فریدون حسن
تا حالا شده از تماشای یک مسابقه فوتبال زجر کشیده باشید. خب طبیعی است در طول تاریخ، این رشته پرهیاهو و پرحاشیه بوده. بازیهایی که دو تیم 90 دقیقه تماشاگر را عذاب دادهاند و بازیکنان راه رفتهاند و دست آخر هم بدون هیچ هیجانی زمین را ترک کردهاند اما منظورمان از زجرکشیدن زجری نیست که از دیدن یک بازی با کیفیت فنی پایین میبرید.
لطفاً کمی از محوطه چمن فوتبال فاصله بگیرید، جایی عدهای میکروفن به دست، هدفون به گوش و چشم به مانیتور گزارش میکنند اتفاقاتی را که در زمین میگذرد. هنر است که بتوانی با صدای خود کاری کنی که یک مسابقه هیجان انگیز فوتبال خاطره انگیز هم شود اما وقتی قبل از آغاز مسابقه از شنیدن نام گزارشگر آن زانوی غم بغل میگیری و بعضاً با دو دست بر سر میزنی آن وقت چکار باید کرد؟
این روزها خیلیها با شنیدن نام جواد خیابانی ترجیح میدهند پیچ صدای گیرندههای خود را تا انتها ببندند و بازی را بی صدا و صامت تماشا کنند تا نشوند آنچه را که 90 دقیقه با اعصاب و روانشان بازی میکند.
این روزها خیلی با خود میپرسند که ما تا کی باید تاوان گزارش بازی ایران و استرالیا و آن غزال تیزپای فوتبال ایران را پس دهیم و عذاب بکشیم. لازم نیست زیاد در افکار خود جستوجو کنید، همین یکشنبه بعد از ظهر بازی پرسپولیس و استیل آذین قرار بود گل سر سبد بازیهای هفته سی و دوم لیگ برتر باشد، که خب نشد. حساسیت زیاد بازی، کرکریها الکی قبل از آن و حتی ریزش شدید باران بهاری همه و همه دست به دست هم داد تا بازی پرسپولیسیها مقابل هم خوب از آن در نیاید و در این بین گزارش جناب خیابانی
سوهان روحی بود بر اعصاب آنها که زجر میکشیدند از راه رفتنهای بازیکنان دو تیم در زمین.
تعریف و تمجید از ابر و باد و مه و خورشید و فلک به همراه وصف چمن ورزشگاه، اطلاعات غلط، اشتباه در بیان اسامی حتی معروفترین بازیکنان داخل زمین و البته یادآوری اینکه امروز روز معلم است در دقیقه 80 و اندی از مسابقه تنها گوشهای از مثلاً گزارش جناب گزارشگر از بازی پرسپولیس و استیل آذین بود.
به عقبتر که برگردیم نمونههای متعدد دیگری را هم پیدا میکنیم؛ از گزارشهای پراشتباه و حاشیه پردازیهای بیمورد آقای خاص؛ گزارشگری که بعضاً فریاد اعتراض رسانهها را نیز در آورده است.
تعریف و تمجید بیهوده از بازیکنی که فقط در زمین راه میرود و بیان حواشی بیمورد در خصوص بازیکنان که ارتباطی به بازی ندارد و البته ما که نمیدانیم ولی دعا میکنیم درست باشد. اینها چند سالی است که تماشاگران و بینندگان فوتبالهایی را که جواد خیابانی آنها را گزارش میکند، آزار میدهد.
جناب گزارشگر وقتی احساساتی میشود کسی جلودارش نیست و به جرأت میتوان گفت چشم و گوش بسته چیزهایی میگوید که نباید. بازی سپاهان و العین و شیطنت اماراتیها در جعل نام خلیج فارس که البته با همت و تلاش بروبچههای صدا و سیما تصویری پخش نشد اماجناب گزارشگر چنان با جرأت آن را عنوان کرد که از هر تصویری گویاتر بود. خب میشود اسمش را عرق ملی و تعصب نامید اما تعصب بدون فکر حتماً بهتر میدانید که چه عواقبی دارد.
فراموش نمیکنیم که بازی تیم امید ایران و استرالیا را زمانی که جواد خیابانی تکرار صحنه آهسته گل تیم ملی را گل دوم قلمداد کرد و با چنان حرارتی فریاد گل سر داد که گویی دنیا را فتح کرده و از یاد نمیبریم که چگونه فراموش کرده بود (شما بخوانید نمیدانست) وینگو بگوویچ سرمربی تیم امید از نشستن روی نیمکت محروم بود اما در گزارش گفت: بگوویچ برای تماشای بهتر بازی به میان تماشاگران رفته تا بر تیم مسلط باشد و حتماً حضور ذهن دارید که فردای آن روز روزنامهها کاریکاتور آقای گزارشگر را چاپ کردند در حالی که دنبال عوامل پشت صحنه کرده بود که چرا اشتباهش را گوشزد نکرده بودند و خلاصه از این دست آسمان و ریسمان بافتنها به بهانه یک گزارش فوتبال که بیان بیشتر آنها مثنوی هفتاد من کاغذ خواهد شد.
زمانی میگفتند گزارشگر باید مطالعه داشته باشد، باید به تمام قوانین آگاه باشد و هزار باید دیگر اما گویا امروز تفاوتی نمیکند چیزی از فوتبال بدانی یا نه، فرقی هم نمیکند اصلاً چه رشتهای را گزارش کنی مثلاً همین برنامه مردان آهنین را گزارش کنی، هم دایره طلایی را و هم اینکه در بین دو نیمه ال کلاسیکو نظر کارشناسی بدهی، اگر اسامی و اصطلاحات را هم اشتباه بیان کردی خیالی نیست.
بگذریم و از بحث هم فاصله نگیریم، خواستیم فقط از فوتبال و گزارش آن بگوییم. فوتبال ورزش مهیجی است حتی آن اندک دیدارهایی هم که مثل بازی پرسپولیس – استیل بدون طراوت به پایان میرسند اینقدر جذاب هستندکه در زیر باران هم جمعیتی بالغ بر 50 هزار نفر را روانه ورزشگاه کنند اما گزارش بعضیها این 90 دقیقه هیجانانگیز و جذاب را زجرآور کرده است. به نظر میرسد تربیت گزارشگر و مفسر خوب امری است که باید در صدا و سیما بیشتر از این جدی گرفته شود تا از این به بعد شاهد این نباشیم که به جای گزارش فوتبال وضعیت جوی و وصف باران و تبریک دیرهنگام روز معلم را بشنویم.
