جوان آنلاین: امنیت سایبری و دادههای ذخیرهسازی ابری یکی از مهمترین موضوعاتی است که همیشه چالش برانگیز بود و حالا با حملات اخیر دشمن امریکایی - صهیونیستی این موضوع شکل جدیتر به خود گرفتهاست. به خصوص اینکه در حال حاضر بخش عمده مراکز پردازش پرسرعت و مراکز ذخیرهسازی ابری کشور در تهران و البرز متمرکز شدهاند. حالا به گفته رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات، دستگاههای مختلف به این جمعبندی رسیدهاند که مراکز پردازش پرسرعت باید در سراسر کشور توزیع شوند. این موضوع از تأکیدات پدافند غیرعامل نیز به شمار میرود. مطالعات مربوط به این موضوع از سالهای گذشته در وزارت ارتباطات انجام شده و بر اساس این مطالعات، سه نقطه کشور بهعنوان قطبهای اصلی ایجاد مراکز داده انتخاب شدهاند که شامل مشهد، منطقه ویژه اقتصادی پیام در استان البرز و منطقه فولادشهر اصفهان هستند.
تولیدات علمی تا زمانی که به محصول یا خدمت تبدیل نشوند، امکان بهرهبرداری اقتصادی و اجتماعی نخواهند داشت. همین ماجرا هم فلسفه شکلگیری پارکهای فناوری است؛ موضوعی که مصطفی مافی، معاون وزیر ارتباطات و رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات، در نشست خبری روز گذشته خود با اشاره به آن درباره فعالیتهای این پارک فناوری توضیح داد.
جلوگیری از خروج ارز از کشور
به گفته مافی مأموریت پارک فاوا شناسایی نیازهای فناورانه وزارت ارتباطات و ترجمه این نیازها به زبان شرکتهای دانشبنیان است تا این شرکتها بتوانند راهکارهای مورد نیاز را ارائه دهند. به همین دلیل، پارک فاوا بیش از آنکه بر شرکتهای نوپا تمرکز داشته باشد، با شرکتهای رشدیافته و توانمند همکاری میکند؛ شرکتهایی که توانایی پاسخگویی به نیازهای ملی و تأمین پایدار محصولات و خدمات را داشته باشند.
رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات با اشاره به عملکرد شرکتهای مستقر در این پارک گفت: «اگرچه تعداد شرکتهای تحت پوشش پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات نسبت به برخی پارکهای دیگر کمتر است، اما شاخص ارزیابی ما میزان اثرگذاری اقتصادی و فناورانه این شرکتها است.»
وی افزود: «بر اساس اظهارنامههای رسمی شرکتها در سال ۱۴۰۳، محصولات فناورانه تولیدشده توسط شرکتهای عضو پارک موجب ۹۲ میلیون دلار صرفهجویی ارزی برای کشور شدهاست، چراکه این محصولات در شرایط عادی باید از خارج از کشور وارد میشدند. تمامی این آمارها بر پایه اظهارنامههای رسمی شرکتها و اسناد مالی قابل استناد تهیه شده و از این نظر کاملاً قابل دفاع است.»
رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات افزود: «پس از ثبت اظهارنامهها، معاونت توسعه فناوری پارک، اطلاعات را پالایش و تحلیل خواهد کرد و گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴ منتشر میشود.»
از نگاه مافی گزارش عملکرد سال ۱۴۰۴ میتواند تصویری مستند از وضعیت زیستبوم فناوری اطلاعات و ارتباطات کشور ارائه کند و به عنوان نمونهای از شرایط کلی این حوزه، مبنای تحلیل و تصمیمگیری قرار گیرد.
حمایت از دانشبنیانها
رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات با اشاره به مبنای قانونی فعالیتهای این پارک در حمایت از شرکتهای دانشبنیان حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات گفت: «آییننامه حمایت از تولید دانشبنیان در صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات در سال ۱۴۰۱ و در اجرای قانون جهش تولید دانشبنیان به تصویب هیئت وزیران رسید. بر اساس ماده ۲ این آییننامه، پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات مکلف شد از تمامی شرکتهای دانشبنیان فعال در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات در سراسر کشور حمایت کند و این حمایتها را در قالب یک نظام منسجم و هدفمند سامان دهد.»
مافی با اشاره به بررسی وضعیت زیستبوم فناوری اطلاعات و ارتباطات در استانهای مختلف اظهار کرد: «پس از انجام مطالعات، مشخص شد برخی استانها مانند خراسان رضوی، اصفهان و یزد از زیستبوم توانمند و پویایی در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات برخوردار هستند و پارکهای فناوری این استانها بستر مناسبی برای فعالیت شرکتهای دانشبنیان ایجاد کردهاند. بر همین اساس، رویکرد پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات برای استانهای برخوردار و کمتر برخوردار متفاوت طراحی شد.»
رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات افزود: «در استانهایی که از ظرفیت مناسب در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات برخوردار هستند، تمرکز ما بر ارائه حمایتهای مالی و تسهیلاتی است، اما در استانهای کمتر برخوردار، اولویت ایجاد زیرساختهای فیزیکی و توسعه ظرفیتهای استقرار شرکتهای فناور است.»
۱۰۰ میلیارد تومان اعتبار برای ایجاد مراکز رشد اقتصاد دیجیتال در ۱۰ استان
مافی با بیان اینکه برای کاهش هزینهها و جلوگیری از ایجاد موازیکاری با پارکهای استانی، همکاری نزدیکی با وزارت علوم شکل گرفتهاست، گفت: «در همین راستا تفاهمنامهای با وزارت علوم منعقد شد تا توسعه زیرساختهای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات با مشارکت پارکهای استانی انجام و از ایجاد رقابتهای ناسالم میان مجموعهها جلوگیری شود.» وی افزود: «با همکاری وزارت علوم، ۱۰ استان دارای ظرفیت مناسب برای ایجاد مراکز رشد و توسعه اقتصاد دیجیتال انتخاب شدند؛ مراکزی که زیرمجموعه شبکه «تاد» فعالیت میکنند و نقش توسعه زیستبوم فناوری اطلاعات و ارتباطات در استانها را بر عهده دارند.»
به گفته رئیس پارک فناوری اطلاعات و ارتباطات، سال گذشته حدود ۱۰۰ میلیارد تومان اعتبار برای ایجاد این مراکز اختصاص یافت و با همکاری پارکهای علم و فناوری استانها، زیرساختهای مورد نیاز در این استانها ایجاد شد.
پرداخت ۹۰ میلیارد تومان تسهیلات به طرحهای فناورانه
مافی با اشاره به عملکرد حمایتی پارک فاوا در سال ۱۴۰۴ گفت: سال گذشته ۱۸۰ طرح فناورانه دریافت شد که از میان آنها ۱۰۹ طرح مورد پذیرش قرار گرفت و در نهایت حدود ۸۰ تا ۹۰ میلیارد تومان تسهیلات از طریق صندوق پژوهش و فناوری به این طرحها پرداخت شد.
وی افزود: این حمایتها منجر به توسعه نزدیک به ۱۰۰ محصول و خدمت جدید در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات شدهاست. به گفته رئیس پارک فاوا، در سال ۱۴۰۵ نیز فراخوانهای حمایتی در استانهای قم، کردستان، کهگیلویه و بویراحمد و چهارمحال و بختیاری آغاز شده و این روند به تدریج در سراسر کشور گسترش خواهد یافت.
اجرای طرح ملی توسعه کسبوکارهای روستایی
معاون وزیر ارتباطات با اشاره به برنامه توسعه اقتصاد دیجیتال در روستاها اظهار کرد: «طبق برنامه وزارت ارتباطات، تا پایان سال ۱۴۰۷ تمامی روستاهای بالای ۲۰ خانوار به اینترنت پایدار متصل خواهند شد، اما توسعه ارتباطات به تنهایی کافی نیست و باید کسبوکارهای دیجیتال نیز در این مناطق شکل بگیرد.» به گفته وی به همین منظور طرح ملی توسعه کسبوکارهای روستایی آغاز شدهاست. در فاز نخست، سه استان گلستان، همدان و کهگیلویه و بویراحمد به صورت پایلوت انتخاب شدهاند و هدف، شناسایی، آموزش و توانمندسازی ۲۰۰ کسبوکار روستایی و رساندن دستکم ۱۰۰ کسبوکار به درآمد پایدار است.
مافی تأکید کرد: «در این طرح، یک شرکت دانشبنیان وظیفه ایجاد بازار و اتصال این کسبوکارها به مشتریان را برعهده دارد و در صورت موفقیت، این الگو در سراسر کشور اجرا خواهد شد.»
هوشمندسازی گلخانهها و معادن
رئیس پارک فاوا از اجرای طرح ملی هوشمندسازی گلخانهها نیز خبر داد و گفت: «در مرحله نخست، ۱۳ گلخانه در ۱۰ استان کشور با همکاری شرکتهای دانشبنیان هوشمندسازی شدهاند.»
طبق توضیحات مافی در گام نخست، هوشمندسازی به معنای کنترل هوشمند شرایط محیطی گلخانه است که میتواند تا ۳۰ درصد مصرف انرژی را کاهش داده و بین ۳۰ تا ۵۰ درصد تولید محصول را افزایش دهد.
وی با اشاره به ایجاد مرکز ملی پایش گلخانههای هوشمند گفت: «اطلاعات این گلخانهها از طریق اینترنت به یک مرکز مانیتورینگ منتقل میشود که قرار است در هفته دولت افتتاح شود. پس از تکمیل فاز نخست، مدیریت این مرکز به بخش خصوصی واگذار خواهد شد تا با استفاده از تحلیل داده و هوش مصنوعی، خدمات تخصصی به گلخانهها ارائه شود.»
مافی خاطرنشان کرد: «تجربه جنگ اخیر نشان داد گلخانههای هوشمند به دلیل امکان کنترل و مدیریت از راه دور، پایداری بیشتری نسبت به گلخانههای سنتی داشتند و همین موضوع باعث افزایش تقاضا برای اجرای این طرح شد.»
معاون وزیر ارتباطات همچنین از آغاز طرح ملی هوشمندسازی معادن خبر داد و گفت: «فراخوان این طرح منتشر شده و نخستین نشست آن با حضور شرکتهای دانشبنیان برگزار خواهد شد.»
در این طرح، صاحبان معادن به شرکتهای دانشبنیان متصل میشوند و اگر قرارداد هوشمندسازی منعقد شود، پارک فاوا از طریق اعطای تسهیلات با دوره تنفس مناسب از اجرای پروژه حمایت خواهد کرد.
به گفته وی هدف از اجرای این طرحها، جمعآوری دادههای عملیاتی، توسعه الگوهای موفق و تسهیل ورود شرکتهای دانشبنیان به این بازار است، چراکه هوشمندسازی معادن از حوزههای راهبردی کشور محسوب میشود و میتواند تحولات قابل توجهی در بهرهوری این بخش ایجاد کند.