبيل آلودگي هوا، ترافيك سنگين و. . . ) از يك سو و حفاظت از اركان حكومت و امنيت ملي در برابر آسيبهاي وسيع ناشي از زلزله و ساير خطرات احتمالي از سوي ديگر است.
اما در مقابل نيز طي ساليان اخير، نهاد مطالعاتي وابسته به شهرداري تهران طرح دولت را براي دو تكه كردن پايتخت بياثر خوانده و با انتقال پايتخت سياسي از تهران به يكي از شهرهاي اطراف پايتخت را بيمنطق دانسته است!
مركز مطالعات و برنامهريزي شهر تهران معتقد است، طرح تخليه تهران از سازمانهاي دولتي و مراكز اداري تصميمگير، با هدف رفع مشكلاتي كه به واسطه پايتخت بودن تهران در اين كلانشهر استقرار پيدا كرده، در دستور كار قرار گرفته است اما در پايتخت اداري جديد نيز به فاصله اندكي، همان وضعيت تهران بلكه با شدت بيشتر ايجاد خواهد شد.
با اين وصف، طي هفته گذشته بنا بر اعلام يكي از اعضاي شوراي عالي انتقال پايتخت، ۱۵۲ نماينده مجلس با زدن امضايي پاي برگه طرح اين انتقال خواهان تشكيل شورايي ۱۱ نفره شدهاند تا به اين ترتيب پس از سالها اين امر در آستانه محقق شدن قرار گيرد.
ابوترابي: تهران ديگر جوابگو نيست
عضو كميسيون قضايي مجلس و همچنين عضو شوراي عالي انتقال پايتخت در همين ارتباط در گفتوگو با خبرنگار اجتماعي «جوان» ميگويد: تهران به دليل آنكه پايتخت سياسي، اقتصادي، اجتماعي و نظامي است، در راستاي پدافند هوايي به شدت آسيبپذير است و از سوي ديگر، زيرساختهاي اين ميزان جمعيت را نيز ندارد. به همين دليل، پس از مدتها ۱۵۲ نماينده با امضاي طرح انتقال پايتخت و اعلام وصول آن در پي آن هستند تا با تشكيل شورايي عالي اين انتقال را به بهترين نحو انجام دهند.
ابوالفضل ابوترابي ميافزايد: هماكنون مردم و مسئولان به دليل ترافيك بيش از اندازه، آلودگي هوا و تعطيليهايي كه به دنبال آن بايد اعمال شود، متحمل صرف هزينه و وقت زيادي ميشوند. همچنين تهران به دليل تصرف دامنههاي البرز در معرض سيلاب است و به لحاظ اينكه ساختمانسازي در تهران بر پايه اصول فني نيست و روي گسلهاي خطرناكي است، شايد در اثر وقوع زلزله خسارتهاي جبران ناپذيري را وارد كند و شايد باعث از هم پاشيدگي كشور نيز شود.
نماينده مردم نجفآباد خاطرنشان ميكند: تمامي اين موارد سبب شد تا بحث انتقال پايتخت سياسي و اداري جدي گرفته شود. بر همين اساس كار با مطالعه كشورهايي همچون تركيه و قزاقستان كه پيشتر اين كار را انجام داده بودند، آغاز شد.
وي در پاسخ به اين سؤال كه اعضاي اين شورا را چه كساني تشكيل ميدهند، اظهار ميكند: رياست شوراي عالي انتقال بر عهده رئيسجمهور و وزير كشور به عنوان دبير و ساير اعضاي آن عبارتند از دادستان كل كشور به عنوان ناظر، دو نفر از نمايندگان مجلس به انتخاب مجلس، يك نفر از اعضاي مجمع تشخيص مصلحت نظام، يك نفر از اعضاي شوراي عالي امنيت ملي، رئيس سازمان پدافند غيرعامل، وزير راه و شهرسازي و سه نفر كه با صلاحديد مقام معظم رهبري از جمله نفرات حاضر در اين شورا خواهند بود.
ابوترابي عنوان ميكند: ظرف يك سال با پارامترهاي علمي، مكانيابيها انجام ميشود و پس از اينكه آن را به نظر مقام معظم رهبري رساندند، پس از تأييد آن را به تمامي دستگاهها جهت انتقال اداري و سياسي كشور ابلاغ خواهيم كرد. وي در پاسخ به سؤال ديگري مبني بر اينكه آيا تاكنون نظر رهبري را در اين ارتباط جويا شدهايد يا نه، ميافزايد: چند ماه پيش رئيس كميسيون عمران مجلس طي نامهاي به دفتر مقام معظم رهبري خواستار ارائه نظر از سوي ايشان شدند و ما همچنان در انتظار پاسخ به اين نامه از سوي دفتر مقام معظم رهبري هستيم.
