اميدواري غرب براي تكيه به عربستان با ابهام سنگيني روبهرو شده است. اين روزها كه آل سعود بازار نفت ايران را هنوز در دست نگرفته، براي غربيها چنان خسارتي را به بار آورده است كه چشم اميد اروپا را بري ماههاي آينده كور كرده است.
به گزارش «جوان آنلاين» به دنبال انتشار خبر وقوع انفجار در يك خط لوله انتقال نفت عربستان قيمت جهاني نفت به بالاترين رقم طي ۱۰ ماه اخير رسيد. اين اتفاق در شرايطي رخ داد كه عربستان جايگزين ايران در اروپا شده است و در اين وضعيت قيمت نفت نبايد با چنين افزايشي روبهرو ميشد. شايد به همين علت است كه قاره سبز متوجه شكست خود در تحريم نفت ايران شده است. براساس راهبرد كشورهاي مصرفكننده نفت خام، وابستگي به يك منبع انرژي بسيار خطرناك بوده و سمي مهلك به شمار ميرود اما غرب اصرار دارد تا به همگان بقبولاند كه عربستان جاي ايران را به راحتي پر ميكند.
برخي ديپلماتهاي نفتي براين باور بودند كه با تحريم نفت ايران، عربستان به راحتي جايگزين ايران ميشود، فارغ از اينكه اجرايي كردن چنين راهكاري با توجه به وضعيت داخلي عربستان، سرشان را زير گيوتين نفت قرار خواهد داد.
در آخرين معاملات نفتي در روز پنجشنبه در نيويورك هر بشكه نفت خام برنت پنج دلار و ۷۴ سنت افزايش يافت و به ۱۲۸ دلار و ۴۰ سنت رسيد. اين بالاترين بهاي نفت از ژوئيه سال ۲۰۰۸ به اين سو بوده است. تحليلگران اقتصادي ميگويند كه فشارهاي يكجانبه غرب عليه ايران و لجبازي و بهانهجويي آنان در باره برنامه هستهاي اين كشور باعث شد كه بازار نفت دچار وحشت شود و خبر انفجار در خط لوله نفت عربستان سبب شد كه اين ترسها دو چندان شود و اين طور شد كه قيمتها بالا رفت. حال آنان بايد به افكار عمومي پاسخ دهند كه چرا نفت را به كالايي سياسي براي فشار به ايران تبديل كردند؛ فشاري كه اكنون مغلوب شده و به سوي خود آنان بازگشته است. گفتني است نفت ايران در بازار آسيا كماكان بيش از ۱۲۲ دلار در هر بشكه به مشتريان خارجي تحويل داده ميشود، اين در حالي است كه موج بيداري اسلامي ماههاست به عربستان كشيده شده است و به طور قطع در ماههاي آينده ناآراميهاي فراواني در شبهجزيره شكل خواهد گرفت. جالب اينجاست كه نقطه ابتدايي شكلگيري بيداري اسلامي از شهر قطيف و برخي شهرهاي اطراف آن است كه مناطقي نفتخيز و بسيار استراتژيك براي عربستان و همپيمانانش شناخته ميشود. شبكه پرستيوي روز پنجشنبه اعلام كرد در بعدازظهر اين روز در شهر عواميه واقع در شرق عربستان (نزديك به قطيف) انفجاري رخ داد كه موجب تخريب خط لوله تغذيه كننده يكي از مهمترين قطبهاي صدور نفت خام جهان شد، اگرچه مقامات عربستاني بلافاصله اين خبر را تكذيب كردند اما بازار نفت بسيار سريع در برابر آن واكنش نشان داد و قيمت نفت برنت با افزايش سه دلاري از مرز ۱۲۸ دلار در هر بشكه گذشت.
خط لوله اصلي كه از ابكيك آغاز و در پايانه نفتي رأس تنوره به پايان ميرسد، روزانه حدود ۶ميليون بشكه نفت را انتقال ميدهد. انتشار خبر انفجار اين خط لوله و افزايش سه دلاري قيمت نفت به رغم تكذيب آن از سوي مقامات عربستاني نشاندهنده حساسيت بسيار بالاي بازار نفت به تحولات نفتي در جهان است.
به عقيده تحليلگران تلاش امريكا براي حذف ايران از بازار نفت كه چهارمين صادركننده بزرگ نفت جهان است نگرانيهاي عرضه در بازار را افزايش داده و ميزان حساسيت بازار به تحولات نفتي در جهان را به شكل كمسابقهاي بالا برده است.
براساس اين گزارش، با حذف ايران در مبادلات نفتي، عربستان يگانه منبع انرژي غرب خواهد شد كه هرگونه ناآرامي و حادثهاي قيمت نفت را تا مرز ۲۰۰ دلار افزايش خواهد داد، اين در حالي است كه تقاضاي نفت از سوي كشورهاي آسيايي در مقايسه با كشورهاي غربي و امريكا به شدت رو به افزايش است. در صورت تشديد تنش بين ايران و غرب و اعمال تحريم نفتي از سوي اروپا نيز چالشهاي بازار نفت بيش از پيش افزايش خواهد يافت.
بايد به اين مسئله توجه داشت كه كمبود نفت ايران در بازارهاي جهاني از كجا تأمين خواهد شد. ايران در اين شرايط نفت توليدي خود را در نفتكشها ذخيره خواهد كرد ولي كمبود نفت ايران از عربستان بايد جبران شود و اين مسئله و مشكل بزرگي است. ظرفيت مازاد توليد نفت در عربستان هماكنون ۶/۱ تا ۷/۱ ميليون بشكه در روز است كه اين رقم بسيار كمتر از صادرات روزانه ۳/۲ ميليون بشكهاي نفت ايران است، در بازار نفت زماني كه ظرفيت مازاد توليد نفت كاهش يابد، به طور طبيعي قيمتها افزايش پيدا ميكند.
وزارت انرژي امريكا اعلام كرد در صورت قطع صادرات نفت ايران شكاف بين عرضه و تقاضاي سوخت در بازارهاي جهاني به شدت افزايش خواهد يافت.
از سوي ديگر روز پنجشنبه نفت ايران در سواحل سنگاپور تحويل پالايشگاه رويال داچ شل شد. باوجودي كه زمان اعتبار قرارداد شركت «شل» با ايران به پايان رسيده است اما اين شركت همچنان از ايران نفت خريداري ميكند. اين شركت ۱۰۰هزار بشكه از نفت ايران را به اروپا و ۱۰۰ هزار بشكه ديگررا به ژاپن انتقال ميدهد. يكي از مقامات سنگاپوري در پاسخ به اين پرسش كه شما اين نفت را از ايران خريداري كردهايد، گفت، بله ما آن را خريديم و هيچ دليل ديگري در اين زمينه وجود ندارد كه بخواهم درباره آن صحبت كنم. مسئولان شركت شل هم در پاسخ به ايميلي كه در اين رابطه از آنان سؤال پرسيده شده بود، اظهار داشتند: ما درباره فعاليتهاي تجاري خود صحبتي نميكنيم.
