
در حالي كه ميتوانيم كتاب را هم درليست وقفيات قرار دهيم، فرهنگسازي كه ميتواند بهعنوان يك اصل زيربنايي در رشد و بالندگي جامعه تأثير فراوان داشته باشد. چراكه كتاب همان يار بيغل و غش و مهرباني است كه هيچ وقت به انسان خيانت نميكند. شايد شما كتابي را وقف در گردش كنيد و اين كتاب بتواند جان و زندگي صدها نفر را نجات دهد به نظرتان شما هم در اين امر ثواب نميبريد و سهيم نيستيد؟!
چند وقت پيش كتابي در مورد غيبت حضرت مهدي(عج) كه وقف در گردش بود به دستم رسيد، روي صفحه اول آن نوشته بود: «خواننده گرامي اين كتاب وقف در گردش است لطفاًً پس از خواندن آن را به ديگري بدهيد.» تاريخ اهداي اول كتاب مربوط به سال۱۳۸۰ از شهر شيراز بود؛ يك كار جالب و موفق كه توانسته بود تقريباً يازده سال دست به دست كتاب را در كشور بچرخاند بدون اينكه كتاب راكد در قفسه كتابخانه بماند و خاك بخورد؛ نميدانم شايد قيمت آن كتاب حول و حوش سه يا چهار هزار تومان بيشتر نبود اما چندين سال بين خوانندگان ميچرخيد و خوانده ميشد.
بايد گفت همين كتاب آموزنده تا وقتي حيات دارد و خوانده ميشود براي باني اول خير و بركات به همراه خواهد داشت؛ چه خوب و بهجت است كه اين فرهنگ وقف گردش كتاب در جامعه نهادينه گردد تا ديگر بهانه گراني كتاب و نداشتن بودجه براي خريد را نياوريم و همه بتوانيم از كتابهاي خوب و متنوع بهره ببريم، چه بسا گاهي يك كتاب يا يك نوشته مفيد ميتواند زندگي انسان را متحول كند؛ بنابراين با وقف گردش كتاب در موضوعات مختلف ميتوان تاثيرات خوبي در سطح جامعه ايجاد كرد چه آنكه يكي از دغدغههاي حضرت آقا هميشه مطالعه بوده است.
يكي از فعالان فرهنگي كه در مجموعه بينالمللياش اين طرح را دنبال ميكند و براي فرهنگسازي آن در مجامع مختلف مكرراً به مسئولان و مردم هم اين روش را گوشزد ميكند، ميگويد: «شما ميتوانيد كتابها را به روشهاي مختلف وقف كنيد مانند كاري كه گلد كوئيستها براي منحرف كردن اقتصاد ايران استفاده كردند منتهاي مراتب حالا با اين روش در جهت عكس براي بالندگي مردم و جامعه استفاده ببريد به اين شكل كه حتي ميشود اين طرح را به صورت سلسلهوار انجام داد كه كتابهايي كه دوست داريد و نياز جامعه است مثل كتابهايي درخصوص فرقههاي ضاله بهاييت يا عرفانهاي كاذب را كه بعضاً رايج شده به مخاطبان مستعد اين موضوع هديه بدهيد. در اين رابطه خواننده قبلي كتاب خود به مبلغ و بازارياب كتاب براي نفر بعدي تبديل ميشود و اين موضوع تا آخر ادامه خواهد داشت؛ در حاليكه درون كتاب ميتوان متني براي ترغيب خواننده به خريد و وقف در گردش هم قرار داد يا اين نوع كتابها را در مكانهاي عمومي مثل مساجد، امامزادهها، قبور شهدا و. . . نيز براي استفاده عموم گذاشت و با قيد وقف كتاب درگردش به فرد اين اجازه را بدهيم تا كتاب را بخواند و براي ديگري بگذارد. بالاخره فرهنگسازي مطالعه را بايد از جايي شروع كرد تا ميل و رغبت براي خواندن زياد شود.»
دوستي داشتيم كه هر وقت كتاب ميخواند دوست داشت ديگران هم از اين كتاب بهره ببرند براي همين بخشهاي مهم كتاب را جزوهبرداري ميكرد سپس كتاب را در ايستگاه اتوبوس يا نيمكتي در پارك ميگذاشت و روي جلد آن مينوشت هديه براي شماست تنها براي سلامتي آقا امام زمان(عج) صلوات بفرستيد و ميرفت برايش مهم نبود چه كسي كتاب را برميدارد يا ميخواند، ميگفت: «خيلي لذتبخش است زيرا با اين كار ديگران را هم در مطالعه كتابي كه دوست داشتم، شريك ميكنم.»
در واقع واژه وقف كتابدرگردش كنار ساير موقوفات رايج، اگر در جامعه تسري و تعميم يابد به طور حتم كتابهاي مفيد بيشتري را با صرف هزينه كم در اختيار علاقهمندان قرار ميدهد پس ميبينيم كه حتماً براي كار خير و ثواب دنيا و آخرت لازم نيست متمول و پولدار باشيم تا مدرسه و درمانگاه بسازيم و گاه از اينكه توانايي خدمترساني عمومي نداريم درحسرت و ناراحتي بمانيم، بلكه هركدام از ما ميتوانيم با اندك پولي كه در اختيار داريم كتاب مفيد و مناسبي تهيه كرده و آن را براي مطالعه سايرين وقف كنيم كه همينها هم براي ما خير دنيا و آخرت خواهد داشت، زيرا مطابق آيات و روايات ديني در دين جامع اسلام كميت اعمال مهم نيست بلكه كيفيت و نيت آن اهميت دارد بهخصوص اينكه روي فكر و انديشه فرهنگسازي ميشود. حال اين كتابي كه وقف ميكنيد مناسب حال بزرگسالان باشد يا كتابي براي كودكان و نوجوانان فرقي نميكند مهم كار فرهنگي مثبتي است كه انجام شود. از كجا ميدانيم شايد كتابي كه ما در شهر و روستاي خودمان وقف درگردش كردهايم چند سال ديگر در يكي از دهكورههاي آفريقا و در دست يك نوجوان و جوان علاقهمند آفريقايي باشد.