
بندر بن سلطان، مرد مرموز شماره یک دستگاه امنیتی و جاسوسی آل سعود، در فرایندی پیچیده ناپدید شده و جالب اینجاست که در رسانه های مهم جهانی هیچ خبری در این باره مطرح نمی شود. flowplayer("player", "http://mashreghnews.ir/scripts/flowplayer-3.1.5.swf"); به گزارش مشرق،“بندر بن سلطان بن عبدالعزیز آل سعود” در ماه مارس سال 1949 متولد شد. وی بین سالهای 1983 تا 2005 به عنوان سفیر عربستان در آمریکا فعالیت میکرد، شاید بتوان گفت که هیچ سفیر عرب یا شاید هیچ سفیری تا به حال به اندازه شاهزاده بندر در واشنگتن نفوذ نداشته است.
وی در 16 اکتبر 2005 میلادی، توسط “عبدالله بن عبدالعزیز” ششمین پادشاه عربستان سعودی به عنوان دبیر شورای امنیت ملی این کشور منصوب شد.
شاهزاده بندر در شهر “طائف” عربستان متولد شد و پدر وی “سلطان بن عبدالعزیز” ولی عهد سعودی است که مدتی است در بستر مرگ قرار دارد.
"صبری انوشه" تحلیلگر مسائل عربستان سعودی در گفت وگو با مشرق در زمینه سوابق خانوادگی بندر بن سلطان گفت: پدر بندر، سلطان بن عبدالعزیز است که ولی عهد عربستان و وزیر دفاع این کشور است و سه دهه است که پست وزارت را برای خود حفظ کرده است.
پدر بندر یکی از پایهگذاران خرید تسلیحات مورد نیاز عربستان سعودی است و در تمام خریدهای تسلیحاتی این کشور نقش و نظارت مستقیم داشته است.
بندر به مدت 23 سال سفیر عربستان سعودی در آمریکا بود و در این مدت ارتباطات گستردهای را با نومحافظهکاران آمریکایی و لابیهای صهیونیستی در این کشور برقرار کرده است که این ارتباطات همچنان ادامه دارد و بنوعی وی شناخته شده ترین مقام سعودی نزد دولت آمریکا به شمار می آید.
بندر و جنگ قدرت در عربستان سعودی
بازگشت عجیب بندر به عربستان سعودی، درست چند هفته پیش از مرگ “ملک فهد” پنجمین پادشاه سعودی صورت گرفت و به دنبال بازگشت وی به عربستان شایعاتی منتشر شد مبنی بر آنکه بندر در تلاش است تا در دولت جدید منصبی را کسب کند.
"انیس نقاش" کارشناس مسایل خاورمیانه در گفتگو با مشرق در زمینه نقش بندر بن سلطان در جنگ قدرت در داخل خاندان آل سعود گفت که وی در برههای بسیار سعی کرد تا سیاست خارجه عربستان سعودی را در دست بگیرد، اما موفق به انجام این مهم نشد.
بندر در زمان بیماری ملک فهد شاه سابق عربستان سعودی به این کشور بازگشت، اما در جنگ قدرت پس از مرگ ملک فهد نتوانست به ردهای بالاتر از ریاست شورای امنیت ملی عربستان سعودی دست یابد.
بندر در پیشبرد مذاکرات قرارداد تسلیحاتی “یمامه” انگلیس با عربستان سعودی در سال 1985 نقش اساسی ایفا کرد. قراردادی 80 میلیارد دلاری که شامل فروش بیش از 100 کلاهک هسته ای انگلیس به آل سعود بود اما لابی های تسلیحاتی استعمار پیر و خاندان حاکم بر سعودی تلاش فراوانی برای مخفی ماندن برخورداری ریاض از این کلاهک ها دارند.
انگلیس پس از امضای قرارداد برای دلالی در این قرارداد، مبلغ دو میلیارد دلار به حساب سفارت عربستان سعودی واریز کرد که البته بندر، مبالغ واریزی انگلیس را برای استفادههای شخصی به کار برد.
در اگوست سال 2009 میلادی، روزنامه انگلیسی "فایننشال تایمز" در گزارشی ویژه و مهم، از تلاش امیر بندر بن سلطان برای کودتا در عربستان سعودی خبر داد. این روزنامه با تأکید بر صحت این خبر نوشت که البته این خبر مربوط به گذشته است و پارسال روی داده است.
به نوشته این گزارش، هدف از این کودتا، تنها کوتای نظامی علیه ملک عبدالله نبوده، بلکه بندر قصد داشت تا کل نظام را تغییر دهد و قصد داشت از این طریق، قدرت را در عربستان در دست بگیرد.
منابع سعودی افشا کننده خبر این کودتا به فایننشال تایمز گفتند که سازمان اطلاعاتی روسیه نخستین جریانی بود که سرنخهای این تلاش را فاش کرد و در همین راستا گفته می شود که بعد از نافرجام گذاشتن این کودتا مناسبات میان عربستان و روسیه گسترش معناداری پیدا کرده است.
این کودتا قرار بود به مرکزیت پایگاه هوایی ریاض انجام شود.
گفته می شود در پی افشای این کودتا، افسران ارشد بسیاری از ارتش این کشور بازداشت شده و بندر بن سلطان نیز از عرصه سیاسی عربستان سعودی منزوی شده است.
ارتباط بندر با آمریکا و رژیم صهیونیستی
وی در سال 1983 به عنوان سفیر عربستان در آمریکا منصوب شد و بمدت 23 سال این سمت را در دست داشت.
بندر در مدت طولانی که مسؤولیت سفارت این کشور در آمریکا را بر عهده داشت با پنج رئیس جمهور آمریکایی، 10 وزیر امور خارجه این کشور، 11 مشاور امنیت ملی، 16 جلسه کنگره آمریکا و صدها سیاستمدار دیگر آمریکایی رابطه برقرار کرده است.
بر اساس اظهارات انوشه، وی نقش مهمی در مناسبات عربستان سعودی با آمریکا دارد و بعد از ایجاد بحران میان روابط دو کشور در پی اتفاقات 11 سپتامبر، این بندر بن سلطان بود که توانست این مناسبات را بهبود بخشد. ارتباط وی با لابی صهیونیستی نیز باعث شد تا تغییرات خاصی در رویکرد منطقهای سیاست خارجی عربستان سعودی ایجاد شود.
روابط نزدیک بندر با جمهوریخواهان، پنتاگون و صاحبان صنایع جنگی در عربستان، زبانزد خاص و عام است و در این زمینه مسائل بسیاری مطرح شده است.
انوشه میافزاید که بندر بن سلطان در چند پرونده مربوط به مناسبات عربستان با کشورهای دیگر نقش داشته است، کانالهای ارتباطی با سوریه و فلسطین از جمله این پروندهها بوده است.
وی همچنین در دولت نهم جمهوری اسلامی ایران نیز مسؤول پرونده تهران بود و در تخریب مناسبات ریاض با دمشق و تهران نقش اساسی داشت.
شاهزاده بندر با چند رئیس جمهور آمریکایی بویژه “جرج بوش” پدر و پسر، روابط نزدیکی برقرار کرد و رابطه وی با “جرج بوش پسر” به اندازهای نزدیک بود که نام مستعار وی “بندر بوش” شد.
شاهزاده بندر تااندازه ای رابطه نزدیکی با “جرج بوش پدر” “جرج بوش پسر” و اعضای ارشد دولت بوش از جمله “جیمز بیکر” “دیک چنی” ژنرال “کالین پاول” " برقرار کرد که جزئی از دولت آمریکا محسوب میشد.
بندر در دوران سفارت خود به کاخ سفید راه پیدا کرد و گفته میشود که وی اولین سفیر سعودی در آمریکاست که از جزئیات مسائل امنیتی وزارت امور خارجه آمریکا مطلع بود.
این نفوذ تا حدى است که باب وودوارد (روزنامهنگار مشهور آمریکایى که نقش اصلى را در افشاى رسوایى واترگیت ایفا کرد) در کتاب «طرح حمله» ادعا مىکند که پرزیدنت بوش پیش از آنکه تصمیم خود مبنى بر حمله به عراق را با کالین پاول، وزیر امور خارجه وقت خود در میان بگذارد، آن را به اطلاع بندر بن سلطان رسانده است.
"اسکات مکلئود" رئیس دفتر مجله تایم در قاهره نیز که در بیست و دو سال اخیر به پوشش وقایع خاورمیانه و شمال آفریقا براى این مجله مشغول بوده است، درباره بندر بن سلطان مىنویسد: اگر بگوییم بندر بن سلطان در جهتگیرىهاى خاورمیانهاى سیاست آمریکا به اندازه کاندولیزا رایس نقش دارد، چندان اغراق نکردهایم.
انیس نقاش رئیس مرکز مطالعات امنیتی "امان" نیز در گفت وگو با مشرق، در زمینه میزان هماهنگیهای امنیتی و اطلاعاتی میان وی و محورهای تروریسم دولتی در منطقه نیز گفت که سال گذشته نشستی سه جانبه میان اردن، عربستان و رژیم صهیونیستی در منطقه العقبه اردن برگزار شد، شرکت کنندگان در این نشست سعی کردند تا استراتژی واحدی را برای سرکوب مقاومت در منطقه دنبال کنند، بندر بن سلطان نماینده عربستان سعودی در این نشست بود.
بندر و دشمنی با ایران و محور مقاومت
نزدیکی بندر با لابیهای صهیونیستی و نومحافظهکاران افراطی در آمریکا موجب شده است تا وی کینه ای دیرینه از جمهوری اسلامی ایران، تشیع و محور مقاومت در منطقه در دل بگیرد و رؤیای تسلط بر منطقه به نمایندگی از آمریکا و اسرائیل را در سر بپروراند. بندر در مقابل ایران موضع سرسختانهای دارد. وی تلاش کرده تا مقامات بلندپایه عربستان سعودی از جمله “ملک عبدالله”، “سلطان” وزیر دفاع عربستان و “نایف بن عبدالله عزیز” وزیر کشور عربستان سعودی را ترغیب کند تا علیه ایران، عملیات نظامی انجام دهند و اظهار داشته است که هیچ اقدامی به جز اقدام نظامی نمیتواند ایران را از برنامه هستهای باز دارد.
پایگاه خبری عراقی "براثا " نیز بتازگی سندی را منتشر کرده است که نشان میدهد "بندر بن سلطان" دبیر شورای عالی امنیت ملی عربستان سعودی که تجهیز و فرماندهی گروههای تروریستی در منطقه را بر عهده دارد، فرمانده جدید القاعده در عراق را تعیین کرده است و عناصر آن را با سلاح و پول تجهیز نموده است.
در این سند، دبیر شورای عالی امنیت ملی عربستان سعودی، "ابوسلیمان" را به عنوان جانشین ابوعمر البغدادی و ابوایوب المصری که در عراق کشته شدند، به ریاست گروهک تروریستی "دولت اسلامی عراق" که شاخه القاعده در عراق است، انتخاب کرد.
این سند میافزاید که ابوسلیمان، تابعیت عراقی و سعودی دارد و پیش از این در دستگاههای جاسوسی فعالیت میکرد. بن سلطان در این سند از فرماندهان و هواداران القاعده خواست تا به فرمانده جدید این گروهک بپیوندند.
انیش نقاش در این زمینه میگوید: اقدامات بندر در حمایت آشکار و پنهان از اعضای گروههای تروریستی منطقه نظیر القاعده برخاسته از سیاست خارجی عربستان سعودی است و وی در این زمینه به عنوان دبیر شورای عالی امنیت ملی، این اقدامات را انجام میدهد.
این کارشناس مسائل منطقهای اختلاف افکنی میان شیعه و سنی را یکی از مهمترین اولویتهای بندر در حمایت از گروهکهای تروریستی در منطقه دانست و تأکید کرد که وی به نمایندگی از دولت وهابی عربستان سعی دارد تا ریشههای مقاومت شیعی در عراق را خشکانده و مانع از گسترش نفوذ مقاومت منطقه در این کشور شود.
نقاش افزود که بندر از راه دور دستورات مستقیمی در عزل و نصبهای مقامات و رهبران القاعده میدهد و با گماردن تعدادی از عناصر و افسران اطلاعاتی عربستان در پستهای فرماندهی القاعده هر چه بیشتر سعی میکند تا همراهی این گروههای تروریستی با سازمان جاسوسی عربستان را حفظ کند.
بر اساس گفتههای این تحلیلگر مسایل منطقهای وی در سرکوب مقاومت در منطقه بویژه لبنان نیز اقدامات زیادی را انجام داده که یکی از مهمترین این اقدامات تلاش برای ترور مرحوم "سید محمدحسین فضل الله" بود، وی البته در این عملیات ناکام ماند و فضلالله آسیبی ندید.
ناظران سیاسی بر این باورند که بندر بن سلطان، حمایت خود از تروریستهای عراقی را به این علت افزایش داده است که با توجه به نزدیکی خروج نیروهای آمریکایی از این کشور بتواند با ایجاد ناامنی پس از انتخابات در عراق حاکمیت عراق را در دست بگیرد.
از سوی دیگر تحقیقات در زمینه ترور "عماد مغنیه" فرمانده نظامی حزبالله لبنان نشان میدهد که سازمان جاسوسی اردن در اجرای عملیات ترور وی نقش داشته است و امیر بندر بن سلطان مسؤولیت تأمین مالی هزینههای این پروژه را در اختیار داشته و بنوعی این عملیات را کارگردانی کرده است.
حمایتهای لجستیک این عملیات، نظیر ارائه تصاویر ماهوارهای برای تسهیل اجرای عملیات نیز بر عهده آمریکا بوده است.
ناپدید شدن بندر
بندر بن سلطان آخرین بار در 10 دسامبر 2008 در حین دیدار با ملک عبدالله در جده دیده شده و از آن زمان تاکنون هیچ جا رؤیت نشده است.
این در حالی است که در سپتامبر 2009 وی برای چهار سال دیگر به عنوان دبیر شورای امنیت ملی عربستان تعیین شد ولی پس از آن و بر خلاف روال عادی برای بیعت با ملک عبدالله حضور نیافت و هیچ توضیح رسمی نیز در این باره ارائه نشد.
روزنامه انگلیسی “ایندیپندنت” در ماه مارس 2009 اعلام کرد که بندر برای هفتههای بسیاری است که در ملأ عام حاضر نشده است. به دنبال انتشار این خبر، شایعاتی بالا گرفت مبنی بر آنکه بندر در تلاش است تا به جای پدر بیمارش که ولیعهد عربستان محسوب میشود، پس از ملک عبدالله به عنوان پادشاه عربستان سعودی برگزیده شود.
برخی معتقدند که ناپدید شدن وی با اختلافات شاهزادگان آل سعود بر سر جانشینی “ملک عبدالله” بی ارتباط نیست، زیرا شاهزاده “بندر بن سلطان” یکی از اصلیترین مدعیان جانشینی است و آمریکا بشدت از وی حمایت می کند.
این گزارش می افزاید: با توجه به وضعیت جسمانی بد شاهزاده سلطان بن عبدالعزیز، ناپدید شدن وی نگرانیهای بسیاری را به وجود آورده است بویژه اینکه او پس از تعیین شدن شاهزاده “نایف بن عبدالعزیز” وزیر کشور عربستان سعودی به عنوان جانشین بعدی برای پست ولیعهدی ناپدید شد.
"سعدالفقیه" رئیس جنبش اسلامی اصلاح، از مخالفان حکومت عربستان و مقیم لندن در این زمینه گفت: ابتدا شاهزاده بندر در انگلیس ناپدید شد اما طولی نکشید که به عربستان سعودی بازگشت و پس از آنکه فاش شد وی 200 نفر از عناصر وابسته به دستگاههای امنیتی عربستان سعودی را علیه عبدالله بن عبدالعزیز پادشاه عربستان برای انجام کودتا تحریک کرده، در بازداشت خانگی قرار گرفت، همچنین معارضان عربستان بتازگی اعلام کردند، بندر بن سلطان در زندانی در شمال غرب "جده " محبوس است.
این زندان که مخصوص متهمان به اقدامات تروریستی و معارضان سیاسی است بشدت تحت کنترل قرار دارد و گفته میشود بندر بن سلطان در بخش ویژهای به همراه چهار ژنرال از ارتش، گارد شاهنشاهی، گارد ملی و امنیت داخلی نگهداری میشود.
این در حالی است که وکیل بندر بن سلطان در آمریکا با رد این ادعا میگوید وی را در خارج از عربستان دیده است اما از ارائه مکان و زمان دیدار با او پرهیز میکند.
همچنین اعلام شده بود وی به علت مداخله غیرمسؤولانه در امور داخلی سوریه و بدون موافقت ملک عبدالله، مورد خشم و غضب وی قرار گرفته است.
از سوی دیگر برخی جریانهای منطقه بتازگی مدعی شدهاند که بندر به سوریه رفته است و در آنجا حمایت از گروههای تروریستی منطقه را به صورت جدی دنبال میکند.
این در حالی است که انیس نقاش، تحلیلگر مسائل منطقهای در گفت وگو با مشرق، وجود برخی ادعاها در زمینه حضور بندر در سوریه را رد کرده و گفت که اگر هم این ادعاها صحت داشته باشد، این اقدام با هماهنگی سوریه صورت نگرفته است و وی مخفیانه در این کشور فعالیت میکند.
این ادعاها در حالی بیان می شود که برخی گزارش های نیمه رسمی، فعالیت زیرزمینی بندر در فرانسه را تأیید کرده و مدعی رؤیت وی در این کشور شده اند اما جالب اینجاست که تمامی گزارش هایی که در مورد محل اختفای بندر اختلاف نظر دارند بر سر این نکته متفق القول هستند که وی هر جا که هست تحت حمایت آمریکا قرار دارد و با استفاده از درآمدهای نفتی و تجاری هنگفت خود، در حال مدیریت جریان های تروریستی منطقه بویژه در عراق، پاکستان و لبنان است.